Mers Erondagi urush fonida Ukrainani qo‘llab-quvvatlashga chaqirdi

Germaniya kansleri Fridrix Mers Erondagi urush Ukraina uchun salbiy oqibatlarga olib kelishi mumkinligidan ogohlantirdi. Ukraina esa Rossiyaning keng ko‘lamli bosqinidan himoyalanmoqda. U 10 mart, seshanba kuni Berlinda Chexiya bosh vaziri Andrey Babishni qabul qilar ekan, Ukrainani qo‘llab-quvvatlash zarurligini yana bir bor ta’kidladi.

“Biz bilamizki, Kreml Eron bilan bog‘liq urush unga qayerda yangi imkoniyatlar ochib berishini diqqat bilan kuzatmoqda”, — dedi u.

Mers “Eron atrofidagi dramatik voqealarni alohida ko‘rib chiqmaslik”ka chaqirdi, chunki ular Rossiyaning Ukrainaga qarshi urushi bilan “chambarchas bog‘liq”. Shu boisdan, u ayniqsa hozir Ukrainani qo‘llab-quvvatlash susaymasligi kerakligini ta’kidladi.

“Boshqa hamkorlar NATOning sharqiy va shimoliy qanotlaridan o‘z kuchlarini olib chiqayotgan bir paytda, biz o‘z joyimizda qolyapmiz”, — dedi Germaniya kansleri va bunday “yukni taqsimlash” muhimligini urg‘uladi.

“Aks holda, biz Moskvaga Ukraina va Yevropani zaiflashtirish imkonini berib qo‘yamiz”, — deya izoh berdi u.

AQSh va Isroilning Eronga qarshi urushi haqida fikr bildirgan Fridrix Mers “xavfli eskalatsiya”dan ogohlantirdi va Eronni mintaqadagi hujumlarni zudlik bilan to‘xtatishga chaqirdi. Uning aytishicha, Eron rahbariyati “mintaqa davlatlariga, jumladan Germaniyaning yaqin hamkorlari va ittifoqchilariga ham tanlab o‘tirmasdan hujum qilmoqda”, Berlin esa bunday zarbalarni “eng qat’iy tarzda” qoralaydi.

Germaniya rahbarining so‘zlariga ko‘ra, urushning har bir keyingi kuni bilan yanada ko‘proq savollar paydo bo‘lmoqda.

“Bizni eng avvalo shu narsa tashvishlantirmoqdaki, aftidan, bu urushni qanday qilib tez va ishonchli yakuniga yetkazish mumkinligi bo‘yicha umumiy reja yo‘q”, — dedi u.

“Biz cheksiz urushdan manfaatdor emasmiz. Biz Eronning hududiy yaxlitligi, davlatchiligi yoki iqtisodiy yashovchanligi vayron bo‘lishidan manfaatdor emasmiz”, — dedi Mers. Uning so‘zlariga ko‘ra, dunyoga “mintaqaviy tinchlik tartibi va xavfsizlikning bir qismi sifatida barqaror Eron kerak, shunday tartibdaki, unda na Isroilga, na boshqa davlatlarga xavf tahdid qilmaydi va unda Tehron o‘z yadroviy da’volaridan hamda terrorizmni qo‘llab-quvvatlashdan voz kechadi”. U qo‘shimcha qilishicha, Germaniya YeIdagi sheriklari bilan birgalikda shunday reja ustida ishlamoqda va bu masalada Isroil hamda AQSh bilan muzokaralar olib bormoqda.

Ayni paytda Mers Isroilning Iordan daryosining g‘arbiy sohilidagi harakatlarini keskin tanqid qildi va Isroil hokimiyatini ushbu Falastin hududini anneksiya qilishdan eng qat’iy tarzda ogohlantirdi, bunday rejalarni “jiddiy xato” deb atadi.

“Quddusda muhokama qilinayotgan anneksiya qadamlari ikki davlatning yonma-yon yashashiga asoslangan tinchlik yo‘li bilan hal etish imkonini yanada qiyinlashtiradi”, — dedi Germaniya kansleri.

AQSh va Isroil 28 fevral kuni ertalab Eron hududiga zarbalar bera boshladi. Islom Respublikasi bunga javoban Isroilga va Yaqin Sharqda Vashingtonning ittifoqchilari hisoblangan davlatlarga dron va raketa hujumlari uyushtirdi. Tehronning ta’kidlashicha, Eron zarbalarining nishonlari — ana shu davlatlardagi Amerika harbiy bazalaridir.

AQSh va Isroilning harbiy operatsiyasi natijasida Eron oliy rahbari Ali Xominaiy va Islom Respublikasining yana qator yuqori lavozimli amaldorlari halok bo‘ldi. Xominaiyning o‘rniga uning o‘g‘li Mujtabo Xominaiy voris bo‘ldi.

Mart oyi boshida Isroil, shuningdek, Livan hududidagi nishonlarga ham zarba berdi. Bu mamlakat hududida Eron hukumati qo‘llab-quvvatlaydigan “Hizbulloh” guruhi faoliyat yuritadi. U mintaqadagi Tehronning asosiy ittifoqchilaridan biri hisoblanadi va Isroil chegaralari yaqinida raketa arsenaliga ega.