Iqtisodchi Yuliy Yusupov Facebook'dagi o‘z sahifasida ijtimoiy tarmoqlarda QQS joriy etilishi bo‘yicha boshlangan jazava haqida post e'lon qildi.
«Ijtimoiy tarmoqlarda QQSning joriy etilishi chakana narxlarga qanday ta'sir qilishi bo‘yicha jazava boshlandi. Ushbu mavzu bo‘yicha savodsiz fikrlash kishini hayratga solmoqda. Lekin eng ajablantiradigan narsa shuki, jazava tashabbuskorlari odatda o‘zini soliq maslahatchisi deb e'lon qiladigan odamlar bo‘lib chiqyapti. Shu bilan birga, ular bir vaqtning o‘zida kutilmagan savodsizlikni (soliqqa tortish masalasida) va noto‘g‘ri talqin etishga moyillikni ko‘rsatmoqda.
Mana bunday jazavaga ikki misol:
fb.com/groups/pnk.uz/permalink/2002794946471368
fb.com/groups/pnk.uz/permalink/2002958479788348 », - deydi u.
Yuliy Yusupovning ta'kidlashicha, ko‘plab jazavalarga narxga kiritilgan QQS ko‘rsatilgan chek sabab bo‘ldi.
«Men oddiy kishi chekda «QQS» degan tushunarsiz uchta harfni qandaydir summa ko‘rsatilgan holda ko‘rib, yangi soliqqa tortish tizimiga o‘tilganidan so‘ng aynan shu narx oshgan, deb qaror qilishini tushunishim mumkin. Ammo, bunday bayonotni «soliq maslahatchisi» bersa, bunda yaxshilab baqirib berishni istab qolasiz. Kim-kim, lekin soliqqa tortish bo‘yicha mutaxassis chekda «QQS» bandi do‘kon tomonidan tovar narxiga ustamani emas, balki qo‘shimcha qiymat zanjiri bo‘yicha to‘langan QQSning butun miqdorini anglatishini tushunishi darkor. Ya'ni, do‘kon chekda ko‘rsatilgan summadan ilgari to‘langan QQS bo‘yicha oladi», - dedi iqtisodchi.
Iqtisodchining fikriga ko‘ra, agar QQS to‘lovchilari oldinroq zanjirda bo‘lgan bo‘lsa, endi yangi soliq tizimiga o‘tishda narxlar oshib ketmaydi. Ayrim hollarda esa u kamayishi mumkin, sababi QQSga o‘tish yagona solik to‘lovi to‘lashdan voz kechish demakdir. Agar u cheklarda ko‘rsatilmagan, boz ustiga, qo‘shimcha qiymat yaratilishining avvalgi bosqichlarida to‘lovlar ko‘rsatilmagan bo‘lsa, bu u bo‘lmaganini anglatmaydi. Ya'ni, bir soliqni boshqasiga almashtirish yuz berdi. Ba'zi hollarda soliq yuki (shunga qarab narx) oshishi mumkin, ba'zida u o‘zgarmaydi, qaysidir birida esa hatto kamayadi.
«Soliq yuki (va narx) qayerda shubhasiz ko‘tariladi? QQS bor joyda, lekin uni olib bo‘lmaydi, sababi QQS zanjirining avvalgi ishtirokchilari to‘lamaydi. Masalan, mahalliy ishlab chiqarilgan qishloq xo‘jalik mahsulotlarida, uni qayta sotish QQSdan ozod qilinmagan. QQSdan ozod qilingan (go‘sht, baliq, kartoshka, piyoz, tuxum, guruch, shakar, non mahsulotlari) yuk, aksincha, kamayadi», - deya qayd etib o‘tdi u.
