Қозоғистондан чиқариб юборилган IT мутахассис Россияда давлатга хиёнатда айбланди

Хабарга кўра, январ охирида Олмаота полицияси Качкуркинга нисбатан икки маъмурий баённома тузган: йўлни белгиланмаган жойдан кесиб ўтгани ва ёпиқ жойда чеккани учун. “Первый отдел” ҳар икки ҳужжат тушунарсиз тузилганини таъкидлайди. Шу ҳужжатлар асосида суд Качкуркинни “Қозоғистон қонунлари ва суверенитетига ҳурматсизлик” ва “ҳуқуқбузарликларни тўхтатиш ҳамда олдини олиш” зарурати билан мамлакатдан чиқариб юбориш ҳақида қарор қабул қилган. Ҳуқуқ ҳимоячилари қайд этишича, баённомалар тузилганидан то депортациягача бор-йўғи бир неча соат ўтган, ҳолбуки одатда бундай тартиб-таомил ҳафталар, ҳатто ойлар давом этиши мумкин.

Самолёт Россияга қўнгандан сўнг Качкуркин ушланган ва судга олиб борилган. Шанба, 31 январ куни ТАСС агентлиги Москвадаги Мешчанский суди “давлатга хиёнат” ҳақидаги жиноят иши доирасида “Качкуркин” фамилияли Россия фуқаросини тергов изоляторига жўнатганини хабар қилди. Тафсилотлар келтирилмаган. Суд мажлиси ёпиқ тарзда ўтказилган.

“Первый отдел” ёзишича, давлатга хиёнат айблови Украинага қилинган пул ўтказмалари билан боғлиқ. Бу модда бўйича Качкуркинга жазо сифатида ҳатто умрбод озодликдан маҳрум қилиш ҳам таҳдид қилади. Гумонланувчи айбни ёки пул ўтказмалари бўлгани фактини тан олганми-йўқми — бу ҳақда хабар берилмади. Шу билан бирга, лойиҳа 2025 йилдаги “давлатга хиёнат”, “жосуслик” ва “хорижий давлат билан махфий ҳамкорлик” айбловларининг 10 фоизи Украинага пул ўтказмалари билан боғлиқ бўлганини қайд этади.

Ҳуқуқ ҳимоячилари маълумотларига кўра, Александр Качкуркин — Украина фуқароси, у Қримда туғилиб ўсган. 2014 йилда яриморол қўшиб олинганидан кейин унга “Россия фуқаролиги мажбуран юклатилган”, деб кўрсатади “Первый отдел”. Кейинчалик у сиёсий сабабларга кўра Қозоғистонга кўчиб ўтган. Качкуркин Олмаотада яшаган ва IT соҳасида муҳандис ҳамда ишлаб чиқувчи бўлиб ишлаган. Хабар қилинишича, бошқа ишлар қаторида у GPT тил моделларини яратувчи компания — OpenAI билан ҳам ҳамкорлик қилган.