ЖЧ бошланди: Раул гол урди, Эронни сиқишмоқда

Мексикада футбол бўйича 23-жаҳон чемпионати бошланди. Очилиш ўйинида мезбон Мексика кутилганидек ЖАРни мағлуб этди. Гуруҳдаги яна бир ўйинда Жанубий Корея Чехияни ҳақли тарзда енгди. Бугунги мундиал кундалигида очилиш ўйинлари, 35 ёшга кириб ниҳоят ЖЧда гол урган юлдуз ва Эрон миллий жамоаси атрофида бўлаётган воқеаларга тўхталамиз.

Саккизинчи уриниш

Мундиал очилиш ўйинларида майдонга тушиш бўйича Мексикага етадиган йўқ. Сериаллар юрти вакиллари мундиалларда шунчалик кўп ўйнаганки, кеча нақ саккизинчи марта очилиш ўйинида қатнашди. Мексика бу йилги мусобақани ҳам қўшиб ҳисобласа, 18-марта футбол бўйича жаҳон чемпионатида қатнашмоқда. Бу борада жамоа Бразилия, Гермаия, Италия ва Аргентина билан бирга кучли бешликка киради.

Буни қарангки, ҳозиргача 7 марта очилиш ўйинларида иштирок этган Мексика бирор марта ғалаба қозона олмаган. Эсингизда бўлса, 2010 йил ЖАРда ўтган мундиал очилишида ҳам мезбон жамоа Мексика билан ўйнаган. Равшан Эрматовнинг феноменал фаолиятини бошлаб берган ўша ўйинда ҳам фаворит деб қаралган мексикаликлар зўрға дуранг қайд этганди. Аммо кеча Хавиер Агирре шогирдлари ишончли тарзда ғалаба қозонди – 2:0. Шунчаки статистика қарасангиз ҳам, мезбонлар устунлиги сезилиб турибди: дарвоза томон зарбалар 16 га 3, тўп назорати 61 га 39.

Мусобақанинг очилиш голига Хулиан Кинионес муаллифлик қилди. Қанот вингери ҳимоядаги хатодан кейин тўпни эгаллаб олиб, жарима майдонига кирасола кучли зарба билан ҳисобни очди. Мусобақанинг биринчи голи муаллифи бўлиш жуда ёқимли, чунки илк голни мухлислар яхши эслаб қолади. Филипп Лам, Пап Буба Диоп, Сипхиве Шабалала, Энер Валенсиянинг голлари кўпчиликнинг ёдида бўлса керак.

Бу гал очилиш голини Саудиянинг «Ал Қодисия» клуби футболчиси урди. Саудия чемпионатига одатда Европадан нафақага чиққан қариялар боришарди, лекин бугун бу чемпионатда пул шунақа кўпайиб кетдики, энди Саудия ўртамиёнасида ўйнаётган футболчилар мундиал очилиш голларини уриб юрибди.

Мексиканинг иккинчи голига Раул Хименес муаллифлик қилди. Мен Раулнинг голидан жуда хурсанд бўлдим. Инглиз футболида порлаган ажойиб ҳужумчи тўртинчи мундиалда қатнашмоқда ва ЖЧдаги илк голини 35 ёшида урди. «Вулверҳэмптон»даги ўйинлари билан АПЛ мухлисларига яхши таниш Раул Қатар мундиалидан олдин бошидан жиддий жароҳат олиб, қўрқинчли операцияни ўтказган ва бир йилча футбол ўйнолмаганди.

Уни ортиқ футбол ўйнолмаса керак дейишганди, лекин Раул бу синовдан омон чиқиб, яна дунёнинг энг зўр лигасида голларни қалаштиришни бошлади. Кечаги ўйинда ҳам кўрган бўлсангиз, махсус ҳимоя воситасида майдонга тушди. Ўйинни кўрмаган АПЛ мухлислари Раул бош билан гол урганини тахмин қилгандир. Ҳа, шундай, Хименес ўз услубида бош билан гол урди.

Бу футболчи ЖЧдек катта мусобақада гол уришга ҳақли эди. У 2014 йил Мексикани жаҳон чемпионатига олиб чиққан Панамага қарши ўйинда акробатик усулда ҳал қилувчи ғалаба голини урган. Раул бутун фаолиятидаги меҳнатлари мукофоти ўлароқ мундиалда гол урди.

Европа учун қўрқинчли Корея

«А» гуруҳунинг иккинчи ўйинида Жанубий Корея Европа вакили Чехияни 2:1 ҳисобида мағлуб этди. Ўйинда корейслар устунлик қилди, буни рақамларда ҳам кўриш мумкин, лекин биринчи голни Чехия урди. «Вест Ҳэм»даги ўйинлари билан танилган Владимир Цоуфал аутдан тўпни дарвоза олдигача ташлаб берди ва яна бир «Вулверҳэмптон» футболчиси Крейчий гол урди. Бироқ корейслар устунликни қўлга олиб, ғалабани илиб кетди. Уларда ҳам Европа клубларида ўйнаётган футболчилар катта саҳнага чиқди. Аввалига «Фейнорд» футболчиси Хван Ин Бом, 80-дақиқада эса «Бешиктош» футболчиси О Ҳён Гу ғалаба голини урди. Европа клублари даражаси ўз сўзини айтишда давом этади.

