Tarix sahnasida 69 yil yashagan SSSRdan juda ko‘pchilik qochib ketgan. Olimlar, adiblar, sportchilar va san’atkorlar qatori oddiy odamlar ham imkoniyat bo‘lishi bilanoq davlatni tark etishgan.
Ularning ayrimlari oshkora isyon bilan chiqib ketgan bo‘lsa, boshqalari turli ishlar yuzasidan xorijga borib, ortga qaytmagan. Ba’zilar esa o‘z jonini xatarga qo‘yib bo‘lsa-da bu davlatdan qochgan. Okeanshunos Stanislav Kurilov, 20 yoshli Pyotr Patrushev, 19 yoshli Liliana Gasinskaya shular jumlasidan. Ular zulm saltanatidan qochish uchun juda xatarli yo‘llarni tanlashgan va hayotlarini xavf ostiga qo‘yib o‘z maqsadlariga yetishgan.
Stanislav Kurilov
1936 yilda tug‘ilgan Stanislav Kurilov maktabni bitirgach Leningrad gidrometeorologiya institutida okeanshunoslik yo‘nalishida o‘qiydi. So‘ng Leningraddagi SSSR Fanlar akademiyasining okeanshunoslik institutida, keyinroq Vladivostokdagi Dengiz biologiyasi institutida ishlaydi.
Foto: salat.zahav.ru
Kurilovda SSSRdan chiqib ketish rejasi Leningradda ishlab yurgan paytida paydo bo‘ladi. O‘sha paytda o‘zining sohasi bo‘yicha ish yuzasidan bir necha marta xorijga chiqmoqchi bo‘lganida unga ruxsat berishmaydi. Shuningdek, Kurilovning hindistonlikka turmushga chiqqan singlisi ham turmush o‘rtog‘i bilan SSSRga kelib-keta olmasdi. U eri bilan AQShga ko‘chib o‘tgach SSSRga kirishiga butunlay taqiq qo‘yishadi.
Kurilov o‘zi va singlisiga qo‘yilgan taqiqlar tufayli kommunistik tuzumni yomon ko‘rib qoladi va imkoniyati bo‘lishi bilan SSSRdan qochishni rejalashtiradi.
Qochish
Qonuniy yo‘l bilan mamlakatdan chiqib keta olishiga ko‘zi yetmagan Kurilov qochish uchun qulay vaziyatni kuta boshlaydi. 1974 yilda u «Sovet ittifoqi» teploxodida Tinch okeani bo‘ylab tashkil etilayotgan sayohat haqidagi e’lonni ko‘rib qoladi.
Kruiz teploxoddagi sayohat 1974 yil dekabrda Vladivostokdan boshlanib ekvatorgacha davom etishi, so‘ng ortga qaytishi rejalashtirilgandi. Sayohat davomida teploxodning xorijiy portlarga kirishi belgilanmagan, shu sababli sayohatchilar xorijga chiqish uchun ruxsatnoma (OVIR) olishi shart emasdi.
