Faxriy yorliq olgan yoş matematiklar. Aslida nima bölgandi?
|23:05 / 19.08.2021110 90722 min
Tokio olimpiadasi sovrindorlari qimmatbaho avtomobil va hatto uylar bilan taqdirlanib, Xalqaro matematika musobaqasida medal olganlarga televizor va faxriy yorliq berilgani ijtimoiy tarmoqlarda muhokamalarga sabab böldi.
Kun.uz mavzu yuzasidan atrofliça suriştiruv ötkazdi.
Voqea tarixi
Ijtimoiy tarmoqlarda qoraqalpoğistonlik talaba Kamol Sodiqov Xalqaro matematika olimpiadasi ğolibi bölgani, tuman hokimi esa mazkur muvaffaqiyat evaziga bir parça taşakkurnoma bilan taqdirlagani turli istehzo va kesatiqlarga sabab böldi.
Jurnalist Alişer Nazar Facebook'dagi sahifasida fan olimpiadasi ğoliblariga faxriy yorliq, sport musobaqasi ğoliblariga esa maşina, uy, yuz minglab dollar berilayotganini Şarq didaktik adabiyotiga xos ustoz va uning şogirdining suhbati talqinida bayon qiladi.
Bir neça marta ulaşilgan bu postga köpçilik xayrixohlik bildirib, muallifga hamfikr bölganini köriş mumkin. Jumladan, jurnalist Adiba Umirova sportçilarga boşqa, fan olimpiadasi ğoliblariga boşqaça munosabat bölişini Özbekistonda ta'lim sifati çirib ketgani bilan izohlagan. U ta'lim tizimida korrupsiya çuqur ildiz otgani tufayli oddiy odamlarning bilimdon bolalari Qozoğiston, Rossiya, Turkiya va boşqa mamlakatlarda öqişga majbur bölayotganini aytadi.
Mavzuga oid
Foto: Qoraqalpoğiston Respublikasi Vazirlar Kengaşi matbuot xizmati
Qoraqalpoğiston Respublikasi Ellikqal'a tumani hokimligi notöğri fikrlarga sabab bölayotgan fotosurat Kamol Sodiqov öqigan 11-maktabda tasvirga olingani, tumani hokim yoş olimpiada ğolibiga katta e'tibor qaratib, uni şaxsan özi tabriklaganini ma'lum qildi. Uşbu xabarga ilova qilingan suratda Kamol Sodiqov taşakkurnomadan taşqari tuman hokimligi tomonidan televizor bilan taqdirlanganini ham köriş mumkin.
Tuşunmovçilik qayerda boşlangan?
Aslida Qoraqalpoq davlat universiteti talabasi şu yilning 2-7 avgust kunlari ötkazilgan Xalqaro matematika musobaqasida qatnaşib, oltin medalni qölga kiritgan. Biroq Ellikqal'a tumani hokimligining rasmiy xabarida Kamol Sodiqov matematika fani böyiça XXVIII Xalqaro olimpiadada iştirok etib, oltin medalni qölga kiritgani aytiladi.
Bundan taşqari, tuman hokimligi Özbekiston prezidentining 4306-sonli qaroriga asosan xalqaro olimpiadalarning oltin medal sohiblari BHMning 500 baravari (122,5 mln söm), ularning öqituvçilari esa BHMning 450 baravari (110,25 mln söm) miqdorida bir martalik mukofotlar bilan taqdirlanişi közda tutilganini eslatib, Kamol Sodiqov ham prezident qarori asosida taqdirlanişini urğulaydi.
Şu yilning 13 avgust kuni Özbekiston Milliy universitetida Xalqaro matematika musobaqasida oltin, kumuş va bronza medallarni qölga kiritgan ÖzMU talabalarini taqdirlaş marosimi bölib ötgan, unda oliy va örta maxsus ta'lim vaziri Abduqodir Toşqulov ham iştirok etib, ğolib va sovrindorlarni qutlagan. Musobaqa iştirokçilarining har biri monoblok kompyuter, planşet, kitoblar jamlanmasi va taşakkurnoma bilan taqdirlangan.
