Фойдали | 16:33 / 04.03.2026
9910
7 дақиқада ўқилади

Хусусий боғча ва мактаб учун тўланган тўловдан даромад солиғини қандай қайтариб олиш мумкин?

Ўзбекистонда бир неча йилдан бери болалар таълими учун солиқ имтиёзи амал қилади. Ушбу имтиёз фарзанднинг хусусий мактаб ва мактабгача таълими учун тўланган маблағдан йилига 3 миллион сўмгача қайтариб олиш имконини беради. Бу борада батафсил маълумот олиш учун солиқ органлари ва бухгалтерлар билан суҳбатлашдик. Қуйида имтиёз кимларга берилиши, қанча миқдоргача олиш мумкинлиги, уни расмийлаштириш ва қайси ҳолларда солиқ органи рад жавоби бериши мумкинлиги ҳақида маълумот берамиз.

Фото: Shutterstock

Имтиёз қандай ишлайди ва қанча пулни қайтариб олиш мумкин?

Имтиёз фарзанд таълими учун тўланган маблағнинг 12 фоизини қайтариб олиш имконини беради. Имтиёз лимити — фарзанд таълими учун 3 миллион сўмгача. Агар ота-она 3 миллион сўм ёки ундан кўпроқ тўласа, у қуйидаги маблағни олиши мумкин:

  • Бир ой учун 360 минг сўм
  • 12 ой учун 4 320 000 сўм

Имтиёз жисмоний шахслардан олинадиган даромад солиғини камайтириш ҳисобига ҳар бир бола учун алоҳида ҳисобланади.

ЖШДС (даромад солиғи) — расмий даромадингиз (иш ҳақи, гонорар, ижара ва бошқа манбалардан олинган даромад)нинг 12 фоизи миқдорида олинадиган солиқ.

Имтиёздан кимлар фойдаланиши мумкин?

Имтиёзни даромад солиғи тўлайдиган ва фарзандининг хусусий боғча ёки мактабдаги таълими учун тўлов қилган ота-оналар (фарзандликка олган шахслар) олиши мумкин. Тўлов чекларида имтиёз олувчининг исми кўрсатилган бўлиши шарт.

Имтиёз қачон рад этилади:

  • Ота-она даромад солиғи тўлаган даромад йўқ бўлганида
  • Ота-она ишлаган ва таълим учун йилнинг турли ойларида тўлов қилганида
  • Тўлов пенсиядан қилинган ва ота-онанинг даромади йўқ бўлганида
  • Фарзанд чет элда таълим олганида

Имтиёзни иш берувчи, бухгалтерия, онлайн тарзда ёки солиқ хизмати орқали расмийлаштириш мумкин.

Бухгалтерия орқали имтиёз олиш

Агар сиз расман ишласангиз ва иш берувчингиз солиқ агенти бўлса, таълим учун тўлов қилишдан олдин уч томонлама шартнома тузишингиз керак: сиз, иш берувчи ва хусусий боғча ёки мактаб ўртасида.

Бунинг учун қуйидагилар талаб этилади:

  • Ариза
  • Таълим шартномаси
  • Боланинг туғилганлик ҳақидаги гувоҳномаси (метрика).

Шундан сўнг ҳар ой маошингизнинг бир қисми таълим тўловига йўналтирилади, сиз эса қўлга тегадиган маошингиз учун имтиёз оласиз.

Қуйидаги ҳолларда буни амалга ошириб бўлмайди:

  • Фарзанд таълими учун узоқ даврга, масалан, бир йиллик тўлов қилсангиз
  • Фарзанд таълими учун тўлов қилишдан олдин имтиёз олиш учун мурожаат қилмаган бўлсангиз

Бундай ҳолларда имтиёзни онлайн ёки солиқ хизмати орқали олган маъқул. Шунда имтиёз тўлиқ йил учун ҳисобланади.

Онлайн тарзда имтиёз олиш

Бу 2 босқичда амалга оширилади:

  • Йиллик даромад тўғрисида декларация юборасиз
  • my3.Soliq ёки my.gov орқали даромад солиғи қайтарилишини сўрайсиз

Йиллик даромад декларацияси — бу ўтган йил давомида қанча даромад топганингиз ва қанча даромад солиғи тўлаганингиз тўғрисидаги ҳисобот.

Бу усул билан сўнгги 3 йил давомидаги солиқларни қайтариб олиш мумкин.

Декларацияни 1 апрелга қадар топшириш керак. Уни текшириб, хатосиз қабул қилишга улгуришлари учун камида 10 иш куни олдин топширинг.

my.gov орқали декларация юбориш

Профилингизга киринг.

«Йиллик даромадлар тўғрисида декларация юбориш» хизматини топинг.

«Йиллик даромадлар тўғрисида декларация юбориш» хизмати

Биринчи ва иккинчи қадамлар автоматик бажарилади. Кейингисини танланг.

Учинчи қадам. Маҳаллангиз, пенсия бадали тўлашингиз, ҳисобот йили, телефон рақамингиз ва ҳисобот ихтиёрийлигини кўрсатинг. Декларация тури: Жисмоний шахсларнинг йиллик даромадлари тўғрисида декларация. Ҳисобот тури: Қайта ҳисобот.

