Водий томон кишилари сарлавҳадаги иборани роса керак пайтда ишлатишади. «Пули куйган қалампир чайнабди». Бу гапнинг келиб чиқиши бир қизиқарли ҳикоя билан боғлиқ.
«Айтишларича, тоғлик чўпонлардан бири Андижон бозорига тушиб, майда-чуйда харид қилгач, қулупнай ҳам сотиб олади. Қарангки, унинг тоғдаги қишлоғида ҳеч ким қулупнайни кўрмаган экан. Ширин мевани еб кўрган чўпоннинг хотини ундан қўшнисига ҳам олиб чиқади. Қўшнининг хотини эса эрига «Озгина экан, еб тўймадик, сиз ҳам олиб келинг» дея зорланади. Содда ва дўлвор ҳамсоя чўпон тоғдан шаҳарга тушганида, «қулупнай» номини эслай олмай, савдогарлардан «майда-майда, ширин қизил мева бериш»ни сўрайди.
Қулупнай мавсуми тугагани учун бозорчилар у мева йўқлигини айтсалар ҳам қайсар чўпон мени алдашяпти дея ўйлаб, қалампирни кўрсатади ва «мана турибди, содда эмасман!» деб жуда катта пулга қалампир олади. Уйга келганида эса бу бошқа нарса экани маълум бўлади. Қайсар киши пули куйганига ачиниб, аччиғидан қалампир чайнаган экан».
Ҳозирда бу иборани ўзи наф бермайдиган нарсани қайсарлик билан ишлатган ва ўз қилмишига ачинган кишига нисбатан тагдор қилиб айтадилар.
Афсуски, бугунги мақолада биз мазкур иборани тўғри маънода ишлатамиз.
Деҳқонлар феъли содда келади. Шунинг учун улар қалампир экиб, етиштириш ва унинг орқасидан яхши даромад топиш мумкинлиги ҳақидаги лойиҳага ишонишди.
Андижон вилоятидаги деҳқонлар ҳам йил бошида Вазирлар Маҳкамасининг 2018 йил 27 январдаги 62-сонли қарори ижросини таъминлаш йўлида 1000 гектар ерга қалампир кўчатлари экишганди.
Шундан 500 гектар ерга Тошкент шаҳридаги «General Machinery Group» масъулияти чекланган жамияти билан аччиқ қалампир кўчат етказиб бериш бўйича контрактация шартномаси тузилганди.
Маҳсулотни харид қилиб, хорижга экспорт қилиши белгиланган «Chiliuz» шартномасига ишониб, «Агробанк»дан кредит олган деҳқонларга кўчатлар етиб келади ва фермер хўжаликларида мўл ҳосил олиш учун ҳаракат бошланади. Кўчати 100 сўмдан олинган хорижий нав ҳамда бир тупининг нархи 60 сўм бўлган маҳаллий нав Андижон ерларида машаққатли меҳнат эвазига зўр ҳосил беради. Куз келгач, ваъда қилган харидор маҳсулотни олмаслигини билишганида, деҳқонлар ҳайрон қолишганди.
