Özbekistonda yangi şakldagi ijro hokimiyati qanaqa böladi?
|20:02 / 24.12.202258 68011 min
Kun.uz Özbekistonda ijro hokimiyatining taşkiliy tuzilmasini yangilaş böyiça prezident farmonlaridan kelib çiqadigan özgarişlarni jamlagan holda taqdim etmoqda.
Foto: Kun.uzFoto: Kun.uz
Farmonga köra, 2023 yil 1 yanvardan boşlab Vazirlar Mahkamasining tarkibi 21 ta vazirlikdan iborat böladi.
Quyida bu vazirliklar va ularning tizimiga yangi kiradigan agentlik, qömita va inspeksiyalar sanab ötamiz. Şu bilan birga, hukumat tarkibi faqat şulardan iborat emas – qayta taşkil etilmayotgan tuzilmalar röyxatga kiritilmagan.
Maktabgaça va maktab ta’limi vazirligi (MMTV)
Xalq ta’limi vazirligi negizida taşkil etiladi.
Maktabgaça ta’lim vazirligi negizida MMTV huzuridagi Maktabgaça ta’lim agentligi taşkil etiladi.
Vazirlar Mahkamasi huzuridagi Prezident ta’lim muassasalari agentligi negizida MMTV huzuridagi Ixtisoslaştirilgan ta’lim muassasalari agentligi taşkil etiladi.
Vazirlar Mahkamasi huzuridagi ikkita organ – Xorijiy tillarni örganişni ommalaştiriş agentligi hamda Ta’lim sifatini nazorat qiliş inspeksiyasi tugatilib, ularning funksiyalari qisman MMTVga ötkaziladi.
Oliy ta’lim, fan va innovatsiyalar vazirligi (OTFIV)
Oliy va örta maxsus ta’lim vazirligi negizida taşkil etiladi.
Innovatsion rivojlaniş vazirliginegizida OTFIVhuzuridagi Innovatsion rivojlaniş agentligi taşkil etiladi.
Vazirlar Mahkamasi huzuridagi Davlat test markazi negizida OTFIV huzuridagi Bilim va malakalarni baholaş agentligi taşkil etiladi.
Vazirlar Mahkamasi huzuridagi Oliy attestatsiya komissiyasi OTFIV huzuriga ötkaziladi.
Vazirlar Mahkamasi huzuridagi ikkita organ – Xorijiy tillarni örganişni ommalaştiriş agentligi
Mavzuga oid
hamda
Ta’lim sifatini nazorat qiliş inspeksiyasi
tugatilib, ularning funksiyalari qisman OTFIVga ötkaziladi.
Iqtisodiyot va moliya vazirligi (IMV)
Iqtisodiy taraqqiyot va kambağallikni qisqartiriş hamda Moliya vazirliklari negizida taşkil etiladi.
Davlat soliq qömitasi va Davlat bojxona qömitasining nomlaridan “davlat” sözi çiqarib taşlanib, ikkala qömita IMV huzuriga ötkaziladi.
DSQ huzuridagi Kadastr agentligi IMV huzuriga ötkaziladi.
Vazirlar Mahkamasi huzuridagi Davlat zaxiralarini boşqariş qömitasi IMV huzuriga ötkaziladi.
Moliya vazirligi Ğaznaçiligi negizida IMV huzuridagi Ğaznaçilik xizmati qömitasi taşkil etiladi.
Moliya vazirligi huzuridagi ikkita agentlik – Suğurta bozorini rivojlantiriş agentligi hamda Davlat-xususiy şeriklikni rivojlantiriş agentligi tugatilib, funksiyalari IMVga ötkaziladi.
Kambağallikni qisqartiriş va bandlik vazirligi (KQBV)
Uçta vazirlik – Iqtisodiy taraqqiyot va kambağallikni qisqartiriş vazirligi, Bandlik va mehnat munosabatlari vazirligi, Mahalla va nuroniylarni qöllab-quvvatlaş vazirligi negizida taşkil etiladi.
Iqtisodiy taraqqiyot va kambağallikni qisqartiriş vazirligi huzuridagi Mahallabay işlaş va tadbirkorlikni rivojlantiriş agentligi KQBV huzuriga ötkaziladi.
Oila va xotin-qizlar davlat qömitasi nomidan “davlat” sözi çiqarib taşlanib, KQBV huzuriga ötkaziladi.
Investitsiyalar va taşqi savdo vazirligining negizida taşkil etiladi.
Soğliqni saqlaş vazirligi huzuridagi Farmatsevtika tarmoğini rivojlantiriş agentligi ISSV huzuriga ötkaziladi. (Agentlikning dori-darmon va tibbiy buyumlarni röyxatdan ötkaziş funksiyalari SSVda qoladi).
Investitsiyalar va taşqi savdo vazirligi huzuridagi ikkita organ – Xalqaro hamkorlik va rivojlaniş agentligi hamda Investitsiya loyihalarini işlab çiqiş markazi tugatilib, funksiyalari ISSVga ötkaziladi.