​​​​​Йиллик даромадлар тўғрисида декларация тўлдиришнинг учинчи босқичи

Тўртинчи қадам. Агар жадвалда Асосий ва асосий бўлмаган иш жойидан олинган даромад бўш бўлса, маълумотларни ўзингиз киритишингиз мумкин. Бунинг учун даромадингиз тўғрисидаги маълумотнома ҳамда фарзанд таълими учун шартнома ва тўлов чеклари нусхаларини юкланг.

Йиллик даромадлар тўғрисида декларация тўлдиришнинг тўртинчи босқичи

Солиқ имтиёзларидан 16.2 — ота-она (фарзандликка олувчи) томонидан фарзанд таълими учун тўловни танланг. Фарзандингиз ҳақидаги маълумотлар, таълим муассасаси ва шартнома маълумотларини кўрсатинг.

Йиллик даромадлар тўғрисида декларацияда имтиёзни танлаш

my.gov орқали имтиёз олиш

«Жисмоний шахсларнинг ортиқча тўланган солиқ суммаларини қайтаришга ариза юбориш» хизматини танланг.

«Жисмоний шахсларнинг ортиқча тўланган солиқ суммаларини қайтаришга ариза юбориш» хизмати

Soliq орқали декларация юбориш

Йиллик декларация тўлдириш бўйича батафсил видеоқўлланма.

Декларацияни my3.soliq порталида тўлдириш ва юбориш мумкин. Кириш учун рақамли имзо керак. Профилингизга киринг, Жисмоний шахслар учун хизматни очинг ва «Жисмоний шахсларнинг йиллик даромадлари тўғрисида декларация»ни танланг.

1-босқич Киритинг

  • Декларация тури — йиллик декларация
  • Ҳисобот тури — ҳисобот
  • ЖБПТ — жамғариб бориладиган пенсия ҳисобингиз учун бадал тўлайсизми
  • Телефон рақамингиз
  • Ҳисобот йили
Йиллик даромадлар тўғрисида декларация тўлдиришнинг биринчи босқичи

2-босқич Ҳисобот шакллари

Декларация шакли графасида Асосий ва асосий бўлмаган иш жойидан олинган даромадни танланг. Агар маълумотлар кўринмаса, даромадингиз ва тўланган даромад солиғи тўғрисидаги маълумотномани киритинг, иш жойингиз ва СТИРни, йиллик даромад ва тўланган даромад солиғи миқдорини кўрсатинг.

Йиллик даромадлар тўғрисида декларацияда даромадларни киритиш

Шу босқичда Декларация шакли графасида Солиқ имтиёзларини танланг. Янги шаклни тўлдиринг:

  • Имтиёз тури — Солиқ солинмайдиган даромадлар (СК 378-моддаси)
  • Имтиёз тоифаси — 16.2

Тўлов чеклари ва фарзандингиз таълим олаётган муассаса билан шартномани юкланг.

Йиллик даромадлар тўғрисида декларацияда имтиёз олиш учун маълумот тўлдириш

3-босқич Даромад солиғини қайта ҳисоблаш

Бу бўлимда солиқ автоматик қайта ҳисобланади ва қайтариладиган сумма кўрсатилади. Ҳаммаси тўғрилигига ишонч ҳосил қилгач, декларацияни юборинг.

Йиллик даромадлар тўғрисида декларация тўлдиришнинг учинчи босқичи

Soliq орқали имтиёз олиш

Декларацияни тўлдиргач, унинг ҳолатини текширинг. Агар муваффақиятли қабул қилинган бўлса, «Жисмоний шахсларнинг ортиқча тўланган солиқ суммаларини қайтариш» хизматини танланг. У ерда карта маълумотларини кўрсатинг:

  • Карта рақами
  • МФО
  • Транзит ҳисобрақами

Бу маълумотларни банкдан аввалдан билиб олган маъқул. Агар ҳаммаси тўғри бўлса, ариза қабул қилинганидан сўнг 15 иш куни ичида маблағ картага ўтказилади.

Ариза рад этилганда нима қилиш керак?

Сизга рад этиш сабаби маълум қилинади. Тўлдиришда хато қилган бўлсангиз, тўғрилаш учун 10 кун вақтингиз бўлади. Мутахассисдан ёрдам сўрашингиз мумкин. Контактлар:

  • Саҳифа пастида
  • Солиқ хизматининг бош саҳифасида
  • «Ёрдам» бўлимида
  • 1198 телефон рақами
Мутахассис ёрдами

Хулоса

  • Имтиёз фарзанд таълими учун 3 млн сўмгача маблағни қайтариб олиш имконини беради.
  • Имтиёзни иш берувчи, бухгалтерия, онлайн тарзда ёки солиқ хизмати орқали расмийлаштириш мумкин.
  • Имтиёзни онлайн олиш учун аввал йиллик даромад тўғрисида декларация топшириш, сўнгра даромад солиғини қайтариш учун ариза бериш лозим.
  • Имтиёз аризада кўрсатган карта рақамингизга қайтарилади.
  • Агар рад жавоби берилса, ёрдам олиш учун солиқ хизматига мурожаат қилишингиз мумкин.
Анастасия Королева
Тайёрлаган Анастасия Королева
Kun.uz янгиликларини Google News'да кузатинг
+ Обуна бўлиш

Мавзуга оид