Uber qanday qilib dunyoning eng qimmat startapiga aylandi
|04:44 / 14.08.201612 75511 min
Yetti yil avval San-Frantsiskoda smartfon yordamida maşina buyurtma qiliş imkonini beruvçi UberCab nomli startap öz faoliyatini boşladi. Öşandan beri Uber kompaniyasi servislari butun yer şari böylab kengayib ketdi. Kompaniya bugungi kunda 58 mamlakatda xizmat körsatadi va uning bahosi 60 milliard dollardan ortiq baholanadi. Bu oson keçmadi, albatta. Startapning bahosi ösgan bölsa-da, raqobat va taqiqlar bilan kuraşiş oson keçmadi.
Bugungi kunda ham Uber kompaniyasining yölida avvalgidek tösiqlar paydo bölmoqda - bunda an'anaviy taksi xizmatlari va hattoki öz xodimlarining "hissalari" katta.
Uber bugungi mavqeiga erişgunga qadar qanday yöllarni bosib ötdi? Uning boş direktori Trevis Kalanik qanday kunlarni boşidan ötkazdi? 1998 yilning iyun oyi. Scour startapi investitsiyalarning birinçi tranşini Disney korporatsiyasi sobiq prezidenti Maykl Ovits va Yucaipa Companies xususiy investitsiya firmasi vakili Ron Byorkldan qabul qildi. Uşbu loyihada iştirok etiş uçun Kalanik Los-Anjyelesdagi Kaliforniya universitetidagi öqişini ham taşlab ketgan.
2000 yilning oktabr oyi. Scour bir neça köngiloçar kompaniyalarning taxminan 250 milliard dollarlik da'vo obektiga aylandi va inqiroz haqida e'lon qildi.
2007 yilning aprel oyi. Kalanik 2001 yilda özi asos solgan RedSwoosh kompaniyasini 23 million dollarga sotdi va millionerga aylandi.
2008 yilning dekabr oyi. LeWeb texnologiya konferensiyasida Kalanik keyinçalik Uber'ga aylangan ğoya haqida eşitib qoladi. U telefon yordamida qimmatbaho avtomobillar ijara narxini qanday tuşiriş borasida boş qotiradi.
2009 yilning mart oyi. Qimmatbaho qora avtomobillarni buyurtma qiliş servisi - Uber (u payt UberCab) kompaniyasiga asos solindi. Kompaniyaning birinçi versiyasini Gerrett Kemp, Oskar Salazar va Konrad Uilanlar yaratişgan, Kalanik esa "megakonsultant" rolida qatnaşgan. Uning sözlariga köra, öşa payt kompaniyada uni "boş inkubator" deb ataşgan.
2010 yilning yanvar oyi. Kalanik Twitter'da şunday deb yozadi: "Geolokatsiyaga asoslangan yangi loyihani boşqariş uçun biznesni rivojlantiriş böyiça mahoratli mutaxassis izlayapmiz. Hozirça mahsulot çiqarilmagan, katta kapital, nufuzli kişilar jalb qilingan - möljalingizda kimdir bormi?". Uşbu e'lon asosida kelgan Rayan Greyvs keyinçalik kompaniyaning boş direktoriga aylanadi.
2010 yilning iyun oyi. Uber San-Frantsiskoda yölga qöyiladi. U paytlar kompaniya xizmati taksi xizmatidan 1,5 barobar qimmat bölgan, lekin maşinani birgina tugmani bosib yoki SMS orqali çaqiriş mumkin edi. Şu bois servis tez orada tanilib ketdi.
2010 yilning oktabr oyi. Uber Kalanikning dösti Kris Sakkiga tegişli First Round Capital kompaniyasi va Napster hammuassisi Şon Fenningdan 1,25 million hajmda investitsiyalar olib, moliyalaştirişning birinçi raundini yopadi.
2010 yilning dekabr oyi. Boş direktor lavozimini egallagan Rayan Greyvs öz örnini Kalanikka böşatib beradi. Keyinçalik Greyvs yana kompaniyani boşqaradi.
2011 yilning fevral oyi. Uber kompaniyasi moliyalaştirişning A seriyali raundini 11 million dollar hajmda yopadi. Kompaniya 60 million dollarga baholanadi. Raundni Benchmark fondi olib boradi, uning hamkori Bill Hyorli esa Uber'ning direktorlar kengaşiga qöşiladi.
2011 yilning may oyi. Uber xizmati Nyu-Yorkda yölga qöyiladi - bugungi kunda bu kompaniyadagi eng katta va murakkab bozorlardan biri. 2015 yilning aprel oyidan 2016 yilning apreligaça Uber bu yerda kuniga örtaça 170 ming marta yölovçi taşiş işlarini olib borgan.
