Португалия хатони кечирмайди. Қандай ўйнаймиз?

Эртага Ўзбекистон миллий жамоаси ЖЧдаги иккинчи ўйинини ўтказади. Рақиб биринчи турдагидан ҳам кучлироқ – асосий фаворитлардан бири Португалия. Лекин энди биз ҳам мундиалларда бирорта ўйин ўтказмаган дебютант эмас, ЖЧ, унда гол уриш нималигини биладиган Осиёнинг кучли жамоаларидан биримиз. Каннаваро хатолар қимматга тушганини айтди. Қаерда хато қилдик? Португалиядек кучли жамоага қарши қайси нуқталарга эътибор қаратишимиз керак?

Стандартлар

Колумбияга қарши ўйинда стандарт вазиятлардан жуда ёмон фойдаландик. Тан олайлик, биз гуруҳдаги барча уч рақибдан кучсизроқмиз. Ҳатто Конго ижрочилари эвазига биздан номдорроқ. Албатта, бу майдонда ҳеч нимани англатмайди, лекин ҳақиқат шу. Кучли жамоага қарши ўйинда кучсизроқ жамоалар доим стандарт вазиятларга жиддий эътибор қаратади.

2004 йилги Европа чемпионатини эсланг. Кўпчилик гуруҳдан чиқишига ҳам шубҳа қилган Юнонистон охирида чемпион бўлиб кетган. Очилиш ўйинида юнонларга енгилган мезбон Португалия финалда ҳам шу рақибга тушгач, қасос ўтида ёниб ўйнаган, қўрқинчли «Да Луж» португалларга қўшимча куч берган. Лекин Фигу, Роналду, Деку, Паулета каби юлдузлар бирорта гол ура олмаган. Юнонлар эса бурчак зарбасидан гол уриб, чемпион бўлиб кетган. Ангелос Харистиаснинг ўша голи кечагидек ёдимда.

Ёки 2012 йилги ЕЧЛ финалини эсланг. «Бавария» ўз майдонида ўтган финалда 20 марта бурчак зарбаси тепади, натижа – 0. Челси эса 88-дақиқада биринчи марта бурчак зарбаси тепиб, Дрогба ҳисобни тенглаштиради. Кейинчалик пеналтилар сериясида инглизлар ютиб кетади.

Бундай мисоллар кўп. Бир сўз билан айтганда, биз бурчак зарбаларини, жарималарни, ҳатто аутларни овчи каби сергак кутишимиз керак. Колумбияга қарши ўйинда стандарт ижрочилари ҳам аниқлаб олинмагандек туюлди. Португалия тўпни бермайди, ижрочилар жуда кучли, шу сабаб стандартларни ўзгача қадрлашимиз, улардан максимал фойдаланишимиз шарт. Оддий аутни ҳам голга айлантириш мумкин. Кумиков даврида «Андижон» буни қандай самарали усулга айлантириб олганини эсланг. Чехия биринчи турда аутдан етказиб берилган тўпдан кейин гол урди. Бурчак зарбалари «Арсенал»ни Англия чемпиони қилди!

Яқинроқ масофадан белгиланган жарима зарбаларини тўғри дарвозага йўлласак, самаралироқ бўлса керак. Чунки таркибда кучли зарбага эга ижрочилар етарли. Беҳрузнинг ўйин якунидаги фантастик зарбасини кўрдингиз. Аббос, Шукуров, Алижоновлар ҳам олисдан гол уришга уста.

Марказ

Биз билан ўйинда Луис Диаснинг голига ассистентлик қилган Густаво Пуэрта жамоаси майдон марказидаги устунлик эвазига ғалаба қозонганини айтди. Эътибор берган бўлсангиз, Колумбия жуда кучли вингерлари бўлса ҳам, ўйин тақдирини ҳал қилган дастлабки икки голини марказдан қилинган ҳужум натижасида урди.

Демак, бизда ҳимоя ва яримҳимоя ўртасидаги боғламларда муаммо бор. Бўлмаса марказдаги ижрочилар ёмон эмас, Мозговой Ўзбекистон чемпионатининг энг яхши яримҳимоячиси, Шукуров тажрибали етакчи. Балки уч марказий ҳимоячи билан ўйнаш тўғри келмаётгандир, билмадим. Нима бўлганда ҳам, Португалия билан ўйинда марказни кучайтиришимиз керак.

Рақибнинг энг кучли чизиғи айнан марказ. Бруну Фернандеш, Витиня, Бернарду Силва, Рубен Невеш, Жуан Невеш – номларнинг ўзи қўрқинчли. Бизда ҳам узоқ йиллар марказ энг кучли нуқтамиз эди, ҳозир ҳам ижрочилар ёмон эмас. Мураббий бор футболчилардан тўғри фойдаланиши керак.

Концентрация

Колумбия билан ўйинда ҳар қанча ғалати бўлмасин, иккита голни қарши ҳужумда ўтказиб юбордик. Иккинчи голда биз ҳали тўлиқ ҳужумга ўтишга ҳам улгурмагандик, лекин камида олти киши ҳужумда қатнашишга тайёр эди. Мудофаада камчилик қолдик ва Колумбия тўпни олиб қўйгач, ҳужумнинг якуний фазасида бешга уч кўринишида устунликка эга бўлди. Ваҳоланки, ўша вақтда ҳисоб бизни қониқтирар, бунақа катта куч билан олдинга боришимиз шарт эмасди.

Учинчи гол ҳам шундай урилди. Биз бутун жамоа бўлиб ҳужумга ўтдик, рақиб қарши ҳужумдаги дуелни ютиб, гол урди. Ваҳоланки 1:2 ҳам қўрқинчли ҳисоб эмас, охирги дақиқаларда битта позицион ҳужумдан омадимизни излаганимиз тузукроқ эди. Каримовнинг зарбаси голга айланса, учинчи голни ўтказиб юборганимиз икки ҳисса аламли бўларди.

Мен футболчиларни айблашдан йироқман, билдираётган фикрим оддий футбол мухлисининг хулосалари. Мундиалда бир очко олиш ҳам катта натижа. Энг муҳими биз учинчи турда ҳам курашда қолишимиз, чунки Конго гуруҳда биз енгишимиз мумкин бўлган жамоа. Португалия билан ўйинда дуранг ўйнаш имкониятимиз бўлса, гол уриш учун бутун жамоа бўлиб олдинга интилишимиз шарт эмас деб ўйлайман. Чунки бу биз учун ҳаёт-мамот масаласи ҳал бўлаётган мусобақа эмас.

Мен Португалияга қарши ўйинда яхшироқ ҳаракат қилишимизга ишоняпман. Чунки биринчи ўйинда йигитлар мундиал нафасини ҳис қилишди. Энди уларда тажриба бор. Мураббий ҳам хатоларни кўриб олди. Португалияликлар боя айтганимиздек аёлларнинг деди-дедиси каби интригалар билан овора бўлиб юрибди. Ва Америкадаги ўйинда мухлисларимиз кўпроқ бўлади. Бу ҳам бизга ёрдам бериши керак. Биз эса футболчиларни охиригача қўллаб-қувватлаймиз. Йигитлар, сиз биз учун энг яхшисиз. Сиздан кўп нарса сўрамаймиз, охирги турда ҳам плей-оффга чиқиш имконин сақлаб қолсак, сиз чинакам қаҳрамонлик қилган бўласиз. Рақиб сафида Роналду ўйнаса нима қилибди, бизда айнан шунақа юлдузларни тўхтатишни боплайдиган мегаюлдуз бор...