O‘zbekiston foydali qazilmalarga boy mamlakat. Bu yerda har bir tog‘ – imkoniyat, har bir qatlam – kelajak, har bir mineral – yangi texnologiyalarning asosi. Bu yurtda Mendeleyev jadvalining 90 foizi mujassam. Bugungi kunda mamlakatning yerosti boyliklari 3 trillion dollarlik ulkan salohiyatga ega. Milliy boyliklarni kelajakka, global kashfiyotlarga aylantirish maqsadida O‘zbekiston Respublikasi Prezidenti Shavkat Mirziyoyev tashabbusi bilan 2024 yilda O‘zbekiston texnologik metallar kombinati (TMK) tashkil etildi.
Bugun dunyo o‘zgarmoqda. Energetik o‘tish, yashil iqtisodiyot va raqamli transformatsiya davrida kritik minerallarga bo‘lgan ehtiyoj har qachongidan yuqori. Elektr transport vositalari, qayta tiklanuvchi energiya, kosmik va mudofaa sanoati, yuqori texnologiyali elektron qurilmalar barchasi texnologik metallarsiz mavjud emas. O‘zbekistonning geologik salohiyati esa bu yo‘lda strategik kuch, TMK esa uni amaliy natijaga aylantirayotgan yetakchi kompaniya. TMK – oddiy kon qazish kompaniyasi emas. U butun sanoat zanjirini o‘z ichiga olib, “kon–metal–bozor” tamoyili asosida ish olib boradi. Qidiruvdan tortib, qazib olish, qayta ishlash, ilmiy tadqiqot va tayyor mahsulotgacha — upstream, midstream, downstream bosqichlari TMK ekotizimida mujassam. Bugun TMK 25 dan ortiq strategik xomashyo turi, 70 dan ziyod loyiha ustida ishlamoqda.
Qozog‘istonning Olmaota shahrida joriy yilning 17-18 sentabr kunlari bo‘lib o‘tgan Mining & Metals Central Asia 2025 ko‘rgazmasida ham O‘zbekiston texnologik metallar kombinati delegatsiyasi faol ishtirok etdi. Ushbu nufuzli ko‘rgazmaga 30 ta mamlakatdan 500 dan ortiq kompaniyalar jam bo‘ldi. TMK ham o‘z loyihalari, investitsion imkoniyatlari, innovatsion yechimlari va eng muhimi O‘zbekistonning tog‘-konchilik, xususan, kritik minerallar sohasidagi ulkan salohiyatini dunyo maydoniga namoyish qildi. Xususan, ko‘rgazma doirasida TMK vakillari 50 dan ortiq xalqaro kompaniyalar, investorlar va sanoat mutaxassislari bilan faol muzokaralar olib bordi. Bu kompaniyalar qatorida dunyoning eng yirik konchilik va texnologiya gigantlari, Yaponiyaning “Mitsubishi Materials”, Shveytsariyaning “Glencore”, Finlandiyaning “Metso”, Kanadaning “Silvercorp Metals”, Avstraliyaning “ALC” va “Mineral Technologies”, Niderlandiyaning “IHC Mining” kabi kompaniyalari mavjud. Shuningdek, TMK qator muhim kelishuvlarga erishdi. Jumladan, Xitoyning “Sunward” kompaniyasi bilan zamonaviy texnologiyalarni joriy etish, Avstraliyaning “Mineral Technologies” va “Glencore” kompaniyasi bilan “Kelajak metallari texnoparki” loyihasini amalga oshirish, volframni qayta ishlash, eng zamonaviy flotatsion texnologik uskunalarni ishlab chiqarish, Qozog‘istonning “Institut DV Sokolskiy” kompaniyasi bilan ishlab chiqarish bo‘yicha hamkorlik memorandumlari imzolandi. Bu hamkorliklar TMKning xalqaro hamkorlik xaritasini yanada kengaytirib, “Kelajak metallari texnoparki”da zamonaviy ishlab chiqarish jarayonlarini yo‘lga qo‘yishga xizmat qiladi.
