Turkiyada Qora dengiz va O‘rta Yer dengizini bog‘lovchi kanal qurish rejasi ma'qullandi

Turkiyaning Istanbul shahrida Qora dengiz va O‘rta Yer dengizni bog‘lovchi kanal (Kanal Istanbul Project) qurish rejasi ma'qullandi. «Ikkinchi Bosfor» deb ta'riflanayotgan kanalning uzunligi 45 km.ni tashkil etadi.

Turkiyaning atrof-muhit va urbanizatsiya vaziri Murod Qurumning ma'lum qilishicha, yangi kanal Bosfor bo‘g‘ozidan 20-30 km g‘arbdan o‘tadi.

«Biz Kanal Istanbul Project loyihasini rivojlantirish rejasini ma'qullab, jamoatchilik muhokamasiga olib chiqdik. Kanal qurilishi mamlakat rivoji uchun jadal qadam bo‘ladi», deb yozgan vazir Tvitterdagi sahifasida.

Kanal qurilishi uchun 75 milliard turk lirasi (9,2 milliard dollar) sarflanishi kutilmoqda. Kanal bo‘ylab hashamatli turar joylar qurish rejalashtirilgan. Avvalroq ushbu loyihani Turkiya prezidenti Rajab Erdo‘g‘an ham qo‘llab-quvvatlagan.

Turkiya hukumati Suvaysh kanalining Ever Given kemasi bilan to‘silib qolishini misol qilgan holda Bosfor tabiiy bo‘g‘ozi Qora dengiz va O‘rta Yer dengizni bog‘lovchi yagona arteriya sifatida qo‘llanishining xavfli ekaniga yana bir bor e'tibor qaratdi. Har yili bo‘g‘oz orqali 40 mingdan ko‘proq kema, jumladan, tankerlar o‘tadi. Bu orada bo‘g‘ozning kemalarni xavfsiz o‘tkazish qobiliyati yiliga 20-25 ming kemaga baholanadi.

«Ikkinchi Bosfor» loyihasiga qarshi chiqayotganlar ham talaygina. Ularning ta'kidlashicha, yangi kanal 17 million kishilik Istanbulni ichimlik suvi bilan ta'minlovchi suv omborlari orqali yoki ularning yonidan o‘tadi va megapolisning suv ta'minoti bilan bog‘liq murakkab vaziyatni yanada yomonlashtirishi mumkin.

Bundan tashqari, ko‘plab siyosatshunoslar yangi kanal Qora dengizga to‘g‘ridan to‘g‘ri chiqa olmaydigan davlatlar harbiy kemalarining Bosfor va Dardanell bo‘g‘ozlaridan o‘tishini cheklovchi 1936 yilgi Montryo konvensiyasi ta'siri ostidan chiqarilishi mumkinligidan xavotirda.