Kremlning Donald Tramp jamoasi bilan muzokaralari mavzularidan biri Alyaskani sotib olish masalasi bo‘lgan, demoqda muhokamalarga yaqin manbalar. Taxminlarga ko‘ra, AQSh hudud qiymatining bir qismini (200 milliard dollarni) Rossiyaning ilgari muzlatilgan aktivlaridan olishi mumkin. Bu haqda The Insider yozdi.
Kelishuvning umumiy qiymati hozircha aniq emas, biroq u bir necha barobar yuqori bo‘ladi, dedi manbalar. Amaldagi loyihaga ko‘ra, u yerda yashovchi 700 ming kishining barchasi Amerika fuqaroligini saqlab qoladi, biroq avtomatik ravishda Rossiya pasportiga ega bo‘lish huquqini oladi.
«Alyaskani Rossiyaga qaytarish referendumsiz imkonsiz, ammo Grenlandiya misolida bo‘lgani kabi, Tramp jamoasi saylovchilarni «sotib olishga» umid qilishi mumkin», deb tushuntirdi amerikanist Aleksandr Veselovskiy.
«Agar har bir fuqaroga 100 ming dollar to‘lasangiz, hatto go‘daklarni ham qo‘shib hisoblasangiz, bu taxminan 70 milliard dollarga tushadi — xarid narxidan bir necha baravar kam. Va Alyaska respublikachi shtat ekani va u yerda Trampga ishonch katta ekani hisobga olinsa, jamoatchilik fikrini manipulyatsiya qilish qiyin bo‘lmaydi. Biroq, Respublikachilar partiyasi yetakchilarini bunga rozi qilish ancha murakkab bo‘ladi», deb tushuntirdi u.
Ham Rossiya, ham Amerika manbalari Alyaskani sotishning asl sababi pul emas, balki tabiiy resurslardan foydalanishda ekani haqidagi fikrga qo‘shiladi. Hozir konlarning o‘zlashtirilishi Amerikaning atrof-muhit himoyasi qonunlari bilan cheklangan va bundan tashqari, AQSh va Rossiya o‘rtasida Amerikaning kontinental shelfga da’volari hajmi bo‘yicha kelishmovchiliklar mavjud.
«Dastlabki reja shunchaki ekologik cheklovlarni olib tashlash va Amerikaning qit’a shelfi o‘lchamiga oid da’volari kengayishi bilan Rossiyaga qarshi turish edi», deb tushuntirdi Tramp ma’muriyatiga yaqin manba.
«Ammo bu AQShda yangi sud jarayonlariga va Rossiya bilan munosabatlardagi yana bir mojaro nuqtasiga olib kelgan bo‘lardi, shuning uchun oddiyroq yechim Rossiya kompaniyalari bilan birgalikda konlarni o‘zlashtirish bo‘yicha oldindan kelishib olgan holda ushbu hududni Moskva yurisdiksiyasiga o‘tkazish edi. Ayniqsa rossiyalik biznes 2018 yildan beri Alyaskada neft va gaz qazib olish bilan shug‘ullanayotgani sababli, bu qandaydir yangilik emas. Natijada cheklovlardan qochib, yarim trillion dollar ishlab topish mumkin», dedi u.
AQSh Demokratik partiyasi allaqachon Alyaskani sotish loyihasini milliy manfaatlarga xiyonat deb atadi va buni Tramp o‘zining asosiy homiylari bo‘lgan tog‘-kon kompaniyalari manfaatlarini ko‘zlab amalga oshirayotganini ta’kidlamoqda.
