Жаҳон | 13:52
5442
8 дақиқада ўқилади

Тўппонча ёки телефон? Миннеаполисдаги қотиллик тафсилотлари

АҚШ чегара қўриқлаш хизмати ходими Миннеаполисда яшовчи фуқарони отиб ўлдирди. Бу бир ойдан ичида иккинчи шундай ҳолат. Расмийлар ўлдирилган шахс федерал агентларга тўппонча билан таҳдид қилганини айтмоқда. Аммо воқеа жойида олинган видеолар буни рад этади.

Reuters / Scanpix / LETA

2026 йил 24 январ куни АҚШ федерал иммиграция хизматлари (ICE ҳамда чегара патрули) ходимлари Миннеаполисда бир кишини отиб ташлади. Ўлдирилган шахс маҳаллий фуқаро, 37 ёшли Алекс Претти бўлиб чиқди. У фахрийлар учун шифохонанинг интенсив терапия бўлимида медбрат бўлиб ишлаган. АҚШ ички хавфсизлик вазирлиги расмий баёнотида айтилишича, Претти федерал агентларга тўппонча билан таҳдид қилган ва «ҳуқуқ-тартибот органлари ходимларини ёппасига ўлдирмоқчи» бўлган. Ўлдирилган шахснинг ёнида чиндан ҳам қурол бор эди, аммо ижтимоий тармоқ фойдаланувчилари ва журналистлар воқеа акс этган видеоёзувларни ўрганган ҳолда можаро вақтида унинг қўлида фақат телефон бўлганини айтишмоқда.

Воқеа қандай кечган?

2026 йил 24 январ куни, маҳаллий вақт билан эрталабки соат 9:05 да Миннесота штати Миннеаполис шаҳри жанубидаги Николет-авеню атрофида АҚШ федерал иммиграция хизматлари ходимлари бир кишини отиб ташлади.

АҚШ ички хавфсизлик вазирлиги томонидан X ижтимоий тармоғида эълон қилинган баёнотда айтилишича, «зўравонлик ҳолати учун қидирувда бўлган ноқонуний иммигрант»ни қўлга олиш бўйича амалиёт чоғида ҳуқуқ-тартибот органлари ходимлари олдига ўқотар қуролга эга бўлган шахс яқинлашган. Уни қуролсизлантиришга ҳаракат қилишгани, аммо у «қаттиқ қаршилик кўрсатгани», агентлардан бири «ўзини мудофаа қилиш» мақсадида унга қарата бир неча бор ўқ узгач, ушбу шахс воқеа жойида вафот этгани маълум қилинган.

Ички хавфсизлик вазирлиги ижтимоий тармоқларда Алекс Преттига тегишли бўлган ўқотар қурол суратини эълон қилди.
US Department of Homeland Security

Ушбу твитга ўлдирилган шахснинг ёнидан чиққан тўппонча фотоси илова қилинган. Шунингдек, ушбу шахс гўёки агентларга зарар етказиш мақсадида бўлгани қай этилган.

«Шунингдек, гумонланувчининг ёнида иккита ўқ-дори магазини бўлган ва унинг шахсий гувоҳномаси бўлмаган – афтидан, бу одам максимал даражада зарар етказмоқчи ва ҳуқуқ-тартибот идоралари ходимларини ёппасига ўлдирмоқчи бўлган», – дейилади баёнотда.

Кейинроқ Миннеаполис полицияси бошлиғи Брайан ОʼҲара ўлдирилган шахс – маҳаллий аҳоли вакили, 37 ёшли Алекс Претти бўлганини маълум қилди. У ушбу шахс «қуролнинг қонуний эгаси» экани ва уни олиб юриш учун рухсатномаси борлигини тасдиқлаган.

Алекс Преттининг фотосурати. Сурат қачон олингани номаълум
Фото: Reuters

Алекс Преттининг оила аъзолари рўй берган ҳодиса ҳақида Associated Press мухбиридан билишган. Преттининг ота-онаси у АҚШ фуқароси ҳисобланиши ва фахрийлар учун шифохонанинг интенсив терапия бўлимида медбрат бўлиб ишлаганини маълум қилишган. Шу билан бирга, улар ўғлининг қонун билан ҳеч қандай муаммоси бўлмаганини қайд этишган.

Претти қурол кўтарганми?

Шуниси маълумки, Претти Доналд Трампнинг иммиграция сиёсатига қарши эди. Тармоқларда тарқалган видеоларда кўриш мумкинки, у ва федерал агентлар ўртасидаги можаро Иммиграция ва божхона полициясининг навбатдаги рейдига қарши намойиш чоғида рўй берган. Федерал расмийларга кўра, Преттини чегара хизматининг саккиз йиллик стажга эга фахрийси отган. АҚШ ички хавфсизлик вазири Кристи Ноэм матбуот анжумани вақтида ўлдирилган шахснинг қуроли бўлгани ҳақида гапирмади, аммо у бу қуролни ёнидан чиқариб, федерал агентларга таҳдид қилгани бўйича аниқлик киритмади.

