Америка ва Эрон ниҳоят келишди. Урушни тугатиш бўйича келишишди, дейишни истардим, лекин бундай бўлмади. Томонлар 60 кун давомида ўт очишни тўхтатишни ўз ичига оладиган англашув меморандуми имзолади. Айнан шундай – англашув меморандуми, сулҳ эмас.
Бу эртадан уруш тугайди, ҳамма нарсани келишиб олишди дегани эмас. Трамп хоҳлаганидек, Эроннинг капитуляцияси ҳам эмас. Қайтага Теҳронда келишувни «Америка устидан қозонилган ғалаба» деб талқин қилишмоқда. Исроил эса келишувдан норози. Ишонинг, Нетаняҳу истаган вақтида урушни қайталаши мумкин. Унда Америка февралдан буён нима учун урушди?
Ҳўрмуз очилиши натижами?
Америка–Эрон тўқнашуви замонавий дунё тарихидаги энг мантиқсиз иккинчи уруш бўлди. Биринчисини уч кунда тугатишмоқчи эди, бешинчи йилки давом этмоқда. Уруш деганда, аввало, икки жаҳон уруши кўз олдимизга келади. Ҳа, бу икки уруш ўта мантиқсиз, саноқли инсонларнинг очкўзлиги, маънавий бузуқ бўлгани учун бошланиб, миллионлаб оддий одамлар ўлимига олиб келган.
Лекин мана шу мантиқсиз урушда ҳам натижа бўлган. Масалан, Биринчи жаҳон урушидан кейин тўртта империя қулайди, давлатлар бошқарувнинг демократик, бир кишига боғлиқ бўлмаган кўринишига ўта бошлайди. Россияда революция бўлади, Туркияда республика тузилади. Фаластин ерлари турклар назоратидан инглизларга ўтади. Бутун дунё тартиботи ўзгариб кетади, дунёда энг катта таъсир доирага эга Европа элитаси орасига олис океан ортидан Америка деган давлат қўшилади. Дунё харитаси ўзгаради.
Бу урушдан ҳеч қанча ўтмай Биринчи жаҳон урушида қатнашиб, уруш таъсиридан чиқиб кета олмаган Адолф Ҳитлер каби ғаламислар Иккинчи жаҳон урушини бошлайди. Бу амалда Биринчи жаҳон урушининг давоми эди. Ва ўша уруш натижасига кўра, Европада ҳеч кимни тинч қўймаётган фашизм СССР ва иттифоқчилари томонидан янчиб ташланади.
Маршал Жуков армияси Берлингача бориб, фашистлар кулини кўкка совуради. Қўмондон Жуков бензин солиб ёқиб юборилган Ҳитлернинг жасад қолдиқларини кўздан кечириб, унинг машҳур тишини стоматологини чақиртириб аниқлагач, Сталинга «илоннинг боши янчилгани» ҳақида ҳисобот беради.
Урушдан кейин Германия ва Япония капитуляция бўлади, Германия иккига бўлинади. Британия ва Франциянинг дунё бошқарувидаги роли камайиб, СССР ҳамда АҚШ икки асосий кучга айланади. Ва ниҳоят Нюрнбергда тарихий суд бўлиб, омон қолган фашистлар трибуналга тортилади. Кейинроқ БМТ тузилади, яна озроқ ўтиб, Америка ёрдами билан Фаластин ерларида Исроил деган давлат тузилади. Хуллас, ҳозирги дунё тартиботи ана шу урушдан кейин келишиб олинади. Яъни урушларда улар бошланишидан аввал мавжуд бўлмаган қандайдир натижаларга эришилади.