Чехлар ўйин давомида Кумиков давридаги «Андижон» услубида стандарт вазиятлар, Цоуфалнинг аутдан узатмаларига эътибор қаратишди. Лекин майдонда жуда тез ўйнаган корейслар ҳақли ғалабага эришди. Ўзи Кореяни Осиёнинг энг зўрларидан қилиб турган нарса ҳам уларнинг тезлиги. Корея европача темпда ўйнайди, чунки таркиб деярли тўлалигича Европада ўйнайдиган йигитлардан ташкил топган.

Жанубий Корея охирги мундиалларда Европа жамоалари учун қўрқинчли рақибга айланмоқда. 2018 йил корейслар Германияни қандай енгганини эсласангиз керак. Ўйинга қўшиб берилган дақиқаларда иккита гол урган Корея гуруҳда қолиб кетган, лекин амалдаги жаҳон чемпиони Германияга ҳам гуруҳдан чиқишга имкон бермай, ўзи билан бирга мусобақадан олиб чиқиб кетганди. Худди «Калмар ўйини» филмидаги ана аёл қаҳрамондек.

2022 йил эса Корея кимсан Роналдуси бор Португалияни мағлуб этган, ғалаба голини яна қўшимча вақтда уриб, охир-оқибат Уругвайни гуруҳда қолдириб кетганди. Навбатдаги «қурбон» Чехия. Қитъадошимизнинг бу мундиалдаги саёҳати имкон қадар узоқ давом этишига умид қиламиз.

Эрон атрофида можаролар

Бу мундиалда мухлислар энг кўп қўллаб-қувватлайдиган жамоа Эрон бўлса керак. Сабабини биласиз. Эрон миллий жамоаси Осиёнинг энг кучли уч жамоасидан бири эканига шубҳа йўқ. Лекин бу гал форслар мундиалга жуда катта қийинчиликлар билан етиб борди. Аввало ички чемпионат тўхтаб қолгани сабаб жамоа асоси бўлган маҳаллий футболчилар ўйин амалиётисиз қолиб кетди. Бундан ташқари, мамлакатдаги уруш футболчилар руҳиятига салбий таъсир кўрсатди. Айтганча, бу йил жаҳон чемпионатлари тарихида илк марта мусобақада уруш ҳолатидаги мамлакат жамоаси қатнашади.

Эронликлар аввалига АҚШда жойлашиши керак эди, лекин сиёсий ҳолат сабаб Мексикадан қўним топди. Эронлик футболчиларга Америка визаси берилди, лекин 13 нафар делегация аъзоси Америкага қўйилмайдиган бўлди. Шунингдек, Америка эронлик мухлислар учун ажратилган чипталарни бекор қилди. Энди Эрон миллий жамоасига Америкага фақат ўйин куни боришга рухсат берилади ва ҳакам ўйин якунланиши ҳақида ҳуштакни чалиши билан эронликлар Американи тарк этиш тадоригини кўриши керак бўлади.

Эрон миллий жамоаси футболчилари Мексикага Минобдаги мактабга Америка ҳужуми қурбонлари хотираси учун 168 рақами ёзилган костюмларда боришди. Ҳали эронликлар Америкага бормади, форслар ўйнайдиган кунлар Америкада хавфсизлик чоралари кучайтирилиши, ҳали яна кўп можароли ҳолатлар бўлишига шубҳа йўқ. Уруш сабаб бутун дунё айнан Эрон иштирокидаги ўйинни диққат билан кузатади.

Айтганча, Эрон телеканалларидан бирида эронлик футболчиларнинг интервюсини кўриб қолдим. Уларнинг айтишича, Мекцикада картел аъзолари уларнинг эронлик эканини билгач яхши муносабатда бўлган.

Америкага кириш билан боғлиқ муаммо фақат футболчиларда эмас, ФИФА ўйинлар учун тайинлаган ҳакамларда ҳам кузатилмоқда. Африканинг энг яхши ҳаками бўлиб турган сомалилик Умар Артанга Америкага киришга рухсат беришмаган. У Майамига учиб борган, лекин америкалик чегарачилар Умарни 11 соат давомида тинтиб Америкага киришига рухсат бермаган. Кейин ФИФА рефересини изоляторга жойлаштириб, Туркияга учириб юборишган.

Ҳакамни ўз юртида қаҳрамондек кутиб олишган. Европа футбол иттифоқи УEФА бу ҳакамни қўллаб-қувватлашнинг ўзига хос усулини топди. Унга ПСЖ ва «Астон Вилла» ўртасидаги Европа суперкубоги ўйинини бошқариш ишониб топширилди. Европа ҳар доимгидек дипломатия майдонида тенгсиз эканини навбатдаги марта исботлаб қўйди...