«Юксалиш» умуммиллий ҳаракати эмлаш тадбирлари ҳақида интернет фойдаланувчиларининг кайфияти ва фикрларини билиш мақсадида ўтказилган (29–31 март) онлайн-сўров натижаларини маълум қилди. Уч кун давомида деярли барча вилоятлардан 19 мингдан зиёд иштирокчилар овоз берган.

Қайд этилишича, онлайн сўровда респондентларнинг 44 фоизи (8599 овоз) «Эмланмайман» вариантини танлаган. Сўров иштирокчиларининг учдан бир қисми – 34 фоизи (6641) Россиянинг «Спутник V», 8 фоизи (1516) Хитой–Ўзбекистон ҳаммуаллифлигидаги ZF-UZ-VAC2001 ва 7 фоизи (1351) АҚШ–Германия ишлаб чиқарган Pfizer/BioNTech вакциналарига овоз берган. Респондентларнинг 5 фоизи (959) AstraZeneca (Буюк Британия), 2 фоизи (327) Moderna (АҚШ) вакциналарини танлаган.

«Албатта, бу маълумотларни тўлиқ социологик кесим сифатида ҳисоблаш ноўрин, аммо шунга қарамай, ўзбекистонликларнинг маълум бир қисми эмланишни рад этади, дейиш мумкин», дейилади хабарда.

Сўров давомида айрим фойдаланувчилар изоҳлар ва Telegram бот орқали бир қатор ўринли саволларни қолдиришган. Жумладан:

  • Нима учун эмланганларнинг соғлиғи тўғрисида маълумот йўқ?
  • Турли хилдаги вакциналарнинг одамларда ножўя таъсири қандай?
  • Эмлаш жараёнига қандай тайёргарлик кўриш керак?
  • Киши коронавирус билан касалланган ва антитаначаларга эга бўлса ҳам эмланиши зарурми?
  • Эмланишдан кейин юзага келиши мумкин бўлган оқибатлар ва хавфлар тўғрисида батафсил маълумотни қаердан олиш мумкин?
  • У ёки бу вакцинани танлашда давлат органлари, шу жумладан, Соғлиқни сақлаш вазирлиги қайси факторларни инобатга олган? Дастлабки тадқиқотлар ўтказилганми?

«Мутахассисларнинг фикрига кўра, эмланишдан бош тортиш — ҳар доим ҳам қўрқув ёки ишончсизлик билан боғлиқ эмас. Асосий сабаблардан бири одамларнинг COVID-19’га қайта чалинаётганидир. Касал бўлмаганларнинг бир қисми бошқа вакцинани кутмоқда, бошқа қисми эса уларда ёки қариндошларида эмланиш қандай ўтишидан хавотирда. Баъзилар ножўя таъсирлардан қўрқади. Қўрқув вакцина сифатига ишончсизликни ҳам келтириб чиқаради.

Яна бошқа омиллардан бири аҳолининг соғлиқни сақлаш тизимидан тўла қониқмаслигидир. Одамлар ортиқча бюрократияга, катта навбатларга дуч келишдан қўрқади, вакцина асоратлари бўлган тақдирда уларга малакали тиббий ёрдам ўз вақтида кўрсатилишига шубҳа билан қарайди, самарасиз ташкил этилган эмлаш жараёни уларнинг ҳаёти ва соғлиғига хавф туғдириши мумкинлигидан хавотирланади.