Россиядаги ёқилғи инқирози. Воқеалар ривожи

Россияда бир ойдан буён ёқилғи тақчиллиги кузатилмоқда. Украина армиясининг нефтни қайта ишлаш заводлари бўйлаб тўхтовсиз зарбалари нефтни қайта ишлаш ҳажмини кескин даражада қисқартириб юборди. Кўплаб ёқилғи қуйиш шохобчаларига бензин етказилиши тўхтаб қолди, ҳудудлардаги расмийлар эса уни сотишга чекловлар ўрнатди, шу билан бир вақтда, истеъмолчиларни талабни ҳаддан ташқари ошириб юборишда айбламоқда. Инқирознинг реал кўламини баҳолаш қийин, чунки Россия ҳукумати кўплаб маълумотларни очиқламаяпти. «Медуза» нашри эса очиқ манбалар асосида ёқилғи тақчиллиги қандай қилиб деярли бутун мамлакатни қамраб олгани акс этган хроникани тузиб чиқди.

2026 йил 21 май
↓
Кремл спикери Дмитрий Песков журналистларга украин дронларининг нефт-газ саноати объектларига ҳужумлари туфайли ёқилғи тақчиллиги кутилмаётганини айтди. Бу вақтда эса улгуржи бозорда бензин тақчиллиги юзага кела бошлаганди: мустақил ёқилғи қуйиш шохобчалари менежерлари захираларни тўлдира олишмаётганидан шикоят қилишаётганди. Украина қуролли кучлари маҳаллий нефтни қайта ишлаш заводига зарба берган Рязан областида чакана бозорда ҳам тақчиллик кузатилаётганди.

2026 йил 31 май
↓
Аннексия қилинган Қримда бензинни талон асосида сотиш жорий этилди. Бир кун ўтиб ҳудуддаги йирик заправкаларда бензин тугаб қолди. Маҳаллий аҳоли вакиллари «Авито»да бензиннинг бир литрини 200-350 рубл нархда сотувга қўйди, бу расмий баҳодан икки баравар қиммат эди.

2026 йил 1 июн
↓
Россия илк бор авиация керосини экспортини тақиқлади. Кўринишидан, бу чора ёрдам бермаган: июн ойи охирларига келиб «Азимут» авиакомпанияси авиаёқилғи билан боғлиқ оғир вазиятдан шикоят қилди, бундай шароитда парвозларни амалга оширишда давом эттиришдан «маъно йўқлиги» маълум қилинди.

2026 йил 3 июн
↓
Москва шаҳри ва Москва областида ҳам бензин сотувига чекловлар қўйилгани ҳақида хабарлар пайдо бўлди. Бу вақтга келиб Санкт-Петербургда, чегарадаги Белгород ва Курск областларида, шунингдек, Украинанинг аннексия қилинган барча ҳудудларида ҳам ёқилғи тақчиллиги турли даражада сезила бошлаганди.

2026 йил 6-10 июн
↓
Қримнинг Севастопол шаҳрида бензин талони учун QR-кодлар олиш жорий этилди. Уларни фақат «Макс» мессенжери орқали олиш мумкин эди. 10 июн куни маъмурият ёқилғи сотиб олиш учун QR-кодларнинг янги партиясини чиқара олмади, чунки шаҳарга бензовозлар келиши тўхтаганди.

2026 йил 15 июн
↓
«Коммерсант» хабарига кўра, нефтни қайта ишлаш заводларининг бир қисмига ички бозор учун «Евро-5» стандартидаги бензин ва дизел ишлаб чиқаришга рухсат берилган. Аниқроғи, ҳукумат бундай рухсатномани 2025 йилнинг кузида берганди, кейинчалик ёқилғи тақчиллигининг олдини олиш учун унинг амал қилиш муддати узайтирилган.

2026 йил 16 июн
↓
«Татнефт» ва «Роснефт» (шу жумладан, унга алоқадор «Башнефт» ва ТНК компаниялари ҳам) бутун Россия бўйлаб заправкаларида бензин сотишни чеклади. The Bell ҳисоб-китобларига кўра, мамлакатнинг 53 та регионида ёқилғи билан боғлиқ у ёки бу муаммолар мавжудлиги аниқланган.