ÖzMU rektori Inom Majidov bu haqda xabar berarkan, Ellikqal'a tumani hokimligining xatosini takrorlaydi, ya'ni negadir özbekistonlik talabalar Xalqaro matematika musobaqasida emas, balki Xalqaro matematika olimpiadasida iştirok etib, sovrindor bölganini yozadi. Bunday anglaşilmovçilikni ÖzMU rasmiy saytida e'lon qilingan xabarda ham köriş mumkin.
Yuqoridagilardan ma'lum böladiki, ijtimoiy tarmoqlarning foydalanuvçilari çalğişiga, qaysidir ma'noda hayp kötarilişiga aslida rasmiylarning xatolari sabab bölgan.
Xalqaro matematika olimpiadasi umumta'lim maktablari hamda akademik litseylarning öquvçilari örtasida ötkaziladi va unda talabalar iştirok etmaydi. Özbekistonlik öquvçilar 1997 yildan buyon XMOda iştirok etib kelayotgan bölsa, haligaça oltin medalga sazovor bölişmagan. Şu paytgaça qadar vakillarimiz 10 ta kumuş, 28 ta bronza medalni qölga kiritişgan, özbekistonlik yana 42 nafar iştirokçiga esa faxriy yorliq berilgan.
Sönggi marta şu yilning 14-24 iyul kunlari dunyoning 110 davlatidan 623 nafar öquvçilar iştirok etgan 62-Xalqaro matematika olimpiadasida Buxoro viloyati 5-IDUM öquvçisi Diyorbek Tolipov kumuş, Buxoro viloyati Xalqaro matematika maktabi öquvçisi Olimjon Olimov bronza medalga sazovor bölgan.
Xalqaro matematika musobaqasida asosan oliy ta'lim muassasalari qatnaşadi. “Masofaviy ta'lim” Telegram-kanalida yozilişiça, xalqaro matematika musobaqasida iştirok etiş pulli bölib, unga Bolgariyadagi Amerika universitetida işlaydigan er-xotinlar asos solişgan.
“...bu musobaqa har yili Bolgariyadagi Amerika universitetida bölib ötadi. Bu musobaqada iştirok etiş esa pulli. Pulini tölaydi va keyin qatnaşa oladi. Bolgariyadagi Amerika universitetida işlaydigan Jon Jeyne va uning turmuş örtoği mazkur musobaqaning taşkilotçisi hisoblanişadi. Qöpol qilib aytganda, bular soqqa qilişyapti. Nufuzli olimpiadalarning esa heç qaçon tölovi bölmaydi”, – deyiladi “Masofaviy ta'lim” Telegram-kanalida e'lon qilingan postda.
Prezident qaroriga muvofiq, matematika (IMO), fizika (IphO), kimyo (IChO), biologiya (IBO), informatika (IOI) fanlari böyiça xalqaro nufuzli fan olimpiadalarida ğoliblikni qölga kiritgan öquvçilar BHMning 200 baravaridan (49 mln. söm) 500 baravarigaça (122,5 mln. söm) bölgan miqdordagi bir martalik pul mukofotlari bilan taqdirlanişadi. Şuningdek, ularning öqituvçilari ham BHMning 150 baravaridan (36,75 mln. söm) 450 baravarigaça (110,25 mln. söm) miqdordagi pul mukofoti bilan rağbatlantiriladi.
Talabalar örtasida ötkaziladigan Xalqaro matematika musobaqasi ğolib va sovrindorlari, ularni tayyorlagan öqituvçilar bu darajada taqdirlanmaydi.
17 kişi uçun 425 funt sterling...
Xalqaro matematika olimpiadasi ğolibi deb topilgan qoraqalpoğistonlik Kamol Sodiqov Kun.uz bilan suhbatda musobaqada qatnaşiş çindan pulli ekanini tasdiqladi. Uning aytişiça, özbekistonliklarning musobaqada iştirok etişi uçun talab etiladigan pul Matematika fani va ta'limini rivojlantirişni qöllab-quvvatlaş jamğarmasi tomonidan tölab berilgan.
