Rossiyalik importçilar Xitoy bilan hisob-kitoblarda yangi jiddiy muammoga duç kelişmoqda – agar ular Rossiyada xarid qilingan bölsa, yuandagi tölovlarni qabul qiliş tobora köproq rad etilmoqda, deb yozadi The Moscow Times bozor iştirokçilariga tayanib. Ularning sözlariga köra, bunday pullardan nafaqat Xitoy banklari, balki uçinçi davlatlar orqali Şarqqa pul ötkazişga yordam beradigan tölov agentlari ham taşvişlanyapti.
Naşr suhbatdoşlarining ta’kidlaşiça, iyun oyida transçegaraviy tölovlar sohasida yangi atamalar - «toza» va «iflos» yuan paydo böldi. «Toza» - çet elda sotib olingan yuan, «iflos» - Rossiyada, xoh fond birjasida, xoh banklararo bozorda sotib olingan yuan. «Iflos» yuan ortiqça yuk bölib bormoqda, deydi ular.
AQŞning Moskva birjasiga qarşi sanksiyalari
12 iyun kuni AQŞ Moskva birjasi va yirik banklarning Osiyodagi şu’ba korxonalariga qarşi sanksiyalar kiritgaç, Rossiyadan pul qabul qilişga tayyor Xitoy banklari soni keskin kamaydi. Sanksiyalarga duçor bölgan «VTB Şanxay» Xitoydagi mijozlar hisoblariga yuan ötkazişda jiddiy muammolarga duç keldi.
Ilgari AQŞning ikkilamçi sanksiyalari tahdidi tufayli bank uçun mamlakat içida yuan sotib oliş qiyin bölgan va u öz zaxiralarini murakkab sxemalar yordamida töldirgan - Moskva birjasida keyinçalik Xitoyga jönatiş orqali mahalliy vositaçi banklar yordamida yoki yuanlar banklar tomonidan yönaltirilgan Bank of China Rossiya bölimidan. Ammo endi bu kanal yopildi, çunki vositaçilar va Bank of China sxemadan voz keçdi.
Şu bilan birga, «qarama-qarşi oqimlar» böyiça işlaş - tovarlarga tölaş uçun eksport qiluvçilarning hisobvaraqlariga bankka tuşadigan yuandan foydalaniş yoki bunday operatsiyalarni qoplaş uçun qarz majburiyatlarini almaştiriş - tobora qiyinlaşib bormoqda, çunki «VTB Şanxay» orqali eksport import tölovlariga qaraganda kamroq ötadi, deydi manba.
Töğridan töğri tölovlar deyarli töxtatildi
Natijada, avval ham ötkaziş qiyin bölgan Rossiyadan Xitoyga yuandagi töğridan töğri tölovlar hozirda oluvçilarga yetkazilmayapti. «Agar 12 iyungaça xitoylik kontragentlar bunday tölovlarning qariyb 15 foizini tez va muammosiz olgan bölsa, hozir, bizning hisob-kitoblarga köra, bu taxminan 5 foizni taşkil etadi», dedi suhbatdoşlardan biri The Moscow Times naşriga.
Vaziyat taşqi savdo operatsiyalari uçun yagona samarali tölov sxemasi - boşqa yurisdiksiyalardagi tölov agentlari orqali muammo paydo bölganligi bilan ham murakkablaşdi. «Ötgan oyda beşta tölov agentimizdan uçtasi faqat «toza» yuan bilan işlaşlari haqida xabar berişdi», dedi Xitoydan uskunalar yetkazib beruvçi.
Töğridan töğri Xitoyga rublda tölaşga urinişlar böyiça esa, hamma banklar ham rus valutasida tölovlarni qabul qilişga tayyor emas va köpinça «toza» yuanga konvertatsiya qiliş stavkalarini örnatgan, deb ta’kidladi The Moscow Times suhbatdoşi. Agar rublni Xitoygaça «kiritib boriş» mumkin bölsa ham, u yerda ular bilan tölaş oson emas, çunki rublga talab kiçik. «Rubl olişga tayyor bölgan yetkazib beruvçilarni topiş yanada qiyinroq va ular yana bunday ta’minot narxini kötarişga moyil, şuning uçun bu tez işlamaydi va qimmat», - deya tuşuntirdi naşr manbasi.