2011 yilning dekabr oyi. Uber xalqaro ekspansiyani boşlaydi. Bu borada tanlov Parijda töxtaydi. Bundan taşqari, 32 million summa bilan V seriyali moliyalaştiriş raundi yopiladi. Unda Menlo Ventures fondi, Amazon rahbari Jyeff Bezos va Goldman Sachs banki iştirok etadi.
2012 yilning iyul oyi. Uber dastlab maxfiy bölgan loyihasi - Uber X arzon servisi haqida ma'lum qiladi. Xizmat endi iş boşlaganida Toyota Prius va Cadillac Escalade kabi noyob maşinalarga buyurtma qabul qiluvçi original servisdan 35 foizga arzon bölgan. Kalanikning sözlariga köra, "Uber — hayot tarzi va taşiş xizmatlari birikmasi".
2012 yilning avgust oyi. San-Frantsiskoda Uber'ning asosiy raqibi Lyft işga tuşiriladi. Şaharda narx-navo uruşi kuzatiladi.
2013 yilning avgust oyi. Uber Hindiston va Afrikaga yetib keladi hamda Google Ventures'dan 258 million dollar olib, S seriyali moliyalaştiriş raundini yopadi. Kompaniya 3,76 milliard dollarga baholanadi.
2014 yilning aprel oyi. Uber kompaniyasi Manxettan hududida velosiped yetkazib beruvçi UberRUSH xizmatini yölga qöyadi.
2014 yilning iyul oyi. Uber Xitoyga keladi va oxir-oqibat bu mamlakat kompaniya uçun eng ahamiyatli bozorga aylanadi - kompaniya xizmatlarini taqdim etuvçi eng yirik 10 şahardan 5 tasi Xitoy hududiga töğri keladi.
2014 yilning avgust oyi. Uber kompaniyasi hamroh bilan sayohat qiliş va pulini bölişib tölaş imkonini beruvçi UberPOOL servisini işga tuşiradi.
2014 yilning dekabr oyi. Uber Xitoyning Baidu qidiruv gigantidan 600 million dollarga ega böladi. Endi xitoy servisining mobil qidiruvi va xaritasi Uber bilan integratsiya qilinadi.
2015 yilning yanvar oyi. Uber Honkongda harakatlaniş va yuk yetkazişning barça talablarini qondiruvçi UberCARGO servisini yölga qöyadi. Uning şiori - "tovarlar uçun VIP-sayohat".
2015 yilning mart oyi. Uber kompaniyasi deCarta kartografik startapini sotib oliş jarayonini boşlaydi - ehtimol, bu Google Maps'ga tobelikni kamaytiriş maqsadida amalga oşiriladi. Bu kompaniyaning birinçi qölga kiritgan startapi böldi.
2015 yilning aprel oyi. Kompaniya bir neça daqiqa içida taom yetkazib beruvçi UberEATS'ni yölga qöyadi. Servis tört şaharda öz işini boşlaydi: Los-Andjyeles, Barselona, Çikago va Nyu-York. Bugungi kunga kelib, bu xizmat AQŞning 23 şahrida faoliyat körsatadi.
2015 yilning may oyi. Uber özining robot-texnika markaziga Karnegi-Mellon universitetidan 40 nafardan ortiq xodimni öziga oğdirib oladi - bu yerda haydovçisiz avtomobil yaratiladi.
2015 yilning iyun oyi. Butun Fransiya böylab noroziliklar avjiga çiqadi: taksi haydovçilari va ularning tarafdorlari yöl harakatini töxtatib qöyişadi, şinalarni yoqişadi va Uber haydovçisi deb hisoblagan kişilariga hujum qilişadi.
2015 yilning iyun oyi. Kaliforniya mehnat komissiyasi Uber haydovçisi - mustaqil emas, yollanma işçi ekanligi haqida qaror qabul qildi. Bunday qaror kompaniyaning biznes-modeliga nisbatan şubha uyğotadi. Qaror San-Frantsiskoda yaşovçi haydovçi Barbara Enn Bervikning Uber'ga qarşi arziga javoban qabul qilingan.
2015 yilning sentabr oyi. Xitoy bölimi mamlakat bozori uçun kuraşga 1,2 milliard dollar hajmda moliyalaştirişni jalb qiladi.
2015 yilning oktabr oyi. Uber rasman UberRUSH dasturini yölga qöyadi - u 2014 yilning aprelidan test rejimida xizmat körsatgan.
2016 yilning yanvar oyi. Uber xalqaro ekspansiyani moliyalaştiriş uçun yana 2 milliard dollar xususiy kapitalni jalb qiladi.
2016 yilning fevral oyi. Uber rossiyalik milliarder Mixail Fridmandan 200 million dollar miqdorda investitsiya oladi.
