Жаҳон | 13:08
2160
5 дақиқада ўқилади

Зеленскийдан тролл-фармон, «музлаган» фронт: урушда нима гап?

Москвадаги парад атрофида можаро авж олгани эсингизда бўлса керак. Унда айтарли муҳим воқеа содир бўлмади, лекин барибир бу мавзуга тўхталсак арзийди. Зеленский парадга «рухсат бериб» фармон чиқаргани, Путин уруш тугаётганини айтгани эътиборга молик воқеалар бўлди.

Зеленский «рухсати»

Президент Зеленский 8 май куни шов-шувли фармон чиқарди. Унда Москвада ўтадиган ғалаба парадига «рухсат берилиши» айтилган. Бунинг номини тролл дейишади. Фаолиятим давомида ўнлаб давлат раҳбарларининг турли мазмундаги фармонларини таржима қилганман, лекин бунақа тролл-фармонни биринчи ўқишим. Зеленский барибир сўз устаси, сўздан қандай фойдаланишни билади.

Фармонда айнан шундай дейилган:

«8 май куни Америка томони билан ўтказилган музокараларда кўп тилга олинган ҳуманитар мақсаддаги илтимосларни инобатга олиб қарор қиламан:

1. 2026 йил 9 май куни Россия Федерацияси Москва шаҳрида парад ўтказишга рухсат берилсин. Парад пайтида (Киев вақти билан 10:00 дан бошлаб) Қизил майдон ҳудуди Украина қуроллари қўлланиш режасидан чиқарилсин (қарорда Қизил майдон координаталари ҳам келтирилган).

2. Ушбу фармон имзоланган кундан бошлаб кучга киради. Украина президенти Володимир Зеленский. 2026 йил, 8 май».

Яъни Украина президенти ўз фармони билан Россияга ўз пойтахти Москвада парад ўтказишга рухсат берди. Эсингизда бўлса, аввалроқ Зеленский Россия ҳарбий базаси жойлашган Арманистондан туриб «Москвадаги парадда ҳеч нима қилмасликка кафолат бермаслигини» айтганди. Шундан кейин Москва Киевга турли таҳдидлар қила бошлади. Охири ишга Америка томони аралашди-да, Киевдан жим туришни сўради.

Шунда ҳам Зеленский кучли юриш қилди дейиш мумкин. Ахборот маконида ҳар қандай қуролли ҳужумдан кучлироқ эффект берди бу тролл-фармон. Ахир Украина Қизил майдонгача дрон учира олишини уруш бошидаёқ исботлаб бўлган, украин дрони Кремл томигача етиб бориб портлаганди.

Путин «уруш тугаётганини» айтди

Россия президенти Путин парад якунида россиялик журналистлар саволларига жавоб бераркан уруш якунланиб қолганини айтди, лекин бу нимани англатишини ҳар доимгидек ҳеч ким тушунмади. Россия президенти навбатдаги марта Зеленский билан Москвада учрашишга тайёрлиги, фақат юзма-юз учрашув барчаси ҳал бўлгач амалга ошишини айтди. Барчаси ҳал бўлгач, дегани нима маъно англатишини ҳам табиийки Кремлдан бошқа ҳеч ким билмайди.

Кейинроқ Кремл сўзчиси Песков чиқиб Путин Зеленский билан Москвадан бошқа ерда ҳам учрашиши мумкинлигини айтди, лекин яна ўша шарт билан, «учрашув уруш якунланиши ҳал бўлгач» ўтказиларкан.

Фронт «музлаган»

Путин нима истаётганини фақат унинг ўзи билади, лекин Россиянинг бирламчи мақсадлари нима экани маълум. Руслар Украина Донбассдан тўлиқ чиқиб кетса, ўт очишни тўхтатиб, музокара бошлашга тайёр. Эсингизда бўлса, руслар уруш бошидан бери Донбассни ана оламиз, мана оламиз, озгина қолди, деб келишади, лекин у ердаги бир нечта шаҳарга барибир ета олишмаяпти. Харкив, Херсон, Запорижжя, бунинг устига Киевни олиш ҳақида гап сўз бўлиши мумкин эмас. Украинлар ҳозир Донбассдан чекинса, руслар яна шарт қўя бошлашидан хавотирда.

Путин Донецк ва Луҳанск етмагандай Запорижжя ҳамда Херсонни маъмурий чегаралари билан Россия конституциясига киритиб бўлган. Украина Донбассдан кетса, Россия ўла қолса Запорижжя ва Херсондан чиқиб кетмайди. Чунки Путин учун конституцияга киритилган ҳудудларни ташлаб чиқиш капитуляцияга тенг. Трамп бошчилик Америка ҳукумати ҳам Киевдан Донбассни топширишни сўрамоқда.

Энди фронт нега қотиб қолгани ҳақида. Олдинги видеоларимизда кўп айтганимиздек, украинлар бутун уруш қоидаларини ўзгартириб юборишди, урушда инқилоб қилишди. Энди миллион-миллион долларга танк сотиб олиш керак эмас, чунки ўша танкларни 100 долларлик дрон билан бир пасда темир-терсакка айлантириш мумкин. Қирувчи самолётлар ҳақида ҳам шундай дейиш мумкин.

Дронлар урушнинг асосий қуролига айланиб қолди. Икки томон ҳам дрон ёрдамида чегаранинг бир неча ўн километр ҳудудини ўлим зоналарига айлантириб олди. Артиллерия ҳам, танк ҳам, одам ҳам бу ҳудудларда бемалол ҳаракат қилолмай қолди. Бунақа ҳолатда урушда бурилиш нуқтаси ясаш жуда қийин. Балки шу учун Путин урушни тугатиш ҳақида ўйлаб қолгандир. Лекин Украина урушда бой бермаган ҳудудларини жангсиз ташлаб чиқишини кутмаса ҳам бўлади.

Хуллас, икки томон ҳам мўъжиза кутмоқда. Энг ёмони фронт музлаган бўлса ҳам, ҳар икки томондан минглаб ҳарбийлар мантиқсиз уруш сабаб ўлишда давом этмоқда.

Ўткир Жалолхонов
Тайёрлаган Ўткир Жалолхонов
Kun.uz янгиликларини Google News'да кузатинг
+ Обуна бўлиш

Мавзуга оид