Ijtimoiy tarmoqlarda 51-son manzil-koloniyasida mahkumlarning oyligidan uşlab qolinayotgani haqida tarqatilgan xabar Özbekiston Respublikasi IIV Jazoni ijro etiş boş boşqarmasi tomonidan örganib çiqildi.
Ma'lum bölişiça, Toşkent şahrida joylaşgan 51-son manzil-koloniyasida jazo muddatini ötayotgan mahkumlarni foydali mehnatga jalb etiş maqsadida “UY JOY QURILIS” MÇJ bilan pudrat şartnomasi tuzilgan.
Özbekiston Respublikasi Jinoyat-ijroiya kodeksining 88 va 93-moddalariga muvofiq ozodlikdan mahrum etişga hukm qilingan şaxslar foydali mehnatga jalb etiladi.
“UY JOY QURILIS” MÇJ bilan tuzilgan pudrat şartnomasiga asosan, jamiyat tomondan har oy yakuni böyiça mahkumlarga haqiqatda bajarilgan iş hajmidan hamda tasdiqlangan razryad va bazaviy tarif stavkalaridan kelib çiqib, 800 ming sömdan 2,7 mln. sömgaça bölgan miqdorda oylik maoşi hisoblanib kelinmoqda. Mehnatga jalb etilgan mahkumlarning oylik iş haqlaridan uşlanmalar faqat Özbekiston Respublikasi Mehnat kodeksining 164-moddasiga asosan (belgilangan soliqlar va boşqa majburiy tölovlarni undiriş, sudning qarorlari va boşqa ijro hujjatlarini ijro etiş uçun) amalga oşirilmoqda.
Özbekiston Respublikasi IIV Jazoni ijro etiş boş boşqarmasi xabarida aytilişiça, quriliş obektlarida işga jalb qilingan mahkumlarga oylik iş haqlari belgilangan tartibda hisoblanib, ularning iş haqidan noqonuniy ravişda uşlanmalar amalga oşirilişiga yöl qöyilmagan.
Özbekiston Respublikasi Jinoyat-ijroiya kodeksining 89-moddasida jazoni ijro etiş muassasalarida saqlanayotgan mahkumlar jazoni ijro etiş muassasalarida yoki ulardan taşqarida iş örinlarini taşkil etiş yöli bilan, iş bilan ta'minlanişi belgilangan.
Şunga asosan manzil-koloniyalarida saqlanayotgan mahkumlar manzil-koloniyalaridan taşqarida, boşqa yuridik taşkilotlarga özaro tuzilgan şartnoma asosida işga jalb etiladi.
Yuridik taşkilotlarga şartnoma asosida işga jalb etilgan mahkumlarga Jinoyat-ijroiya kodeksining 92-moddasiga muvofiq mehnat normalari va mehnat vazifalarini bajargan taqdirda mehnatga haq tölaş yagona tarif setkasining birinçi razryadi böyiça belgilangan miqdordan kam bölmagan miqdorda iş haqi tölanadi.
Özbekiston Respublikasi Soliq kodeksining 305-moddasiga asosan Özbekiston Respublikasi rezidentlari bölgan yuridik şaxslar yagona ijtimoiy tölovni (2019 yilning 1 yanvaridan boşlab yagona ijtimoiy tölov stavkasi 25 foizni taşkil etadi) tölovçilari hisoblanadi.
Biroq, Jinoyat ijroiya kodeksining 96-moddasiga asosan mahkumlarning iş haqidan davlat ijtimoiy suğurtasiga ajratmalar ajratilmasligi belgilanganligi sababli, jazoni ijro etiş koloniyalari hamda yuridik taşkilotlar örtasida tuziladigan şartnomalarda yuridik şaxslarning mablağlari hisobidan mahkumlarga tölanadigan iş haqidan taşqari, uşbu iş haqining 25 foizigaça bölgan miqdorda muassasaning moddiy-texnika bazasini rivojlantiriş jamğarmasiga qöşimça tölovlar amalga oşiriladi.
Şu bilan birga, 51-son manzil-koloniyada jazo muddatini ötagan mahkum O.Abdullayev jazo ötaş tartibi va şartlariga, jamiyatda qabul qilingan xulq atvor qoidalariga töliq rioya qilib kelganligi sababli, muassasa rahbariyati va xodimlari tomonidan e'tirozlar bildirilmagan, jazoni ötaş davrida unga nisbatan intizomiy ta'sir çoralari qöllanilmagan, deyiladi xabarda.
“Barça mahkumlar kabi, mahkum O.Abdullayev ham foydali mehnatga jalb etilgan va 2019 yil 26 iyul kuni şartnoma obektidan özboşimçalik bilan noma'lum tomonga ketib qolgan.
Hozirgi kunda unga nisbatan qidiruv e'lon qilinib, uşlaş çoralari körilgan”, - deyilgan IIV ma'lumotida.