Воқеа жойида ўт очилишидан бироз олдинроқ олинган видеолар эса Претти кўча ўртасида туриб агентларни ўз телефонига тасвирга олаётгани кўринган.

Reuters агентлиги томонидан олинган видеода иммиграция хизмати агенти томонидан отиб ўлдирилишидан бироз олдин Алекс Преттининг қўлида фақат мобил телефон бўлганини кўрсатади.

Шу вақтда агентлардан бири қаршисидаги аёлни туртиб юборади, Претти эса аёлга ёрдамга боради, шундан кейин агент иккинчи аёлни йиқитади, Претти яна ўртага тушади.

Кейин агент унинг юзига қандайдир суюқлик сепади. Претти ортига ўгирилади ва бир қўлини юқори кўтаради, бу қўли бўш бўлган, иккинчи қўлида эса ҳамон телефон ушлаб турган. Яъни унинг қўлларида қурол бўлмаган.

Бошқа ракурсдан олинган бошқа видеода агент Преттининг қўлини қайириб тургани акс этган, бу вақтда бошқа агентлар ҳам етиб келганди. Преттини ерга ётқизишади, унинг атрофида камида олти агент турган, улардан бири унинг бошига зарба берган.

Ўткинчилар томонидан олинган видеодан кадр

Воқеа жойига бўш қўллари билан келган офицер у ердан тўппонча кўтариб қайтади. У автомобилга қараб кетаётганида бошқа бир агент қуролини чиқариб, Преттига қарата ўқ узади. Бу вақтда агентлар ерда ётган эркакни тинтаётганди, ўт очиш давом этади. Жами 10 та ўқ овози эшитилади.

CNN телеканали ҳодиса видеосини таҳлил қилиб, агентлардан бири ўт очилишидан олдинроқ Преттининг ёнидаги тўппончани олиб қўйган деган хулосага келган.

Отишмадан бир дақиқага яқин вақт ўтиб, Претти кўчада жонсиз ҳолда ётганида олинган видеода ходимлардан бири тўппонча қаердалигини сўрайди. Бироз олдинроқ қурол билан воқеа жойидан узоқлашган чегарачи эса тўппонча ўзидалигини айтади.

Қотиллик кадрларини ўрганиб чиққан бошқа нашрлар ҳам Алекс Претти федерал агентларга таҳдид солмаган деган якдил фикрда. Улар видеоёзувлардан ҳеч бирида унинг қўлида қурол кўринмаганини қайд этишмоқда. Агентлар томонидан ўраб олинганида Преттининг қўлида фақат мобил телефон бор эди, деб ёзган Associated Press, Reuters ва The New York Times.

Бу биринчиси эмас

Бу Миннеаполисда АҚШ федерал иммиграция хизмати ходимлари томонидан одам ўлдирилиши билан боғлиқ иккинчи ҳолатдир. 7 январ куни Иммиграция ва божхона полицияси ходими 37 ёшли Рене Никол Гудни отиб ўлдирганди. Бу воқеа рўй берганида унинг машинаси полициячилар пикапининг йўлини тўсиб чиққанди. Рене Гуднинг ўлдирилиши нафақат Миннеаполисда, балки бутун мамлакат бўйлаб иммиграция хизматларининг хатти-ҳаракатларига қарши кенг кўламли норозилик намойишларига олиб келганди.

Алекс Преттининг ўлдирилиши ҳам янги норозилик тўлқинига сабаб бўлди. Натижада Миннесота губернатори Тим Уолз маҳаллий полицияга ёрдам учун Миллий гвардияни сафарбар қилишига тўғри келди. Шу билан бирга, у федерал агентларнинг ҳаракатларини кескин қоралади.

«Мен бугун тонгда федерал агентлар томонидан содир этилган навбатдаги даҳшатли отишма воқеасидан сўнг Оқ уй билан гаплашдим. Бу ҳолат Миннесотадагиларнинг жонига тегди. Бу жирканч ҳолат. Президент бу операцияни тўхтатиши керак. Минглаб тажовузкор ва ўқитилмаган ходимларни Миннесотадан олиб кетинг. Ҳозироқ», – дея ёзган Уолз X ижтимоий тармоғида.

Доналд Трамп эса, худди Рене Гуд ўлдирилганида бўлгани каби, иммиграция хизмати агентлари ёнини олиб чиқди ва Миннеаполис шаҳри мэри Жейкоб Фрей ҳамда Миннесота губернаторининг ҳаракатларини танқид қилди. АҚШ президенти Truth Social ижтимоий тармоғидаги саҳифасида Преттининг тўппончаси суратини жойлаштириб, маҳаллий расмийлар Иммиграция ва божхона полициясига ёрдам кўрсатмаётгани, шунинг учун улар ўзини ҳимоя қилишига тўғри келаётганини айтган. «Иммиграция ва божхона полициясидаги ватанпарварларимиз ўз ишини қилишига қўйиб беринг!» — дея қўшимча қилган Трамп.

Азиз Қаршиев
Муаллиф Азиз Қаршиев

Мавзуга оид