Yaqinda «Kun.uz» saytida «Bu yil ko‘mir necha pul bo‘ladi?» sarlavhali maqola e'lon qilingandi. Ko‘mir ta'minoti va narxlari bo‘yicha so‘z borgan maqoladan so‘ng tahririyatimizga ko‘mirni birja orqali xarid qilish shartlari, bu mahsulot bahosi bo‘yicha ko‘plab savollar kelib tushdi. Ularga javob olish maqsadida «O‘zbekiston respublikasi tovar xom-ashyo birjasi» («O‘zRTXB») AJ boshqaruv raisi v.v.b Faroxidin Ibragimov bilan suhbatlashdik.
– Faroxidin aka, aytingchi, nega ko‘mir birja savdolari orqali sotiladi va uni xarid qilish shartlari qanaqa?
– Davlatimiz iqtisodiyotining bozor tamoyillari asosida, teng raqobat muhitida rivojlanishining asosiy shartlaridan biri erkin savdolar uyushtirish, tovar xom-ashyo resurslariga shaffof mexanizmlar orqali egalik qilishdir.
Ana shunday usullardan biri va asosiysi mahsulotlarning, xususan toshko‘mirning birja savdolari orqali sotilishi hisoblanadi. Aynan mana shu savdolarda xarid qilish uchun hammaga teng imkoniyat beriladi.
O‘zbekiston Respublikasi Prezidentining 2017 yil 14 noyabridagi № PQ-3386 raqamli qaroriga ko‘ra, davlatimiz tovar xom-ashyo birjasi faoliyati yangi bosqichga kirdi. 2018 yil 1 yanvardan boshlab esa yuqori likvidli 27 turdagi mahsulot, jumladan ko‘mir ham ochiq birja savdolari orqali sotilishi yo‘lga qo‘yildi.
Qarorga muvofiq, Vazirlar Mahkamasining 2004 yil 5 fevraldagi 57-sonli Qaroriga ko‘ra birjadan xarid qilingan ko‘mirning qayta sotilishi mumkin emasligiga oid tartib to‘xtatilgan. Shuningdek, 2018 yil 1 yanvardan boshlab bunday mahsulotlarning eng yuqori narxlari belgilanishi, sotilish hajmlari va dislokatsiyasi bo‘yicha cheklovlar ham bekor qilingan.
Hozirgi kunda O‘zbekiston Respublikasi Prezidentining 2018 yil 17 yanvaridagi № PQ-3479 raqamli qaroriga muvofiq, ko‘mir birja savdolaridan tashqari to‘g‘ridan-to‘g‘ri shartnomalar orqali byudjyet tashkilotlari, aholi va «O‘zbekenergo» AJga belgilangan narxda sotilishi mumkin.
- Mahalliy ko‘mirning qancha miqdori «O‘zRTXB» AJ birja savdolari orqali sotiladi?