2026 йил 16 ва 18 июн
↓
Украина қуролли бу икки кун ичида Москва шаҳри Капотня районидаги нефтни қайта ишлаш заводига ҳужум қилди – бу Россиядаги энг йирик нефтни қатй ишлаш заводларидан бири бўлиб, Москва шаҳри ва Москва областининг асосий ёқилғи таъминотчиси ҳисобланган. Ҳужумлар натижасида нефтни бирламчи қайта ишлаш қурилмалари ишдан чиққан. Reuters манбаларига кўра, завод фаолияти камида 2026 йил охирига қадар тўхтатилган.

2026 йил 21 июн
↓
Қримдаги ёқилғи қуйиш шохобчаларида бензин сотилиши буткул тўхтатилди. Фақат давлат хизматидаги автомобилларга ёқилғи қуйиб бериладиган бўлди.

2026 йил 22 июн
↓
«Авито», Ozon ва Wildberries ёқилғи сотиш бўйича эълонларни тақиқлади. «Верстка» нашри эътибор қаратишича, сўнгги уч ойда россияликлар интернетдан автомобиллардаги бензинни қандай чиқариб олиш бўйича маълумот қидириши 10 бараварга ошган.

2026 йил 23 июн
↓

Сибир ҳудудларида, жумладан, Россияда нефт қазиб олиш ҳажми бўйича биринчи ўринда турадиган Ханти-Мансийск автоном округида ҳам бензин савдосига чекловлар жорий этилди (бу борада иккинчи ўринда турадиган Татаристон ёқилғи сотувига лимитларни аввалроқ жорий этганди). Reuters манбалари маълум қилишича, 15-21 июн кунлари Россияда бензин ишлаб чиқариш июн ойининг ўртача кўрсаткичига нисбатан 25 фоизга камайган.

Худди шу куни
↓
Бош вазир ўринбосари Александр Новак Владимир Путинга ёқилғи билан боғлиқ вазият ҳақида ҳисобот берган. Новак «вазият мураккаблиги, аммо назорат остида экани»ни билдирган. Путин эса Киевнинг ёқилғи тақчиллигига олиб келаётган «террорчилик хуружлари» фронтдаги вазиятга таъсир кўрсатмаганини айтди.

2026 йил 24 июн
↓
Reuters манбалари хабар беришича, Россия Қозоғистондан 50 минг тонна бензин сотишни сўраган. Комик Семён Слепаков инстаграмда урушга қарши сатирик қўшиқни шундай сатрлар билан жойлаштирди: «Бензин нархи ошмоқда, лекин асосийси мамлакат эмас, балки унинг орқасини ишончли ҳимоя қилишдир».

2026 йил 25 июн
↓
The Insider ҳисоб-китобларига кўра, Россиянинг 40 дан ортиқ регионлари расмий равишда ёқилғи савдосига чекловлар эълон қилган, норасмий тақиқлар ва маҳаллий чоралар (бензин лимитлари ёки айрим заправкаларни ёпиш) ҳисобга олинса, ёқилғи инқирози 80 дан ортиқ регионга, яъни деярли бутун мамлакатга таъсир қилган.

Худди шу куни
↓
Маълум бўлишича, Кремл назорат остидаги оммавий ахборот воситаларига навбатлар кузатилмаётган ёқилғи қуйиш шохобчаларида олинган кадрларни кўпроқ эълон қилишни топширган, «Макс» мессенжери эса одамлар қаерда ёқилғи қуйиш мумкинлиги бўйича маълумот қидирадиган ҳудудий чатларни блоклай бошлаган.

2026 йил 26 июн
↓
Россиянинг камида саккизта регионида ёқилғи инқирози жамоат транспорти фаолиятига таъсир кўрсатди, деб ҳисоблайди «7×7» нашри. Иркутск, Курган, Владимир, Иваново ва Калуга областларида – йўлкира нархлари ошиши кўринишида. Байкалорти ўлкаси ва Ростов областида – автобуслар жадвали қисқариши шаклида. Бундан ташқари, Байкалортининг баъзи ҳудудларида чиқинди ташиш машиналари учун ёқилғи йўқлиги сабабли чиқиндиларни олиб кетиш тўхтатилган.

Худди шу куни
↓
Бош вазир ўринбосари Александр Новак Россияда ёқилғи захираси етарли миқдорда эканини айтди. У юзага келган тақчилликни талаб ҳаддан ташқари ошиб кетгани билан изоҳлаган, муаммо ҳал қилиниши муддати бўйича аниқ фикр билдирмаган: «Бозорни мувозанатга келтириш маълум вақт талаб қилади».