Венгрия Россия гази импорти тақиқи сабаб Евроиттифоқ судига мурожаат қилди

Венгрия ташқи ишлар вазири мамлакат Европа иттифоқи суди (Люксембургдаги Европа суди) даъво аризаси берганини билдирди. Даъво REPowerEU регламентини бекор қилишни кўзлайди — ушбу регламент Россиядан энергия ресурслари импорт қилишни тақиқлайди. Петер Сийярто бу ҳақда 2 феврал, душанба куни X ижтимоий тармоғида ёзган.

Фото: Sipa USA

Сийяртонинг айтишича, даъво 3 та асосий далилга таянади: биринчидан, энергия ресурслари импортини фақат санкциялар орқали тақиқлаш мумкин, санкциялар эса якдил қарор (барча аъзоларнинг бир овоздан розилиги)ни талаб қилади. Унинг сўзларига кўра, REPowerEU регламенти “савдо сиёсати чораси” кўринишида қабул қилинган.

Иккинчидан, Европа иттифоқи шартномаларида ҳар бир аъзо давлат энергия манбалари ва етказиб берувчиларни танлаш масаласини ўзи ҳал қилиши аниқ ёзилган.

Учинчидан, “энергетик ҳамжиҳатлик” тамойили барча аъзо давлатлар учун энергия таъминоти хавфсизлигини таъминлашни талаб қилади. Вазир фикрича, айнан Будапештга нисбатан бу тамойил бузилган: Россиядан келадиган таъминотга нисбатан фақат қимматроқ ва камроқ ишончли муқобиллар қолган, бу эса венгер оилалар учун коммунал тўловларни паст даражада ушлаб туришга имкон бермайди, дейди у.

Венгрия ТИВ раҳбари суд жараёни, эҳтимол, 1,5–2 йил давом этишини айтди. Шу билан бирга, у Виктор Орбан бошчилик қиладиган ФИДЕС - Венгрия фуқаролик иттифоқи партияси 12 апрел куни парламент сайловларида ғалаба қозониши кераклигини, шунда суд ишини охиригача етказиш мумкинлигини билдирди.

Бундан олдин, 27 январ куни Роберт Фицо Словакия Будапешт билан ҳаракатларини мувофиқлаштиришини айтган эди.

Аввалроқ Европа иттифоқи 2027 йил 1 ноябргача Россиядан газ импорт қилишдан тўлиқ воз кечиш ҳақида қарор қабул қилган. Газ таъминотига қўйилган тақиқ 26 январ куни кўпчилик овози билан тасдиқланган.

СТГ (суюлтирилган табиий газ) импорти 2026 йил охиригача тўхтатилиши керак. Қувур орқали етказиб беришлар — 2027 йил 30 сентябргача тўхтатилади.

Аммо, агар ЕИ давлатлари газ омборларини тўлдиришда қийинчиликка учраса, муддат 2027 йил 1 ноябргача узайтирилиши мумкин.

Шунингдек, Россия билан янги газ шартномаларини тузиш ҳам тақиқланади. У янги қонун кучга кирганидан 6 ҳафта ўтгач амал қила бошлайди.

Бу қарор Германия учун “Шимолий оқим” ва “Шимолий оқим — 2” қувурларини ишга тушириш эҳтимолидан батамом воз кечишни англатади.