Ўзбекистон | 11:48
8767
8 дақиқада ўқилади

Россиялик пропагандачи Соловёв Марказий Осиёда ҳам «СВО» бошлаш кераклиги ҳақида гапирди

У «халқаро ҳуқуққа ҳам, халқаро тартибга ҳам тупуришгани»ни айтиб, Марказий Осиё ҳақида «Россиянинг таъсир доирасидаги ҳудуд» ва «бизнинг Осиё» ибораларини ишлатган. Ўзбекистон жамоатчилиги расмийлардан қатъий муносабат билдиришни сўрамоқда.

Фото: Видеодан кадр

Россиялик пропагандачи Владимир Соловёв ўзининг «Соловьёв LIVE» муаллифлик дастури эфирида Россия Украинада бўлгани каби постсовет ҳудудидаги бошқа мамлакатларида ҳам «махсус ҳарбий операция» ўтказиши мумкинлиги ҳақида гапирди.

Эфирда АҚШнинг Гренландия ва Венесуэлага нисбатан ҳаракатларини эслаган.

«Дунё ўзи учун аниқ белгилаб олди. Америка шундай демоқда: «Бу меники ва мен барча қонунларга тупураман. Европанинг эртакларига тупураман, менга Гренландия керак – уни оламан. Мен барча келишувларингизга тупураман, менга Венесуэла керак – уни оламан».

Шундан сўнг у Россиянинг ҳаракатлари билан параллел ўтказган ва «таъсир ҳудудлари»ни муҳокама қилган. Унинг фикрича, ҳозирда Москва учун устувор вазифа Сурия ҳам, Венесуэла ҳам эмас, балки Арманистон ва Марказий Осиё давлатлари бўлиши керак.

«Биз ўз позицияларимизни йўқотмаслигимиз керак. Аммо биз учун энг асосийси – ўзимизга яқин хориж мамлакатлари. Арманистондаги воқеалар биз учун Венесуэладаги воқеалардан кўра анча оғриқли. Арманистондан айрилиш – биз учун улкан муаммо.

Бизнинг Осиё, Ўрта Осиё, улар Марказий Осиё деб атайдиган минтақадаги муаммолар – Россия учун улкан муаммо бўлиши мумкин. Ва биз ўз мақсад ва вазифаларимизни жуда аниқ белгилаб олишимиз керак. Шуни очиқ айтиш керак: «Ўйинлар тугади».

Халқаро ҳуқуққа ҳам, халқаро тартибга ҳам тупурдик. Агар миллий хавфсизлигимиз учун Украина ҳудудида «СВО» (Россия расмийлари Украинадаги урушни махсус ҳарбий амалиёт деб атайди) бошлашимиз керак бўлган бўлса, нега айнан шу мантиқдан келиб чиқиб, таъсир доирамизнинг бошқа нуқталарида ҳам «СВО» бошлай олмас эканмиз?

Балки миллий доктринамизни аниқ ифодалаб олиш керакдир? Ва бизнинг таъсир доирамиз қаерда эканини очиқ айтишимиз лозим. Шунда ҳаммаси ойдинлашади. Ҳаммаси…», – деган пропагандачи.

Қайд этиш керакки, Соловёв Россиянинг энг агрессив пропагандачиларидан бири бўлиб, бундан олдин ҳам ўз чиқишлари билан МДҲ мамлакатлари жамоатчилигида кескин норозилик уйғотган.

Унинг бу галги сўзлари ҳам Ўзбекистон ва Қозоғистонда кескин қарши олинмоқда.

Жамоатчилик реакцияси

Ўзбекистон журналистика ва оммавий коммуникациялар университети ректори, сиёсатшунослик фанлари доктори, профессор Шерзодхон Қудратўжа Соловёвнинг чиқишини «тормозсиз пропаганда» деб атади.

«Владимир Соловёв илгари маскировка қилишга уриниб келишган нарсани жонли эфирда очиқча айтиб қўйди: халқаро ҳуқуққа тупуриб қўйса бўлади, северенитет – шунчаки қоғоздаги нарса, ўзга давлатларни эса «таъсир остидаги ҳудуд» деб аташ мумкин.

„Бизнинг Осиё“ формуласи – тасодифан айтиб юборилган ибора эмас, соф мустамлакачи тили, бундай давлатлар объектга, чегаралар эса шунчаки тўсиққа айланади.

... Албатта, Соловёв худди булбулигўё каби, айтган гапининг оқибатига жавоб бермасдан баланд овозда, авжли қилиб, чиранганча сайрамоқда, дейиш ҳам мумкин. Яна бу Россия олий доираларининг позицияси эмаслиги, мамлакат ички аҳолисига таъсир кўрсатиш учун навбатдаги пропагандистик номер эканига ишонгинг келади. Лекин яқин тарих бунақанги «хонишлар» шунчаки гап сифатида қолиб кетмаётганини тез-тез исботлаб турибди», – дейилади постда.