Şuningdek, Alkogol va tamaki bozorini tartibga soliş hamda vinoçilikni rivojlantiriş agentligi tugatilib, uning sanoatni rivojlantiriş bilan boğliq funksiyalari ISSVga beriladi.
Qişloq xöjaligi vazirligi (QXV)
Quyidagilar QXV huzuriga ötkaziladi:
Ösimliklar karantini va himoyasi agentligi;
Ipakçilik va jun sanoatini rivojlantiriş qömitasi;
Veterinariya va çorvaçilikni rivojlantiriş davlat qömitasi(nomidan “davlat” sözi çiqarib taşlanadi);
Vazirlar Mahkamasi huzuridagi Agrosanoat majmui ustidan nazorat inspeksiyasi.
QXV huzuridagi Boğdorçilik va issiqxona xöjaligini rivojlantiriş agentligining nomi QXV huzuridagi Qişloq xöjaligida xizmatlar körsatiş agentligi deb özgartiriladi.
Şuningdek, Alkogol va tamaki bozorini tartibga soliş hamda vinoçilikni rivojlantiriş agentligi tugatilib, uning qişloq xöjaligi bilan boğliq funksiyalari QXVga beriladi.
Veterinariya va çorvaçilikni rivojlantiriş davlat qömitasi huzuridagi “Özbekçorvanasl” agentligi tugatiladi, uning funksiyalari qömitaga ötkaziladi.
Suv xöjaligi vazirligi (SXV)
Vazirlar Mahkamasi huzuridagi Suv xöjaligi obektlari xavfsizligini nazorat qiliş davlat inspeksiyasi SXV huzuriga ötkaziladi.
SXV huzuridagi Suv xöjaligida kapital quriliş loyihalarini amalga oşiriş agentligi tugatilib, funksiyalari vazirlikka ötkaziladi.
Energetika vazirligi
Vazirlik huzuridagi ikkita inspeksiya birlaştiriladi: Elektr energetikada nazorat inspeksiyasi hamda Neft mahsulotlari va gazdan foydalanişni nazorat qiliş inspeksiyasi negizida Energetika vazirligi huzuridagi Elektr energiyasi, neft mahsulotlari va gazdan foydalanişni nazorat qiliş inspeksiyasi taşkil etiladi.
Toğ-kon va geologiya vazirligi (TGV)
Geologiya va mineral resurslar davlat qömitasi negizida taşkil etiladi.
Ikkita organ birlaştiriladi: Sanoat xavfsizligi davlat qömitasi hamda Geologiya va mineral resurslar davlat qömitasi huzuridagi Kon-geologiya faoliyatini nazorat qiliş inspeksiyasi negizida TGV huzuridagi Toğ-kon, geologiya va sanoat xavfsizligini nazorat qiliş inspeksiyasi taşkil etiladi.
Quriliş va uy-joy kommunal xöjaligi vazirligi (QUXV)
Quriliş vazirligi va Uy-joy kommunal xizmat körsatiş vazirligi negizida taşkil etiladi.
Uçta organ birlaştirilmoqda: Uy-joy kommunal xizmat körsatiş vazirligi huzuridagi Köp xonadonli uy-joy fondidan foydalanişni nazorat qiliş inspeksiyasi hamda Içimlik suvidan foydalanişni nazorat qiliş inspeksiyasi, şuningdek, Quriliş vazirligi huzuridagi Quriliş sohasida nazorat inspeksiyasi negizida QUXV huzuridagi Quriliş va uy-joy kommunal xöjaligi sohasida nazorat inspeksiyasi taşkil etiladi.
Tabiat resurslari vazirligi (TRV)
Ekologiya va atrof-muhitni muhofaza qiliş davlat qömitasi negizida taşkil etiladi.
Örmon xöjaligi davlat qömitasi negizida TRV huzuridagi Örmon xöjaligi agentligi taşkil etiladi.
Vazirlar Mahkamasi huzuridagi Gidrometeorologiya xizmati markazi negizida TRV huzuridagi Gidrometeorologiya xizmati agentligi taşkil etiladi (qisqaça – “Özgidromet”).
Raqamli texnologiyalar vazirligi (RTV)
Axborot texnologiyalari va kommunikatsiyalarini rivojlantiriş vazirligi negizida taşkil etiladi.
Axborotlaştiriş va telekommunikatsiyalar sohasida nazorat böyiça davlat inspeksiyasi (“Özkomnazorat”) RTV huzuriga ötkaziladi.
Vazirlar Mahkamasi huzuridagiKosmik tadqiqotlar va texnologiyalar agentligi RTV huzuriga ötkaziladi.
Madaniyat va turizm vazirligi (MTV)
Turizm va madaniy meros vazirligi hamda Madaniyat vazirligi negizida taşkil etiladi.
Kinematografiya agentligi MTV huzuriga ötkaziladi.
Vazirlar Mahkamasi huzuridagi Millatlararo munosabatlar va xorijiy mamlakatlar bilan döstlik aloqalari qömitasi MTV huzuriga ötkaziladi.
Şuningdek, Turizm va madaniy meros vazirligi huzuridagi Madaniy meros agentligi Vazirlar Mahkamasi huzuridagi Madaniyat va san’atni rivojlantiriş jamğarmasi huzuriga ötkaziladi.