“Xalqaro matematika musobaqasi saytida uşbu musobaqa pulli ekani yozib qöyilgan. Ammo biz bu pulni çöntagimizdan tölaganimiz yöq. Uşbu musobaqada qatnaşuvçi 17 nafar talaba Behzod Qurbonboyev va Farhod Haydarovlar tomonidan saralab olinganidan söng iştirokimiz uçun talab etilgan summa Matematika fani va ta'limini rivojlantirişni qöllab-quvvatlaş jamğarmasi tomonidan tölab berildi”, – deydi Kamol Sodiqov.
Özbekistonlik talabalarni xalqaro musobaqaga tayyorlagan ÖzMU matematika fakulteti algebra va funksional analiz kafedrasi katta öqituvçisi Farhod Haydarov joriy yilda olimpiada onlayn ötkazilgani uçun badal puli ança arzon bölganini bildirdi.
“Har yili Bolgariyada bölib ötadigan Xalqaro matematika musobaqasida özbekistonliklar jamoa sifatida 2015 yildan qatnaşib kelişmoqda. Ungaça sanoqli talabalar individual tarzda qatnaşişgan.
Ilgarilari musobaqada qatnaşiş uçun olinadigan tölov Bolgariyaga borganingizdan keyin yeb-içiş, mehmonxonada turiş xarajatlarini qoplaş uçun undirilgan. Bu narsa hamma olimpiadalarda bor, jumladan, öquvçilar örtasidagi Xalqaro matematika olimpiadasida ham bor, faqat bu xarajatlarni Samsung, Huawei singari katta kompaniyalar homiy sifatida tölab berişadi.
Pandemiyadan oldin oflayn tarzda ötkazilgan talabalar örtasidagi Xalqaro matematika musobaqasida qatnaşiş tölovi bir iştirokçi uçun 400-500 dollarni taşkil etardi. Bu tölov iştirokçining 7 kunlik yotoq va yeb-içiş xarajatlarini öz içiga oladi. Bu yil musobaqa onlayn rejimda ötkazilgani uçun tölov miqdori katta bölmadi [IMC saytida keltirilişiça, joriy yilda ZOOM orqali ötkazilgan musobaqada jamoa safida qatnaşiş 1 kişi uçun 25 funt sterlingni (17 kişi uçun 425 funt sterlingni), individual tarzda qatnaşiş esa 50 funt sterlingni taşkil etgan – tahr.].
Matematika instituti huzurida Matematika fani va ta'limini rivojlantirişni qöllab-quvvatlaş jamğarmasi bor. Musobaqa iştirokçilaridan röyxatdan ötiş jarayonida talab etiladigan tölovlar ham, ularni musobaqaga tayyorlagan, dars bergan öqituvçilarning xizmat haqi ham ana şu jamğarmadan tölab berilgan.
Olimpiadada iştirok etiş uçun Özbekiston Milliy universiteti, Urganç davlat universiteti, Qoraqalpoq davlat universiteti, Toşkent davlat iqtisodiyot universiteti, Guliston davlat universiteti talabalaridan iborat terma jamoa şakllantirilib, mart oyidan buyon tayyorgarlik işlari olib borilgan”, – deydi Farhod Haydarov.
Terma jamoa murabbiylaridan biri Behzod Qurbonboyev ham IMC’da iştirok etiş uçun badal tölovi mavjudligini tasdiqlab, bu pul musobaqa taşkiliy işlariga, iştirokçilarni aeroportdan kutib olişga va asosan haftalik oziq-ovqat, turar joy xarajatlarini qoplaş uçun sarflanişini ta'kidladi.
“Olimpiadaning qamrovi yil sayin kengaymoqda va şu sababli dunyoning ilm-fandagi yetakçi kompaniyalari (Huawei, MapleSoft, Springer, WolframResearch, Zulip va boşqalar) tomonidan homiylik işlari amalga oşirilmoqda. Yaqin kelajakda olimpiada tölovi ham töliq ular tomonidan qoplanişi kutilmoqda.
