Ўтган йили июн ойида бўлиб ўтган хусусийлаштириш жараёнида Ипотекабанкнинг 73,71 фоиз акциялари OTP гуруҳига ўтган эди. Маълум бўлишича, кейинчалик Венгрия компаниясининг улуши 79,6 фоизга етган. Бунга иқтисодчи Отабек Бакиров эътибор қаратди.
Жамоатчилик фаоли бу ҳолатда Ўзбекистон Республикаси номидан иш олиб борган Иқтисодиёт ва молия вазирлигининг ҳаракатлари Ўзбекистон манфаатларига қанчалик мос бўлганини савол остига олмоқда.
“Иқтисодиёт ва молия вазирлиги Ипотекабанкдаги блокловчи пакети ювилиб кетишига рози бўлиб овоз берган. Бунақаси фақат Ўзбекистонда юз беради”, – дея ёзди Бакиров.
Гап шундаки, Ипотекабанк акциядорларининг 2023 йил 10 ноябрдаги умумий йиғилишида 844,6 млрд сўмлик қўшимча акция чиқариш ва акцияларни ёпиқ обуна билан OTP Bank Nyrt'га жойлаштириш масаласи кун тартибига киритилган. 98,59 фоизлик кворум билан ўтган йиғилишда бу борадаги қарор 100 фоиз овоз билан қабул қилинган.
Ушбу қарор асосида, OTP гуруҳига тегишли бўладиган қўшимча акциялар чиқарилган, натижада компаниядаги улушлар қуйидагича кўриниш олган: OTP Bank – 79,6 фоиз, Иқтисодиёт ва молия вазирлиги 19,1 фоиз, бошқа юридик ва жисмоний шахслар – 1,3 фоиз.
“Акциядорлик жамиятлари ва акциядорларнинг ҳуқуқларини ҳимоя қилиш тўғрисида”ги қонуннинг 60-моддасига асосан, йирик битимлар тузиш ҳақидаги қарорлар малакали кўпчилик томонидан қабул қилинади. Қонунга кўра, малакали кўпчилик деганда акциядорлар умумий йиғилишида иштирок этаётган овоз бериш ҳуқуқига эга акциядорларнинг тўртдан уч қисми тушунилади.
Қўшимча акциялар чиқарилиши ҳисобига, ана шу тўртдан уч қисмлик овозлар биргина OTP гуруҳининг қўлида тўпланган. Бу эса Венгрия компаниясига бошқа акциядорлар, хусусан Ўзбекистон ҳукумати билан келишмасдан йирик битимлар тузиш ҳуқуқини беради.
Йирик битим деганда – қиймати жамият соф активлари миқдорининг 15 фоизидан ортиғини ташкил этувчи мол-мулк хусусидаги битимлар тушунилади.
Шунингдек, малакали кўпчилик овозига эга акциядор жамиятни қайта ташкил этиш, тугатиш, кузатув кенгаши аъзоларини сайлаш ва бўшатиш, устав фонди (устав капитали)ни кўпайтириш, корпоратив облигациялар, шу жумладан акцияларга айирбошланадиган облигациялар чиқариш, аффилланган шахс билан тузилаётган битимни маъқуллаш тўғрисидаги қарорларни қабул қилиши мумкин.
