Xitoyda dunyodagi eng katta radioteleskop yaratilmoqda

Xitoy keyingi yilda Five hundred meter Aperture Spherical Telescope (FAST) – dunyodagi eng katta radioteleskoplar majmuasining qurilishini yakunlashni rejalashtirmoqda. Teleskopning diametri 500 metrni tashkil qiladi.

Shu tariqa, FAST bu borada ayni paytda Aresibo observatoriyasidagi reflektor oynasining diametri 305 metrni tashkil qiluvchi dunyodagi eng yirik radioteleskop (bir aperturadan foydalanuvchi)dan anchagina o‘zib ketadi. Shu bilan birga FAST qurilmasi diametri o‘lchami bo‘yicha Rossiya Fanlar akademiyasining Maxsus astrofizik observatoriyasiga tegishli “RATAN-600” doirasimon nur qaytargichining o‘lchamlaridan kichikroqni tashkil qiladi. Bu nur qaytargichning diametri o‘lchami 576 metrni tashkil qiladi. Biroq “RATAN-600” yig‘uvchi maydoni bo‘yicha Aresibodagi radioteleskopga ustunlikni boy beradi: bu ko‘rsatkich “RATAN-600”da 12 ming kv metrni, Aresibodagi radioteleskopda 73 ming kv metrni tashkil qiladi. Xitoyning FAST tizimi bu ko‘rsatkich bo‘yicha Aresibo qurilmasining ko‘rsatkichidan 2,5 barobarga ko‘proqni tashkil qilib, mutlaq rekordchi bo‘ladi.

Mutaxassislar FAST qaytargichini yig‘ishni boshlashdi, u 445 paneldan tashkil topadi. Ulardan har biri tomoni 11 metrni tashkil qiluvchi teng tomonli uchburchak ko‘rinishiga ega.

Teleskopning perimetri 1,6 km ni tashkil qiladi: uni aylanib o‘tish uchun 40 daqiqa vaqt talab qilinadi. 30 ta futbol maydoniga teng majmua Guychjou tog‘li viloyatining janubiy qismidagi chuqurlikda joylashadi.

FAST radioteleskopi o‘zga sayyoraliklar sivilizatsiyasini qidirishda yordam berishiga umid bildirilmoqda. Bundan tashqari, xitoylik olimlar majmuadan koinot sirlarini o‘rganish uchun foydalanishni rejalashtirmoqdalar.