Xalqaro matematika olimpiadasi ham, Xalqaro matematika musobaqasi ham odatda oflayn körinişda ötkaziladi. Lekin COVID-19 bilan boğliq epidemiologik vaziyat sabab oxirgi ikki yilda boşqa xalqaro fan olimpiadalari singari IMC ham, IMO ham onlayn (masofaviy) körinişda ötkazildi. Bu bilan olimpiada nufuzi pasayib, masalalar osonlaşib qolgani yöq. Onlayn musobaqalar iştirokçilarining xatti-harakatlari taşkilotçilar tomonidan qat'iy nazorat qilib borildi”, – deydi Behzod Qurbonboyev.
30 ball uçun oltin, 20 ball – kumuş, 9 ball – bronza medal
IMC saytidagi natijalar tahlil qilinsa, 30 va undan yuqori ball töplaganlar oltin, 20–29 ball olganlar kumuş, 9–19 ball sohiblari esa bronza medallari bilan taqdirlangani ma'lum böladi. Musobaqada eng yuqori natijalarni qayd etgan Vengriya, Polşa, Ispaniya, Isroil va Rossiyadan kelgan yoş matematiklar oltin medallardan taşqari homiylar tomonidan taqdim etilgan sovğalarni ham qölga kiritişgan.
Özbekistonliklar orasida eng yuqori natijani Abduşukur Ahadov va Jasurbek Imomov (34 ball) qayd etişgan. Maftuna Samatboyeva – 31 ball, Islombek Ismoilov va Kamol Sodiqov – 30 ball, Şahzod Quroqboyev va Doniyor Yazdonov – 29 ball, Jahongir Törayev – 26 ball, Jahongir Norboyev – 25 ball, Davrbek Oltiboyev – 23 ball, Abdumalik Abduqayumov – 20 ball, Laziz Abdullayev – 18 ball, Nilufar Rajabova – 17 ball, Asror Jabborov 15 ball, Olimjon Jalilov – 12 ball, Jahongir Tursunboyev – 12 ball, Nodirbek Ğafforov hamda Javohir Iskandarov – 4 ball, Sardor Saidov – 3 ball, Jahongir Xolmonov – 2 ball jamğarişga muvaffaq bölgan.
“Xalqaro matematika musobaqasi joriy yilda onlayn şaklda ötkazildi, iştirokçilar ZOOM orqali ikki kunlik musobaqada qatnaşişdi. Bizga bir kunda 4 ta masaladan jami 8 ta masala berildi. Har bitta töğri işlangan masalaga 10 balldan beriladi. Özbekiston Respublikasidan 17 kişi saralab olindi, özbekistonlik talabalar 5ta oltin, 6ta kumuş, 4ta bronza medal va 2ta faxriy yorliqni qölga kiritişdi.
Taşkilotçilar tomonidan oltin medal uçun kifoya qiladigan minimum ball 30 deb belgilandi. Iştirokçilarga taqdim etilgan barça masalalarga töğri javob topilgan taqdirda 80 ball jamğariş imkoni bor edi, lekin iştirokçilardan heç kim 80 ball olgani yöq. Eng yuqori ball 70 ball böldi”, – deydi Kamol Sodiqov.
Özbekistonlik talabalarni musobaqaga tayyorlagan Farhod Haydarov IMC’da oltin oliş esa u qadar qiyin emasligi, 80 balldan 9 ball olgan, ya'ni bitta masalani töliq yeçmaganlarga ham bronza medal berilgani, 80 balldan 30 ball töplagan, boşqaça aytganda 8 ta savoldan 3 tasini töğri işlagan oltin olayotganini quyidagiça izohladi.
“Xalqaro matematika olimpiadasida öquvçilarga 6 ta masala beriladi va iştirokçilar orasida ularning hammasini yeça oladiganlar ham topiladi. IMC’da 8 ta masala tuşgan, eng yuqori ball töplagan iştirokçi ham 7 ta masalani yeça olgan. Bu degani ikkita musobaqada tuşadigan masalalarning darajasi har xil, ularni taqqoslab bölmaydi. Xalqaro matematika musobaqasida tuşadigan masalalar juda murakkab va soni ham köproq. Şuning hisobiga 100 foizlik natija qayd etiş qiyin.
