2024 йил июн ойида Европа Иттифоқига аъзо 27 давлатда Европа парламентига сайловлар ўтказилади. Ижтимоий сўровларга кўра, Европа Иттифоқида муҳожирлар ва қочқинлар сонининг ортиб бораётгани ҳамда уларга бошпана берилиши сайловолди кампанияси асосий мавзуси ҳисобланади. Муҳожирлар асосий мақсади бўлган Европанинг учта йирик давлати - Германия, Франция ва Италия - 2023 йилда миграция оқимини камайтириш ва бошпана олиш ҳуқуқидан маҳрум этилган муҳожирларни депортация қилиш жараёнини тезлаштириш учун миллий миграция қонунларини кучайтиргани ажабланарли эмас.
Миграция масаласида Европа Иттифоқининг учта йирик иқтисодиёти сиёсий жиҳатдан бир хил йўналишда ҳаракат қилмоқда. Аммо миллий миқёсда бу мамлакатларда мигрантлар учун шароитлар ва уларга бошпана тақдим этиш жараёни бир-биридан кескин фарқ қилади. Германияда социал-демократлар, «яшиллар» ва либералларнинг ҳукумат коалицияси ҳокимият тепасида. Францияда - либерал озчилик ҳукумати, Италияда - ўта ўнг ва христиан демократларнинг ўнг қанот популистик коалицияси.
Германияда миграция қонунчилиги
Миграция ва қочқинлар ишлари бўйича федерал идора (BAMF) 2023 йилда Европа Иттифоқидаги бир миллиондан ортиқ бошпана изловчининг 350 минг нафари Германияда қочқин мақомини олиш учун ариза топширишини тахмин қилганди. Асосан Сурия, Афғонистон ва Туркиядан келган бошпана изловчилардан ташқари, урушдан қочган бир миллиондан ортиқ украиналик ҳам мамлакатга кириб келди. Ҳукмрон коалиция муҳожирлар ва қочқинлар билан боғлиқ вазиятга бир қатор қонунлар қабул қилиш орқали жавоб берди.
Улардан бири - мамлакатда беш йилдан ортиқ яшаб келаётган муҳожирлар учун шароитларни осонлаштирадиган қонун. Энди улар Германияда қонуний ишлаш ва интеграция имкониятига эга. Қабул қилинган яна бир қонун, аксинча, ноқонуний мигрантларнинг ўз ватанига қайтишини тартибга солади (Rückführungsverbesserungsgesetz) ва Германияда бошпана тақдим этиш бўйича рад жавоби берилганларни ўз мамлакатига ёки учинчи давлатга депортация қилиш жараёнини тезлаштиришга имкон яратади. Ушбу қонунга кўра, эндиликда уларнинг уйида тинтув ўтказилиши мумкин, депортация тўғрисидаги хабарномадан то ҳақиқий депортацияга қадар бўлган муддат қисқартирилади. Аммо депортация қилиниши керак бўлган шахсни ушлаб туришнинг рухсат этилган муддати узайтириляпти. Бироқ ҳозирда бу янгиликларни амалиётга татбиқ этиш қийин. Германиядан депортация қилиниши керак бўлган 50 минг кишидан, Германия Ички ишлар вазирлиги маълумотига кўра, 2023 йилнинг биринчи ярмида фақат 7900 киши чиқариб юборилган.
Яна бир қонун лойиҳаси Германияда фуқароликни олиш учун ҳуқуқларни осонлаштиришни назарда тутади. У қабул қилинган тақдирда, Германияда икки фуқароликка эга бўлишга рухсат берилади. Фуқароликни олиш учун кутиш муддати эса саккиз йилдан беш йилгача қисқартирилади. Агар Германия фуқаролигига даъвогар антисемитизм ёки ирқчилик нуқтайи назарига эга бўлса, бу фуқароликни рад этиш учун сабаб бўлиши мумкин.
