“Навоийуран” давлат корхонаси табиий уранни Россиянинг Санкт-Петербург портидан Converdin Enterprise (АҚШ) ва Cameco Corporation (Канада) қайта ишлаш заводларига ташиш бўйича тендер эълон қилди.
Тендерга илова қилинган ҳужжатларга кўра, “Навоийуран”нинг АҚШ ва Канададаги бу икки заводга табиий уран ташиш учун транспорт хизматлари кўрсатиш бўйича эҳтиёжи 2024 йилда 300 дона 20 футлик контейнерни ташкил этиши мумкин. Хусусан, Cameco Corporation'га 200 та ва Converdin Enterprise'га 100 та. Бир 20 футлик контейнердаги юкнинг нетто вазни 12,5 тонна, брутто вазни 19,1 тоннани ташкил этади. Юкнинг умумий ҳажми 3 750 тоннагача (300 та контейнер) бўлиши мумкин.
Бир транспортировкада юкнинг вазни харидорнинг талабига қараб 100 дан 300 тоннагача ўзгариши мумкин. Харидорнинг эҳтиёжига қараб ойига 8 тадан 24 тагача контейнерлар юкланади. Ташиш денгиз, темирйўл ва автомобил транспорти орқали амалга оширилади. Хизматлар 2024 йил давомида кўрсатилади. Ҳар бир ташиш Санкт-Петербург портига юборилган санадан бошлаб 10-15 кун ичида амалга оширилиши керак.
Тендернинг бошланғич нархи 9 млн доллар қилиб белгиланган. Таклифларни қабул қилиш 29 мартгача давом этади.
Уран нима?
Уран – ер остидан қазиб олинадиган маъдан бўлиб, табиий равишда учрайдиган элементлар орасида энг оғирларидан бири ҳисобланади. Ундан атом электр станциялари (АЭС) ҳамда денгиз ва сувости кемаларини бошқарадиган ядро реакторлари учун ёқилғи сифатида кенг фойдаланилади. Шу билан бирга, у ядровий қуроллар, радиациядан ҳимоя тизимларида ҳам ишлатилади.
Бутунжаҳон ядро уюшмаси таҳлилларига кўра, дунё бўйича 2022 йилда ураннинг йиллик ишлаб чиқариш ҳажми 49 355 тоннани ташкил қилган. Бу уранга бўлган талабнинг 74 фоизига тенг.

Ураннинг асосий истеъмолчилари сифатида АҚШ, Хитой, Франция, Россия, Жанубий Корея, Ҳиндистон, Япония каби мамлакатлар келтириб ўтилади.
Прогнозларга кўра, уран истеъмоли 2030 йилга бориб, 79 400 тоннага, 2040 йилга бориб эса 112 300 тоннага етиши мумкин. Бундай кескин ўсишга сабаб сифатида Хитой, Ҳиндистон ва бошқа бир қанча мамлакатларда янги реакторларнинг ишга туширилиши кутилаётгани келтириб ўтилган.
Ғарб давлатларининг ўзбек уранига эҳтиёжи кучаймоқда?



