IMC’da 30 ball olganlarga ham oltin medal berilganiga töxtaladigan bölsam, Xalqaro matematika olimpiadasida ham, Xalqaro matematika musobaqasida ham medallar iştirokçilarning qançadir foiz qismiga oltin, kumuş, bronza medallari beriladi. Masalan, IMÖda ham iştirokçilarning 20 foiziga oltin medal beriladi, qançadir qismiga kumuş, yana ma'lum foizdagi iştirokçiga bronza medallari beriladi. IMC’da ham şunday”, – deydi Farhod Haydarov.
Farhod Haydarov özi ham öquvçilar örtasida ötkaziladigan Xalqaro matematiklar olimpiadasida ham, talabalar örtasidagi Xalqaro matematika musobaqasida ham qatnaşib sovrindor bölganini qöşimça qildi.
Özbekistonlik talabalarni xalqaro musobaqaga tayyorlaş jarayonida qatnaşgan, özi ham IMC’da qatnaşib sovrindor bölgan FA Matematika instituti ilmiy xodimi Behzod Qurbonboyev xalqaro matematika olimpiadalarida tuşadigan masalalarni DTM testlari bilan soliştirib xulosa çiqarmaslikka çaqirdi. Uning aytişiça, har ikki jarayonda tuşadigan masalalar bir-biridan tubdan farq qiladi.
“IMC’da iştirokçilarning 70 foizi medal olgan. Hamma xalqaro olimpiadalarda bor bu. 600 nafar qatnaşçidan faqat uç nafariga medal berib qöymaydi-ku. Medallar haqida gap ketganda, köpçilik fan olimpiadalarini sport musobaqalari bilan taqqoslaşadi. Sport bellaşuvlarida yengilgan sportçi bahsni tark etib ketaveradi. Ayrim kuçli sportçilar kuçliroq raqibga yöliqib qolsa musobaqani medalsiz yakunlaşlari ham mumkin. Oxirigaça borgan 3-4 kişi sovrindor böladi xolos.
Matematika musobaqalarida iştirokçilarga bir xil topşiriq beriladi. Yakunda ularning natijalari umumlaştirilib, soliştiriladi. Sportdagidan farqli ölaroq aqliy musobaqalarda qatnaşçilarning natijalari bir-biriga yaqin böladi. Şu sababli olimpiadalarda iştirokçilarning qança qismi sovrindor bölişi mumkinligi oldindan ma'lum böladi. Masalan, IMÖda 50 foiz; IÇÖda 60 foiz, IBÖda 60 foiz talaba medal oliş imkoniga ega.
Ta'lim tizimi robotlarni işlab çiqaradi, ya'ni işçi-xizmatçilarni yetiştirişga moslaştirilgan. Olimpiadalar boşqaça fikrlaydigan, özidan kelib çiqib nimadir yarata oladigan, ijodkorlik qobiliyatiga ega bolalarni saralab olib, özlariga munosib joyda öqitiş uçun ötkaziladi. Jahon universitetlari reytingida 16-örinda turuvçi Britaniyaning University College London ta'lim muassasasi joriy yilda IMC’da yuqori ball bilan oltin medal olgan talabalarga magistratura uçun grant ajratdi.
80 balldan 30 ball olganlar ham oltin olganini tanqid qilayotganlar IMC’da iştirokçilarga taqdim etiladigan masalalarni DTMning testlari bilan taqqoslamasinlar. Murakkablik darajasi böyiça xalqaro olimpiadalarda tuşadigan masalalar ança yuqori turadi. Masalan, 2018 yili Prinston universitetidan bitta domla 16 varaqlik maqola yozgan. Öşa maqolada muammoli masala sifatida keltirilgan masalalardan birini ötgan yili Rossiya terma jamoasi yetakçisi Xalqaro matematika musobaqasi uçun taklif qilgan. Nazarimda, uning maqoladan xabari bölmagan.
Prinston universiteti matematika böyiça jahonda 1-örinda turadi. Şu universitet professori yozgan maqolada keltirgan 3 ta masalaning bittasi IMC’da tuşyapti va iştirokçilar orasida uşbu masalani töliq yeçgan talabalar ham bor. Mana şundan ham musobaqa saviyasi haqida yetarliça xulosa qiliş mumkin. Şu ma'noda xalqaro olimpiadada 30 ball olişning özi bölmaydi”, – deydi Behzod Qurbonboyev.
