Трампнинг янги божларидан ҳамма, хусусан АҚШнинг ўзи ҳам ютқазади — экспертлар

Божлар охир-оқибат якуний истеъмолчилар – оддий америкаликларнинг ўзлари учун нархлар қимматлашишига олиб келади, дейди Камолиддин Раббимов. Шуҳрат Расулга кўра, тез орада америкалик истеъмолчилар бу божларнинг таъсирини ўз чўнтагида ҳис қилади ва бу сиёсатга таъсир ўтказмай қўймайди. Шундоқ ҳам Трампнинг рейтинги аллақачон туша бошлаган, дейди у.

АҚШ президенти Доналд Трамп душанба куни Канада ва Мексика маҳсулотларига 25 фоизлик бож жорий қилгани билан дунё жамоатчилигини шокка туширди. Бундай янгилик ўтган ҳафта охирида кутилаётган эди – Kun.uz'нинг “Геосиёсат” ҳафта таҳлилида сиёсий таҳлилчилар айни мавзуда ҳам сўз юритишганди.

Камолиддин Раббимов АҚШ ва Канада жуда қалин иттифоқчилар экани, улар ўртасидаги чегаралар дунёдаги энг тўсиқсиз чегаралар сирасига киришига эътибор қаратди. Ўзаро бож киритилиши, бўлганда ўта юқори ставкадаги божлар иккала мамлакат иқтисодиётига ҳам жуда катта зарар етказади.

“Барак Обама даврида Америка ҳукумати Европа Иттифоқи билан ягона иқтисодий зона яратмоқчи бўлган, ўша пайтда Европа иккига бўлинган: автомобил истеъмолчилари бу таклифни қўллаб-қувватлаган, қишлоқ хўжалиги вакиллари эса АҚШ маҳсулотлари уларнинг савдосига зарар етказишидан қўрқиб қарши бўлган. Бир пайтлар Европа билан савдо чегараларини олиб ташлашга интилган Америка бугун ўзининг қўшниси, энг катта савдо иттифоқчисига нисбатан бундай божларни жорий қилмоқчи.

Бунга Канаданинг жавоби Американи қаттиқ ранжитиши мумкин, чунки бу божлардан Америка катта нарса ютмайди, нархи ошган маҳсулотларга пулни америкалик истеъмолчилар тўлайди”, – дейди у.

Шуҳрат Расул ҳозирда АҚШ, Канада ва Мексика ўртасида трансчегаравий эркин савдо бўйича келишувлар мавжудлиги, Трамп эса бу келишувларни бузаётганини таъкидлади.

“Канада ва АҚШ ўртасидаги умумий савдо айланмаси 250 млрд долларни ташкил қилмоқда. Ҳозирда Хитой АҚШнинг биринчи рақамли шериги ҳисобланса, иккинчиси бу – Мексика. Чунки америкаликларнинг автосаноати Мексикага кўчиб кетган ва у ерда мексикаликлар арзон ишчи кучи сифатида АҚШ компанияларида ишлайди.

Мексика ва Канададан кириб келаётган товарлар учун кўпроқ пул тўлашни истамайдиган америкалик истеъмолчилар сиёсатга таъсир кўрсатади, албатта. Социологик тадқиқотларга кўра, Трамп президентлигининг илк кунларданоқ рейтинги кескин пасая бошлаган сиёсатчилар қаторида экан”, – дейди Шуҳрат Расул.

Эслатиб ўтамиз, Трамп киритган улкан божлар икки кундан камроқ амал қилди: АҚШ шимолий ва жанубий қўшнилари билан келишувга эришди ва фармоннинг амал қилиши вақтинча тўхтатилди. Эвазига Канада ва Мексика чегара назоратини кучайтиришга ваъда берган.