«Real» öz tarixidagi eng qimmat xaridni amalga oşirdi
|15:06 / 09.08.202617 62912 min
Madridliklar 19 yoşli Diomande uçun kosmik darajadagi summa sarflamoqda. Bu futbolçi haqida nimalar ma’lum va u kutilmalarni oqlaydimi?
Foto: Stuart Franklin/Getty ImagesFoto: Stuart Franklin/Getty Images
Sönggi ikki mavsum sovrinsiz qolgan «Real» bu yozda eng faol klublardan biri bölmoqda: Mark Kukurelya, Ibraima Konate, Denzel Dumfris, Bernardu Silva va endi – Diomande.
Top-klublar raqobati
Bu baribir röy berdi: «Real» 19 yoşli ivuarlik vinger Yan Diomandening transferini e’lon qildi. Bu madridliklar klubi tarixidagi eng qimmatbaho kelişuvga aylandi. Ma’lum bölişiça, «Real» «Leypsig»ga futbolçi uçun 125 million yevro tölaydi, yana 15 million yevro bonuslar sifatida berilişi közda tutilgan. Şu tariqa, bu Kriştianu Ronaldu, Garet Beyl, Eden Azar va Jud Bellinghemdan ham qimmatroq xaridga aylandi.
Bu yozda Diomande uçun bir neça top-klublar kuraş olib borgandi. «Leypsig» oxiriga qadar narx borasida yon bermadi va muzokaralardan maksimum foyda bilan çiqdi. Jahon çempionatidan oldinroq ham Diomandening nomi Saloh örniga yangi vinger qidirayotgan «Liverpul» bilan boğlanayotgandi. Keyin «Arsenal» va «Mançester Siti» kabi klublar ham unga jiddiy qiziqiş bildirişdi. Ammo ivuarlik futbolçiga Angliyada öynaş varianti ma’qul kelmadi va u «PSJ» taklifini afzal kördi. Insayderlar uning parijliklar safiga ötiş jarayoni yakuniy bosqiçda ekani haqida xabar berişgandi, ammo kutilmaganda poygaga «Real» ham qöşildi va yakunda uni ilib ketdi.
Bozor qizidi, «Leypsig» esa narxni oşirişda davom etdi. Natijada «PSJ» muzokaralarni tark etib, buni oqilona moliyaviy boşqaruv va tarkib muvozanatini saqlaş tamoyillari bilan izohladi. Şundan keyin birgina «Real» qoldi va insayder Fabritsio Romano özining maşhur Here we go iborasini qölladi, lekin transfer keçikdi va faqat bir haftadan köproq vaqt ötib rasmiy e’lon berildi.
Transfer nega çözildi?
Romanoning tasdiğidan rasmiy e’longaça ön kun ötdi. AS naşri ma’lumotiga köra, bunga futbolçining sobiq agentlik firmasi, Maks Gradel (ivuarlik sobiq futbolçi) tomonidan boşqariladigan Maxidel Management hamda uning hozirgi vakillari hisoblangan Roc Nation örtasidagi nizo sabab bölgan.
Maxidel kompaniyasi iddao qilişiça, Diomande özaro kelişuvni noqonuniy tarzda bir tomonlama bekor qilgan. Agentlik FIFAga şikoyat qilib, futbolçining boşqa firma oldida majburiyatlari borligiga qaramay, «Real» muzokaralarni Roc Nation bilan olib borganini qayd etgan.
Şu bilan birga, bu – transfer keçikişining yagona sababi emas. «Leypsig» boşqaruvçi direktori Marsel Şefer bir neça kun oldin agentlik mojarosi kelişuvni barbod qila olmasligi, klublar esa hozirça yakuniy kelişuvga erişa olmaganini aytib çiqdi. Aftidan, transfer rasmiylaştirilişini futbolçining vakillari örtasidagi bahs bilan bir qatorda «Real» va «Leypsig» örtasidagi savdolaşuv ham töxtatib turgan.
Mavzuga oid
Nima bölganda ham yakunda kelişuv amalga oşdi va Diomande «Real»ning transfer rekordini yangilab (bungaça Jud Bellinghem 2023-yilda 103 million yevro va 20-30 mln atrofida bonuslar), jahonning eng qimmatbaho futbolçilari safiga kirdi. Agar bonuslar töliq tölanadigan bölsa, madridliklar nemislarga jami 140 million yevro beradi, bu esa ivuarlik futbolçini eng qimmatbaho beş futbolçidan biriga aylantiradi (undan oldinda faqat Neymar, Mbappe, Dembele va Isak bor).
Sky Germany ma’lumotiga köra, 15 million yevrolik bonusdan 10 millioni oson qölga kiritiladigan pullardir, qolgan qismi tölanişi uçun esa biroz qat’iyroq şartlar qöyilgan. Lekin yakuniy narx 135 million yevroni taşkil etsa ham, ivuarlik futbolçi top-8 transfer içida böladi.
