Xitoy keyingi yilda Five hundred meter Aperture Spherical Telescope (FAST) – dunyodagi eng katta radioteleskoplar majmuasining qurilişini yakunlaşni rejalaştirmoqda. Teleskopning diametri 500 metrni taşkil qiladi.
Şu tariqa, FAST bu borada ayni paytda Aresibo observatoriyasidagi reflektor oynasining diametri 305 metrni taşkil qiluvçi dunyodagi eng yirik radioteleskop (bir aperturadan foydalanuvçi)dan ançagina özib ketadi. Şu bilan birga FAST qurilmasi diametri ölçami böyiça Rossiya Fanlar akademiyasining Maxsus astrofizik observatoriyasiga tegişli “RATAN-600” doirasimon nur qaytargiçining ölçamlaridan kiçikroqni taşkil qiladi. Bu nur qaytargiçning diametri ölçami 576 metrni taşkil qiladi. Biroq “RATAN-600” yiğuvçi maydoni böyiça Aresibodagi radioteleskopga ustunlikni boy beradi: bu körsatkiç “RATAN-600”da 12 ming kv metrni, Aresibodagi radioteleskopda 73 ming kv metrni taşkil qiladi. Xitoyning FAST tizimi bu körsatkiç böyiça Aresibo qurilmasining körsatkiçidan 2,5 barobarga köproqni taşkil qilib, mutlaq rekordçi böladi.
Mutaxassislar FAST qaytargiçini yiğişni boşlaşdi, u 445 paneldan taşkil topadi. Ulardan har biri tomoni 11 metrni taşkil qiluvçi teng tomonli uçburçak körinişiga ega.
Teleskopning perimetri 1,6 km ni taşkil qiladi: uni aylanib ötiş uçun 40 daqiqa vaqt talab qilinadi. 30 ta futbol maydoniga teng majmua Guyçjou toğli viloyatining janubiy qismidagi çuqurlikda joylaşadi.
FAST radioteleskopi özga sayyoraliklar sivilizatsiyasini qidirişda yordam berişiga umid bildirilmoqda. Bundan taşqari, xitoylik olimlar majmuadan koinot sirlarini örganiş uçun foydalanişni rejalaştirmoqdalar.