Жамоатчилик фаоли Азиза Умарова Соловёвнинг ушбу чиқишидан сўнг эфирлардан олиб ташланган «Отамдан қолган далалар» филмини экранларга қайтариш ташаббусини илгари сурди.

«Владимир Соловьёвнинг баёнотидан сўнг, эҳтимол, ниҳоят Шуҳрат Аббасовнинг «Отамдан қолган далалар» филмини эфирга чиқариш вақти келгандир?

Бадиий шаклда – узун матнларни ўқишга ва чуқур мулоҳаза қилишга ўрганмаган томошабин учун ҳам тушунарли ва очиқ тарзда  филм икки соат ичида муносабатлар эволюциясини тўлиқ кўрсатиб бера олади. Филм премйерасидан сўнг дарҳол тақиқланган ва 1997 йилдан бери оммавий майдонда намойиш этилмаган (фақат YouTube’га жойланган).

Филм Тоғай Муроднинг романи асосида суратга олинган бўлиб, у ўтмиш ва оддий одамлар ҳаёти ҳақидаги ниҳоятда лирик, таъсирчан ва ростгўй бадиий мулоқотнинг кам учрайдиган намунасидир. Бундай асарлар мактабларда тарих дарсларининг бир қисми бўлиши, шунингдек, телевидение эфирларида янграб туриши керак чунки айнан улар маънавий иммунитетни шакллантиради ва бундай баёнотларнинг мазмун-моҳиятини англашга ёрдам беради»,  деб ёзган у ўзининг Facebook’даги саҳифасида.

«Юксалиш» ҳаракати раиси, депутат Бобур Бекмуродов эса Соловёвнинг фикрларига «тупуриши»ни айтган.

«Кремл фантаст-журналисти Владимир Соловёв навбатдаги эфирида Марказий Осиёда «махсус операциялар» ўтказиш ҳақида сафсата сотибди. Халқаро ҳуқуққа «тупуриш»ни таклиф қилган бу нусха, минтақамизни ўзининг империяча доктриналарига киритишни таклиф қилибди.

Замон ўзгарди. Халқлар тақдири телестудиялардаги бақир-чақирлар ёки «катта оғалар»нинг кўрсатмаси билан ҳал қилинадиган даврлар тарих ахлатхонасига кетганига анча бўлди.

Сарҳадларимиз — бизнинг ор-номусимиз. Мустақиллигимизга бўлган ҳар қандай таҳдид «итоаткорлик» билан эмас, миллатимизнинг бирдамликдаги қатъий зарбаси билан қарши олинади.

Бундай провокациялар фақат ва фақат қўшниларни душманга айлантиради.

Бизда ўз уйимизни ҳимоя қилиш учун ирода ҳам, ресурс ҳам, жасорат ҳам етарли!

Мустақиллигимиз абадий бўлсин!»

Иқтисодчи Отабек Бакиров эса X ижтимоий тармоғидаги саҳифасида бу чиқишни «қиморбозлардан калтак еган муштумзўрнинг аламини тинч кетаётган одамлардан олиши»га қиёслаган.

У Марказий Осиё давлатлари бундай пўписа-ю баёнотларни жавобсиз қолдирмаслиги, биргаликда нота бериш кераклигини таъкидлаган.

Собиқ депутат, Экология ва иқлим ўзгариши миллий қўмитаси раиси маслаҳатчиси Расул Кушербаев бу йўл билан Соловёв Марказий Осиё давлатларига очиқчасига таҳдидга ўтаётганини қайд этиб, Ўзбекистон ТИВни ҳолат бўйича кескин муносабат билдиришга чақирган.

Журналист Илёс Сафаров эса «бу шунчаки ҳайп эмас, балки Россия пропагандасининг энг тажовузкор ва хавфли йўналишларини ифодаловчи сиёсий сигнал» эканини қайд этди. У Ўзбекистонда ўтган йилдан амалга кирган тартиб бўйича рус пропагандачисини персона нон грата деб эълон қилишни таклиф этган.

Журналист ва жамоатчилик фаоли Никита Макаренко дунёда Россиядан бошқа ҳеч бир давлатдаги расмий нашр вакили Ўзбекистон суверенитетига дахл қилмаслиги, Соловёв ўзига айтиш буюрилган гапларни айтаётганига эътибор қаратган. У рус пропагандасига қарши курашда Озарбойжондан намуна келтирган, Ўзбекистоннинг рус тилли аҳолиси «тинч, суверен Ўзбекистон ғояси атрофида жипслашиб, мустамлакачи „хўжайинлар“сиз, ўз мустақил ҳаётни қуриши ва ўз уйини ҳимоя қилиши кераклиги»ни таъкидлаган.

Тайёрлаган:  Азиз Қаршиев

Мавзуга оид