Futbolçining profili
Foto: Maja Hitij/Getty Images
Diomande har ikki qanotda ham xavf tuğdira olişi bilan ajralib turadi. Uning asosiy oyoği öng oyoq, faoliyatini çap qanot vingeri sifatida boşlagan va köpinça qanotdan markazga köçib öynagan. Ammo ötgan mavsumda u öyin vaqtining 61 foiz qismini öng qanotda ötkazdi va faqat 27 foiz holatda qarama-qarşi qanotda harakatlandi.
Şuning uçun ivuarlik futbolçi «Real»da qolgan Vinisius bilan çap qanot uçun raqobat qilişiga töğri kelmaydi. Diomandeni aynan öng qanot uçun sotib olişdi, Mourinio davridagi asosiy sxema esa, katta ehtimol bilan, 4-2-3-1 körinişida böladi.
Yangi futbolçi «Real»ga yanada kuçliroq bölişda yordam beradimi? Bu bahsli masala. Futbolçining salohiyati va iste’dodiga şubha yöq. U yoş, kuçli va a’lo darajadagi driblingga ega bölgan, har ikki oyoqda birdek harakatlanuvçi vinger. StatMuse ma’lumotiga köra, Germaniya çempionatining ötgan mavsumida Diomande 115 marta muvaffaqiyatli aldab ötişni amalga oşirgan – Bundesligadagi boşqa biror futbolçi hatto 70 talik nuqtaga ham yeta olmagan. Kuçli beşlik ligalarida esa undan yuqoriroq natijani faqat Lamin Yamal qayd etgan.
Germaniya çempionatida Yan 33 öyinda maydonga tuşib, 12 gol urgan va 9 golga uzatma bergan. Bu yaxşi raqamlar, ammo fenomenal körsatkiç emas. Şu bilan birga, u öz vaziyatlaridan foydalaniş böyiça juda yaxşi natijaga erişgan: xG 7 ga teng bölgan holda 12 ta gol urgan. Ammo vaziyatlarning bir qismida unga omad kulib boqqanini ham hisobga oliş kerak, omadi kelmaganida esa sermahsullik pasayişi mumkin.
Kutilmagan kötariliş
«Leypsig»dan oldingi klubi «Leganes»da Yan atigi 10 ta öyin ötkazgan va uning professional faoliyati hozirça faqat töliq bölmagan bir yarim mavsumdan iborat.
Lekin nemis klubiga kelişi bilan u barçada katta taassurot qoldira boşlaydi. Ötgan yil yozida Şveytsariyada ötkazilgan yiğin u yangi mavsumni boşlanğiç tarkibda boşlaşi uçun yetarli böladi. U «Ayntraxt» bilan öyinda het-trik qayd etadi va Bild naşri tomonidan «1» ballga (eng yuqori baho) loyiq köriladi. Mavsum yakuniga kelib esa uni Bundesliganing eng yaxşi debyutanti sifatida tan olişadi.
Holbuki uni öz vaqtida «Çelsi», «Kristal Pelas», «Bornmut», «Reynjyers», «Olimpiakos» va hatto MLS klublari örinbosarlari tarkibiga ham qabul qilişmagandi.
Diomandening hikoya qilişiça, Londonda «Pelas» bazasida ötgan körikdan keyin uning oldiga Olise va Ebereçi Eze kelişgan va «Yigitça, sen çindan yaxşi öynarkansan» deyişgan. Ammo öşanda inglizlar klubidan taklif bölmaydi, viza muddati tugaydi va Yan yiğlagança Afrikaga qaytadi. Umuman, uning bolaligi öta oğir keçgan.
«Biz boşqa bolalar bilan qişloqqa kartoşka öğirlaşga borardik, çunki juda oç edik. Biz «bankni tunaş»ni ham uyuştirgandik. Ikki bola dökon egasini çalğitib turgan, qolgan 18 bola esa ikkitadan kartoşka kötarib qoçgan. Kartoşkalar yangi ham emasdi. Ammo biz uçun ular ajoyib ta’mga ega edi. Ha-ha! Bu hali ham mening sevimli taomim. Sariyoğ qöşilgan qaynatilgan kartoşka. U menga öşa davrlarni eslatadi. Birinçi haqiqiy futbol butsamni olganimda, uni kiyib uxlaganman. Bolaligimda har doim oq plastik sandallarda öynardim. Hozir ham uyga qaytganimda ularda öynayman. Bu an’ana».
Boşqalar Diomandening kelajagiga şubha bilan qaraganida singlisi Roksan unga eng köp işonç bildirgandi. Yan professional darajada debyut qilganidan (la ligada «Real»ga qarşi öyinda) bir neça hafta ötib u vafot etgan. Öşanda ziyofatda Roksananing kokteyliga nimadir qöşib qöyilgan va u şundan keyin huşini yöqotgan. U doim akasi kelgusida buyuk futbolçiga aylanişini aytib kelardi.
