Жаҳон | 13:11
1328
3 дақиқада ўқилади

Орбан Трамп таклиф қилган “Тинчлик кенгаши” таркибига киришга рози бўлди

Венгрия бош вазири Виктор Орбан АҚШ президенти Доналд Трамп томонидан Ғазо сектори бўйича тузилаётган, эксклавни тиклаш жараёнини назорат қилишга мўлжалланган “Тинчлик кенгаши” таркибига кириш таклифини қабул қилди. Бу ҳақда якшанба, 18 январ куни Венгрия ташқи ишлар вазири Петер Сийярто маълум қилди.

Фото: Attila Kisbenedek/AFP/Getty Images

“У (Орбан. — таҳр.) бу таклифдан мамнун ва, албатта, Кенгаш ишида иштирок этади”, — деди Сийярто Kossuth Radio радиостанциясига.

Оқ уй маълумотига кўра, “Тинчлик кенгаши” Трампнинг 20 банддан иборат режаси ҳаётга татбиқ этилишини кафолатлаши керак. Бу — стратегик кузатув олиб бориш, халқаро ресурсларни сафарбар қилиш ва “Ғазо сектори можародан тинчлик ва ривожланишга ўтаётган ўтиш даврида ҳисобдорликни таъминлаш” орқали амалга оширилади.

Bloomberg агентлиги эслатишича, АҚШ президенти “Тинчлик кенгаши”нинг ижро кенгашига яна бир қатор жаҳон етакчиларини ҳам қўшилишга таклиф қилган. Улар орасида Аргентина президенти Хавер Милей ва Канада бош вазири Марк Карни ҳам бор.

Бундан ташқари, ушбу тузилмага АҚШ давлат котиби Марко Рубио, АҚШ президентининг махсус вакили Стивен Уиткофф, Доналд Трампнинг куёви Жаред Кушнер, Жаҳон банки раҳбари Ажай Банга ва Буюк Британиянинг собиқ бош вазири Тони Блэр ҳам киритилган. Бу органга Доналд Трампнинг ўзи раислик қилади. Ғазо сектори бўйича олий вакил этиб болгар дипломати Николай Младенов тайинланган.

“Тинчлик кенгаши” тузилаётгани ҳақида, Ғазо секторида кундалик ҳаётни бошқариш вазифаси юклатилган 15 нафардан иборат фаластинлик технократлар маъмурияти ташкил этилиши эълон қилинганидан кўп ўтмай хабар берилган.

АҚШ президентининг махсус вакили Уиткофф Трамп номидан 14 январ куни Ғазо секторида ўт очишни тўхтатишнинг иккинчи босқичига ўтилаётганини маълум қилган. Бу босқич, бошқа нарсалар қаторида, ҲАМАСни қуролсизлантириш ва Ғазо секторида Фаластин полициясини қўллаб-қувватлаш мақсадида Халқаро барқарорлаштириш кучларини жойлаштиришни назарда тутади.

2025 йил декабр ойида ҲАМАС бир қатор шартлар асосида, хусусан Исроил аскарларини Ғазо секторидан тўлиқ олиб чиқиш шарти билан қуролни ташлашга тайёр эканини билдирган. “(Қуролимиз — таҳр.) мавжудлиги оккупация ва тажовуз билан изоҳланади. Агар оккупация тўхтаса, бу қурол давлат назоратига топширилади”, — деган эди ҳаракат етакчиларидан Халил ал-Ҳайа.

Евроиттифоқ ва АҚШда террорчилик ташкилоти деб тан олинган ҲАМАС ҳаракатининг 2023 йил 7 октябр куни Исроилга ҳужуми Яқин Шарқдаги можаро кескинлашувига туртки бўлган. Ўшанда жангчилар Исроилга ракета зарбаларини бериб, ҳудудига бостириб кирган ва тахминан 1200 киши ўлдирилган. Шунингдек, улар тахминан 250 нафар гаровга олинганларни асир олиб, Ғазо секторига олиб кетган. Кейинроқ гаровдагиларнинг бир қисми алмаштирилган ёки озод этилган, бир қисми ҳалок бўлган.

Жавоб тариқасида Исроил ҲАМАСга қарши уруш эълон қилган. Ерусти операцияси ва Ғазо секторига бомбардимонлар натижасида 70 мингдан ортиқ фаластинлик ҳалок бўлган, яна 169 мингдан зиёд киши яраланган.

Тайёрлаган:  Отабек Матназаров

Мавзуга оид