2016 yilning fevral oyi. Uber servis reklamasiga doir şikoyat natijalariga köra, 25 nafar yölovçisiga 28,5 million dollar tölaşga rozilik beradi. Bitim şartlariga köra, kompaniyaga bundan buyon "sohadagi eng yaxşi" yoki "öz yönalişida eng yaxşi" iboralarini qöllaş taqiqlanadi.
2016 yilning may oyi. Uber va uning raqibi Lyft Ostin şahri (Texas) aholisi haydovçilarning barmoq izlarini töplaş uçun ovoz berganidan keyin u yerdan ketadi.
2016 yilning may oyi. Uber va Toyota "Hamkorlik memorandumi"ni imzolaşadi.
2016 yilning iyun oyi. Uber Saudiya Arabistoni Investitsiya fondidan eng yirik individual investitsiya - 3,5 milliard dollarni jalb qiladi. Fondning boşqaruvçi direktori Yosir al-Rumayyan kompaniyaning direktorlar kengaşi a'zosiga aylanadi.
2016 yilning iyun oyi. Kalanik Uber'ning butun dunyo böylab yuzlab şaharlarda daromad keltirayotganini, biroq bu pullar xitoylik raqib - Didi'ga qarşi uruşga qayta investitsiya qilinayotganini ma'lum qiladi. Uning sözlariga köra, bu kuraş kompaniya uçun bir yilga milliard dollarga tuşadi.
2016 yilning iyul oyi. Uber yana 1,15 milliard dollar qölga kiritadi - bu safar zayom körinişida. Kompaniya past foizli stavkalardan foydalanadi va "global ekspansiya va operatsion faoliyatni, şuningdek ilmiy tadqiqotlarni qöllab-quvvatlaş uçun" kredit oladi.
2016 yilning iyul oyi. Uber Vengriyada muammoga duç keladi. Qonunçilik iş faoliyatini yakunlaşga majbur qiladi va kompaniya bu yerdan ketişiga töğri keladi. Bunga taksiçilarning köp oylik norozilik namoyişlari sabab böladi.
2016 yilning iyul oyi. Oyning örtasida kompaniya buyurtmalari sonining 2 milliardga yetganini ma'lum qiladi.
2016 yilning iyul oyi. Federal sud Uber'ni kompaniyaga qarşi iş oçgan şaxs haqida mustaqil ma'lumot oliş uçun xususiy detektiv kompaniyasiga murojaat qilganlikda ayblaydi.
2016 yilning iyul oyi. Xitoy hukumati köçada taksi "tutiş" imkonini legalizatsiyalaştiradi. Bu esa Uber va Didi'ga katta muammo tuğdiradi. Didi Xitoyning 400dan ortiq şahrida, Uber esa 100ga yaqin şahrida xizmat körsatadi.
2016 yilning iyul oyi. Xitoy bozoridagi kuraş nihoyasiga yetadi - Didi va Uber 35 milliard dollarlik birlaşuv haqida kelişib olişadi.
Uber dunyodagi eng qimmat startapligiça qolmoqda. U Osiyo va Janubiy Amerikani qamrab oliş, haydovçisiz transport texnologiyasini rivojlantiriş va milliardlab moliyalaştirişni jalb qilişda davom etmoqda. Kompaniya birjaga çiqqaniça yöq - Kalanikning sözlariga köra, u bu işni imkon qadar ortga surişni rejalaştirmoqda, - biroq Didi bilan kelişuv bunga uzoq qolmaganini bildirişi mumkin.
Central Asia International Hardware Expo - Markaziy Osiyo quriliş asboblari, uskunalari va mahkamlaş buyumlari bozoriga töğridan-töğri çiqiş imkoniyati
Özbekiston volframi xalqaro eʼtirofga sazovor böldi
Puçon va KT&G Yaşil taşabbusni boşlamoqda
Laboratoriya sokinligining ham harorati bor: Özbekiston uçun Smolensk uskunalari
Uztelecom tarmoği modernizatsiyasi: yölning 90 foizi ortda qoldi. Oldinda yana qanday işlar bor?
Yiliga 25 mingdan ortiq yangi uskuna: Özbekistonda $50 mln investitsiya hisobidan “NURA Electric” elektrotexnika majmuasi işga tuşirildi
Central Asia International Hardware Expo - Markaziy Osiyo quriliş asboblari, uskunalari va mahkamlaş buyumlari bozoriga töğridan-töğri çiqiş imkoniyati
Özbekiston volframi xalqaro eʼtirofga sazovor böldi
Puçon va KT&G Yaşil taşabbusni boşlamoqda
Laboratoriya sokinligining ham harorati bor: Özbekiston uçun Smolensk uskunalari
Uztelecom tarmoği modernizatsiyasi: yölning 90 foizi ortda qoldi. Oldinda yana qanday işlar bor?
Yiliga 25 mingdan ortiq yangi uskuna: Özbekistonda $50 mln investitsiya hisobidan “NURA Electric” elektrotexnika majmuasi işga tuşirildi