Доналд Трамп Эрондаги уруш харажатларини араблардан ундирмоқчи

Оқ уй матбуот котиби Кэролайн Ливит 30 март кунги матбуот анжуманида араб давлатлари уруш харажатларини тўлашга ёрдам бериш учун фаоллашадими, деган саволга жавоб берди. У республикачи президент учун олдиндан хулоса қилмаслигини, лекин бу Трампда мавжуд бўлган ғоя эканлигини айтди.

«Ўйлайманки, президент уларни шундай қилишга чақиришдан жуда манфаатдор бўлади. Бу унинг хаёлидаги ғоя эканлигини биламан ва ўйлайманки, бу ҳақда ундан яна кўпроқ эшитасиз», деди Ливит.

Оқ уй сўзчисининг таъкидлашича, Теҳроннинг очиқчасига айтаётган гаплари АҚШ расмийларига шахсий учрашувларда айтаётганларидан фарқ қилади. Хусусан, Эрон ёпиқ эшиклар ортида Вашингтоннинг баъзи шартларига рози бўлган.

«Режимдан эшитаётган барча оммавий пўписалар ва ёлғон хабарларга қарамай, музокаралар давом этмоқда ва яхши кетяпти. Очиқчасига айтилаётган гаплар, албатта, бизга шахсий тарзда етказилаётганидан анча фарқ қилади», дея Ливитнинг сўзларини келтирмоқда Reuters.

Трамп душанба тонгида Эрон Ҳўрмуз бўғозини очмаса, унинг энергия заводлари ва нефть қудуқлари ер билан яксон қилинишидан огоҳлантирган эди. Бу вақтда Теҳрон АҚШнинг тинчлик таклифларини «ҳақиқатдан йироқ» деб атаган ва Исроил билан ҳужумлар алмашишда давом этаётганди.

Уруш нархи қанча?

Март ойининг бошида расмийлар ёпиқ эшитувларда АҚШ Конгресси аъзоларига урушнинг дастлабки олти куни 11,3 миллиард долларга тушганини маълум қилганди.

Стратегик ва халқаро тадқиқотлар маркази ҳисоб-китобларига кўра, низонинг 12-кунига келиб бу рақам 16,5 миллиард долларга етган. 28 февраль куни АҚШ ва Исроилнинг ҳужуми билан бошланган уруш 30 кунлик довондан ҳам ўтди. Ҳозирда бу харажатлар миқдори бир неча баробар кўпроқ бўлиши тайин.

Бундан ташқари, Оқ уйга Эрондаги ҳарбий кампанияни молиялаштириш ва Пентагоннинг ўқ-дори захираларини тўлдириш учун ҳам яна маблағ керак. Трамп маъмурияти бунинг учун Конгрессдан камида 200 миллиард доллар қўшимча ҳарбий молиялаштириш пакети сўраган.

Эронда режим ўзгардими?

Бир неча кун олдин Трамп Теҳрон билан музокаралар яхши кетаётганини айтиб, Эронда «режимни ўзгартириш» якунланганига ишора қилганди.

«Агар қарасангиз, бизда аллақачон режим ўзгарган, чунки битта режим қириб ташланди, йўқ қилинди, уларнинг барчаси ўлган. Кейинги режим ҳам деярли ўлган. Учинчи режим эса — биз илгари ҳеч ким мулоқот қилмаган бошқа одамлар билан ишлаяпмиз. Бу бутунлай бошқа одамлар гуруҳи», деди Трамп якшанба куни журналистларга. «Шунинг учун мен буни режим ўзгариши деб ҳисоблаган бўлардим ва очиғини айтсам, улар жуда оқилона йўл тутишмоқда».

Reutersʼнинг ёзишича, АҚШ Давлат котиби Марко Рубио душанба кунги чиқишида агар Эронда янги раҳбарият ва «келажак ҳақида оқилона тасаввурга эга бўлган» масъуллар пайдо бўлса, бу яхши хабар бўлишини айтди. Унинг қўшимча қилишича, бироқ АҚШ «бундай бўлмаслиги эҳтимоли»га ҳам тайёр туриши керак.