Yoşlar siyosati va sport vazirligi (YoSSV)
Sportni rivojlantiriş vazirligi negizida taşkil etiladi.
Yoşlar işlari agentligi YoSSV huzuriga ötkaziladi.
Adliya vazirligi
Vazirlar Mahkamasi huzuridagi Davlat personallaştiriş markazining negizida Adliya vazirligi huzuridagi Personallaştiriş agentligi taşkil etiladi.
“Özarxiv” agentligi ham Adliya vazirligi huzuriga ötkaziladi.
Mudofaa vazirligi
Mudofaasanoati davlat qömitasining nomi Mudofaa sanoati agentligi deb özgartirilib, Mudofaa vazirligi huzuriga ötkaziladi.
Soğliqni saqlaş vazirligi (SSV)
SSV huzuridagi Innovatsion soğliqni saqlaş milliy palatasi tugatilib, funksiyalari SSVga ötkaziladi.
SSV huzuridagi Farmatsevtika tarmoğini rivojlantiriş agentligiInvestitsiyalar, sanoat va savdo vazirligi huzuriga ötkaziladi, agentlikning dori-darmon va tibbiy buyumlarni röyxatdan ötkaziş funksiyalari SSVda qoladi.
Yuqorida keltirib ötilgan 17 ta vazirlikdan taşqari,hukumat tarkibida quyidagi 4 ta vazirlik ham böladi, ularning tarkibiga yangi organ qöşilişi yoki ajratilişi kutilmayapti:
Transport vazirligi
Içki işlar vazirligi
Taşqi işlar vazirligi
Favqulodda vaziyatlar vazirligi
Raqobatni rivojlantiriş va iste’molçilar huquqlarini himoya qiliş qömitasi
Monopoliyaga qarşi kuraşiş qömitasi (hukumatdan mustaqil) negizida taşkil etiladi.
Qömita huzuridagi Iste’molçilar huquqlarini himoya qiliş agentligi tugatilib, funksiyalari qömitaga ötkaziladi.
Statistika agentligi
Davlat statistika qömitasi hukumat tarkibidan çiqarilib, Prezident huzuridagi Statistika agentligi sifatida qayta taşkil etiladi.
“Ma’muriy islohotlarning birinçi bosqiçi”
Prezident farmonida yuqoridagi özgarişlar “Yangi Özbekiston ma’muriy islohotlarining birinçi bosqiçi” deb atalgan. Unga köra:
Mustaqil faoliyat yurituvçi respublika ijro etuvçi hokimiyat organlari 61 tadan 28 tagaça, şu jumladan vazirliklar soni 25 tadan 21 tagaça tuşiriladi;
Vazirlar Mahkamasining ijro etuvçi tuzilmasida amaldagi 269 ta ştatdan 120 tasi qoladi. Ijtimoiy-iqtisodiy sohalar böyiça kotibiyatlar, departamentlar va bölimlar, şuningdek, Madaniy merosni himoya qiliş inspeksiyasi, Harbiylaştirilgan tuzilmalar faoliyatini moliyaviy va moddiy-texnik ta’minlaş bölimi, Mahalla va nuroniylarni qöllab-quvvatlaş masalalari bölimdan iborat Vazirlar Mahkamasi apparati tugatilmoqda. Uning örniga hukumat rahbari faoliyatini huquqiy, taşkiliy-texnik, axborot-tahliliy va protokol jihatdan ta’minlaydigan Boş vazir kotibiyati taşkil etiladi.
Boş vazir örinbosarlari soni 8 tadan 4 taga tuşiriladi. Boş vazirning birinçi örinbosari lavozimi bekor qilindi. Boş vazir örinbosarlari bir vaqtning özida vazir lavozimini egallaşiga barham beriladi.
Vazirlarning vakolatlari kengaytiriladi, mas’uliyati oşiriladi. Vazirlarning buyruq va qarorlari ham E-qaror tizimi orqali qabul qilinadi va oçiqlanadi (hozir bu tizim faqat hokimlar va mahalliy kegnaşlarning qarorlari bilan çeklanib qolgan)
Vazirlik va idoralarning funksiyalari qayta körib çiqilib, bir-birini takrorlaydiganlari qisqartiriladi; bunda, xususiy sektorga ötkazilayotgan davlat funksiyalari kamida 3 barobarga köpaytiriladi.
Boşqaruv apparatini saqlaş xarajatlarini kamaytiriş maqsadida “onlayn qabul”, “virtual taşrif” kabi iş uslublari kengaytiriladi; energiya sarfi qisqartiriladi.
Şuningdek, mahalliy hokimliklar 2023 yil 1 aprelgaça isloh qilinadi. Ayrim respublika ijro organlari hududiy bölinmalari hokimliklar tuzilmasiga ötkaziladi. Ayrim respublika ijro organlarining Toşkent şahridagi tuman bölinmalari ularning vazifa va funksiyalarini Toşkent şahri boşqarmalariga ötkazgan holda tugatiladi.