“IMC’da örtamiyona universitetlarning talabalari iştirok etgani haqidagi iddaolar mutlaqo notöğri”
“Masofaviy ta'lim” Telegram-kanalida e'lon qilingan postda özbekistonlik talabalar sovrindor bölgan Xalqaro matematika olimpiadasining nufuzi Özbekistondagi fan olimpiadalarinikidan biroz yuqoriroq ekani, şu bois ham TOP-1000 talikka kirgan universitetlarning talabalari unda iştirok etmasligi ta'kidlanadi.
“... bu musobaqada davlatlar emas, oliy ta'lim muassasalari qatnaşadi. 70 foiz iştirokçi oliy ta'lim muassasalari esa MDH davlatlaridagi oliy ta'lim muassasalaridir. Rivojlangan davlatlardagi TOP-1000 talikka kirgan oliy ta'lim muassasalari esa deyarli bu musobaqada iştirok etişmaydi.
Bu musobaqaning nufuzi, sodda qilib aytganda, bizdagi respublika fan olimpiadalaridan sal yuqoriroq, xolos. Öz navbatida bu ham, asosan, MDH davlatlaridagi OTMlarning iştiroki hisobiga. Buning ustiga bu musobaqa joriy yilda onlayn şaklda ötkazilgan.
Albatta, bu musobaqada ğolib bölgan talabalarni kamsitmoqçi emasmiz! Ularning yutuqlaridan sevindik. Çin dildan ularni tabriklaymiz! Ammo ijtimoiy tarmoq foydalanuvçilarining tuşunib-tuşunmay hayp qilayotganiga ham jim turib bölmaydi”, – deb yozadi post muallifi.
Özbekistonlik talabalarni musobaqaga tayyorlagan mutaxassislar uşbu iddaolarni rad etişdi.
“IMC’da örtamiyona universitetlarning talabalari iştirok etgani haqidagi iddaolar mutlaqo notöğri. Iştirokçilar orasida Oksford, Massaçusets kabi TOP-1000 talikka kiruvçi 30-40 ta universitetlarning vakillari bor”, – deydi Farhod Haydarov.
Bu borada ÖzFA Matematika instituti ilmiy xodimi Behzod Qurbonboyev şunday deydi:
“Xalqaro matematika olimpiadalari iştirokçilarining qatnaşiş yoşining yuqori çegarasi böyiça asosan 3 turga bölinadi. Ulardan 2 tasi maktab öquvçilari uçun, 1 tasi oliy ta'lim muassasalari talabalari uçun. Maktab yoşidagi öquvçilar uçun eng nufuzli Xalqaro matematika olimpiadasi bölib, bu olimpiada an'anaviy ravişda davlatlar terma jamoalari örtasida 1959 yildan beri turli mamlakatlar mezbonligida ötkazib kelinadi.
Oliy ta'lim muassasalari talabalari örtasida ötkaziladigan eng nufuzli xalqaro matematika olimpiadasi esa IMC, ya'ni International Mathematics Competition for University Studens hisoblanib, bu olimpiada ham an'anaviy ravişda turli davlatlar oliy ta'lim muassasalari jamoalari örtasida 1994 yildan buyon Yevropaning turli davlatlarida ötkazilgan va sönggi yillarda Bolgariyaning Blagoyevgrad şahrida ötkazilib kelinmoqda. Bu olimpiadaning prezidenti jahon reytingida 2021 yil holatiga köra 16-örinda turuvçi Buyuk Britaniyaning UCL universiteti (Buyuk Britaniya) professori Jon Jeyne hisoblanadi.
Oliy ta'lim muassasalarida boşqa davlat fuqarolari ham tahsil olganligi sababli uşbu olimpiada qatnaşçilari öz universitet jamoasi şarafini himoya qilişadi. Taşkil qilinişi tarixiga nazar soladigan bölsak, ikkinçi olimpiada IMOdan keyin ta'sis etilgan, şu sababli nomlanişida çalkaşlik yuzaga kelmasligi uçun uni IMC, ya'ni Xalqaro matematika musobaqasi deb nomlaşga kelişilgan.
