Орбан “Дружба” қувури таъмири тугамагунча Украинага ёрдамни тўсиб қўяди

Венгрия бош вазири Виктор Орбан Европа молиявий ёрдамини Украинага ажратилишини Киев Россия нефтини унинг мамлакатига етказиб бериш учун хизмат қилувчи “Дружба” нефт қувурининг ишини тикламагунича тўсиб туради. Бу ҳақда Орбан 6 март, жума куни, Венгриянинг Kossuth радиоси эфирида маълум қилди.

Унинг айтишича, “Дружба” нефт қувурининг тўхтаб қолиши техник муаммолар билан боғлиқ эмас, балки гўёки Киевнинг “сиёсий қарори”га асосланган. Орбан, шунингдек, нефт қувури орқали нефт етказиб бериш қайта йўлга қўйилган тақдирда ҳам Украинага ёрдам бўйича ветосини бекор қилишга кафолат бермади.

“Биз Украинанинг Россия арзон энергиясидан воз кечиш талабини бажармаймиз”, — деди Орбан. У, шунингдек, Венгрия Европа Иттифоқининг Россия энергия ташувчилари етказиб беришга эмбарго жорий қилиш тўғрисидаги қарорини бажармаслигини айтди. Сиёсатчи сўзларига кўра, Венгрия ўз манфаатларини ҳимоя қилиш учун “барча воситалардан” фойдаланишга тайёр.

“Биз Украинага бензин етказиб беришни тўхтатдик, дизел ёнилғисини ҳам етказиб бермаяпмиз, аммо электр энергиясини етказиб беришда давом этяпмиз. Шунингдек, Украина учун муҳим бўлган товарларни Венгрия орқали транзит қилишни ҳам Украинадан нефт етказиб беришга рухсат олмагунча тўхтатамиз”, — деди Орбан.

Бундан олдин Украина президенти Володимир Зеленский Россия нефти Венгрия ва Словакияга ташиладиган “Дружба” нефт қувури иши қайта тиклангунига қадар яна бир неча ҳафта ўтиши мумкинлигини айтган эди. Шу билан бирга, у шахсан ўзи қувурни тиклашни маъқул кўрмаслигини ҳам англатиб ўтди.

Қувур шикастланганига қарамай, айни пайтда Венгрия ва Словакиянинг нефт таъминоти хавф остида эмас. Еврокомиссия маълумотига кўра, ҳар икки мамлакатда тахминан уч ойга етадиган нефт захираси мавжуд. Шунингдек, Хорватия фойдаланадиган Адриатика нефт қувури орқали муқобил етказиб бериш ҳам мумкин, аммо бу Россия нефтига нисбатан қимматроққа тушади. Эрон билан уруш эса нефт нархининг янада ошишига қўшимча омил бўлмоқда.

Бундан бир кун олдин Венгрия бош вазири Россия нефтини “Дружба” орқали етказиб беришни куч ишлатиб қайта тиклаш билан таҳдид қилди. У, шунингдек, Киевдаги ҳукумат йиғилишида айтилган баёнотлар сабаб Украина президенти Володимир Зеленскийни ўзига таҳдид қилганликда айблади.

Жумладан, Зеленский “Европа Иттифоқидаги бир одам 90 миллиард еврони тўсиб қўймаслигига ва украин жангчилари қурол олишига” умид билдирган эди. Украина президенти таъкидлаганидек, “акс ҳолда, биз ўша одамнинг манзилини йигитларимизга берамиз, улар унга қўнғироқ қилиб, у билан ўз тилида гаплашади”.

Зеленскийнинг бу баёноти нафақат мамлакат расмийлари, балки Венгрия мухолифатчи сиёсатчиси, яқинлашиб келаётган сайловларда Орбаннинг асосий рақиби Петер Мадяр томонидан ҳам танқид қилинди. “Ҳеч бир хорижий давлат раҳбари ҳеч бир венгерга — на кетиш арафасидаги Орбан ҳукуматига, на келажакдаги ‘Тиса’ ҳукуматига, на бирор венгерга таҳдид қила олмайди”, — деди Мадяр.

5 март куни Венгрия куч ишлатар тузилмалари Австрия ва Украина ўртасида пул ва қимматбаҳо бойликлар ташиган давлатга қарашли “Ощадбанк”нинг икки инкассатор автомобили ва етти нафар ходимини ушлади. Украина Ташқи ишлар вазирлиги буни “гаровга олиш ва давлат терроризми” деб атади.

Венгрия солиқ хизмати ушланганларга нисбатан пул ювиш айблови қўйилганини эълон қилди. Идора алоҳида таъкидлашича, ушланган етти нафар “Ощадбанк” ходимидан бири Украина махсус хизматларининг собиқ юқори лавозимли ходими бўлган. Бу ҳақда Венгриянинг Index нашри хабар берди.