IMC’ning hay'at a'zolari (koordinatorlari) tarkibi vengriyalik matematik Geza Kos (hay'at raisi), rossiyalik matematik Fedor Petrov (hay'at a'zosi) hamda boşqa kuçli mutaxassislardan taşkil topgan. Uşbu mutaxassislar IMÖda ham asosiy hay'at a'zolari hisoblanişi soha mutaxassislariga sir emas.
2021 yilda IMC’da 55dan ortiq davlatdan 592 nafar talaba iştirok etdi. Jumladan, Jahon universitetlari reytingida TOP-1000 talikka kirgan Oksford, Kembrij va Mançester universitetlari, London qirollik kolleji, UCL (Buyuk Britaniya), Massaçusets texnologiyalar instituti, Meridend universiteti (AQŞ), Nanyang texnologiya universiteti (Singapur), Leyden va Groningen universitetlari (Niderlandiya), Gent va Lyoven katolik universitetlari (Belgiya), Keyptaun va Stellenboş universitetlari (JAR), Vena universiteti (Avstriya), Lomonosov nomidagi Moskva davlat universiteti, Moskva fizika va texnologiyalar instituti, Iqtisodçilar oliy maktabi, Sankt Peterburg davlat universiteti (Rossiya), San Paulo universiteti (Braziliya), Tartu universiteti (Estoniya), Afina milliy universiteti (Gretsiya), Pragadagi Çarlz universiteti (Çexiya) talabalari joriy yilgi musobaqalarda qatnaşişdi. Avvalgi yillardagi iştirokçilar orasida bundan-da nufuzli oliy ta'lim muassasalari talabalari bölganini musobaqa rasmiy saytidan aniqlaş qiyin emas.
IMC iştirokçilari orasida matematika fanidagi eng yuksak mukofot Fields Medal qölga kiritgan matematiklarning borligi, uşbu olimpiadaning kuçli olimlarning yetişib çiqişida örni beqiyosligi hamda uning universitet talabalari uçun eng asosiy olimpiada ekanligiga şubha qoldirmasligiga işonçimiz komil. Musobaqadan söng jahon reytingida 56-örinda turuvçi Hongkong fan va texnologiya universitetidan IMC’da oltin medal olgan talabalaringizni PhD’ga qabul qilmoqçimiz degan mazmunda xat oldim. Bu ham IMC nufuzini belgilovçi omillardan biri”.
Vazirlik izohi
Ijtimoiy tarmoqlarda muhokamalar markazida bölgan mavzu yuzasidan Oliy va örta maxsus ta'lim vazirligi ham munosabat bildirdi. Vazirlik bayonotida “Bolgariyadagi olimpiada” aslida xalqaro ilmiy akademik doiralarda yuqori reytingga ega emasligi ta'kidlanadi.
“Ijtimoiy tarmoqlarda “olimpiada” deb atalgan bu tadbir aslida fan musobaqasi bölib, olimpiada maqomiga ega emas. Bu tadbirning veb-sayti örganilganida, şunday xulosaga kelindiki, bu köplab davlatlardan iştirokçilarni jalb qilgan mahalliy tadbir. U lokal xarakterga ega bölib, xalqaro ilmiy akademik doiralarda yuqori reytingga ega emas”, – deyiladi vazirlik munosabatida.
Şuningdek, ğolib talabalarga alohida e'tibor qaratilib, ular noutbuk, planşet hamda kitob jamlanmalari bilan taqdirlangani haqida ma'lumot berilgan. Biroq biz bilan suhbatlaşgan Qoraqalpoq davlat universiteti bitiruvçisi Kamol Sodiqov na universitet rahbariyati, na OTV uni taqdirlamagani, ÖzMUda bölib ötgan, vazir iştirok etgan taqdirlaş marosimida faqatgina uşbu universitet talabalari qatnaşganini ma'lum qildi.
OTV bayonoti Matematiklar jamiyatining e'tiroziga sabab böldi. Hamjamiyat IMC talabalar örtasida bölib ötadigan eng nufuzli olimpiada ekani, uni “lokal xarakterga ega bölib, xalqaro ilmiy akademik doiralarda yuqori reytingga ega emas” deb hisoblaş xato ekanini ta'kidlagan.