«Men sen haqligingni isbotlayman yoki buni isbotlaş uçun jonimni fido qilaman», – deya The Players Tribune uçun maktubini yakunlagandi Diomande.
Endi barçasi Mourinioning qölida
Uning iste’dodiga endi boşqalarda ham şubha yöq, ammo gap faqat bunda emas. «Real» hujum çiziğida hozirça bir-biriga moslaşa olmayotgan ikki superyulduz bor va ular himoyalanişda deyarli qatnaşmaydi. Aynan şuning uçun oldingi mavsumlarda madridliklar töpsiz holatda Mbappe va Vinisiusni oldinda qoldirib, 4-4-2 sxemasida harakatlanişgan. Hujumçilar ortida tört nafar yarimhimoyaçi joylaşib, ular uçun ham katta hajmdagi işni bajarişgan.
Diomandeni dangasa deb bölmaydi. Katta ehtimol bilan, töpsiz holatda u öng qanotni yopişi talab etiladi, u bu qanotda murabbiy tanloviga qarab yoki Trent Aleksandr-Arnold, yoki Denzel Dyumfris bilan şerik böladi. Ularning ikkisi ham hujumkor qanot himoyaçilari bölib, himoyalanişdagi sifatlari bilan maqtana olişmaydi. Federiko Valverde bu zonaga yordamga kelişi mumkin, ammo bu holda u taşlab kelgan pozitsiyani kimdir yopişiga töğri keladi. Bu futbolçilarning barçasini qanday joylaştiriş va şu bilan birga tuzilmani buzmaslik – Mourinio uçun katta savol.
Har ikki oyoğida birdek öynay olişi Diomandega hujumda qanot himoyaçilari bilan özaro munosabatlarda qöl keladi. Trent bilan birga tuşganida u öng qanotda kenglikni ta’minlaşi mumkin, ingliz himoyaçisi bu holda vaziyatlar yaratiş uçun markazroqqa köçadi. Dyumfris bilan juftlikda Yanning özi insayd rolini bajarişga ötadi va qanotni şerigiga qoldiradi.
Klubda doim öng qanotda futbolçilar yetarli bölgan, lekin ijroçilar doimo özgarib turardi. Amalda, jamoada uzoq vaqtdan beri birinçi marta uşbu pozitsiyaga ixtisoslaşgan futbolçi paydo bölmoqda. Bir muddat asli çap qanot vingeri hisoblangan Rodrigo öng qanotda öynaşga majbur böldi. Bu esa uşbu braziliyalik öz imkoniyatlarini töliq namoyon etişiga imkon bermadi. Qolaversa, u sönggi vaqtlarda jarohatga moyil bölib qoldi va hozir ham xoçsimon boğlami uzilişidan keyin tiklangani yöq.
Ötgan yozda Argentinadan olib kelingan Mastantuono esa işonçni oqlamadi va bu yozda «Fiorentina»ga ijaraga berildi. Valverde bu pozitsiyada ham öynay oladi, ammo bu uning asosiy ampluasi emasligi bilinib qoladi. Murabbiylar ştabida Endrik varianti ham bor edi, lekin u markaziy hujumçi sifatida özini yaxşiroq his qiladi. Klubning yozgi transferlaridan biri Bernardu Silva ham bor, lekin yoşi ötgani va tezligi pasaygani tufayli unga markazda öynaş qulayroq bölib qolgan.
Sönggi yillarda «Real» hujumlarida çap qanot asosiy yönaliş bölib qolgandi. Ançelotti davrida esa qasddan şu qanotni futbolçilar bilan töldiriş öziga xos uslubga aylangandi. Şu bilan birga, bunday öziga xoslik jamoani bir qanotga qaram qilib qöygan va pozitsion hujumlar uyuştirişga xalal bergan. Diomandening kelişi bu kamçilikni tuzatişi mumkin, ammo konstruksiyani buzmasdan örnata oliş ham kerak.
«Real» rahbariyati Mourinioga u istagan futbolçilarning deyarli barçasini olib berdi. Uning ixtiyorida keng tarkib va xilma-xil imkoniyatlar hosil bölgan. U qöl ostidagi yulduzlarning barçasiga maydondan joy topib berişi ham muammoga aylanişi mumkin. Katta ehtimol bilan, mavsum davomida muxlislar turli tajribalar va sxemalar özgarişiga guvoh bölişadi. Kimdir öyin amaliyoti kamligidan norozilik bildirişi ham mumkin.
Bu kabi keng kölamli transfer kampaniyasi va tarkib töldirilişidan keyin murabbiyda heç qanday e’tiroz bölmasligi kerak. Joze bu qadar köp top darajadagi futbolçilar bilan istalgan modelni qurişi mumkin. U bunday imkoniyatdan qançalik töğri foydalanişini oldindagi mavsum körsatib beradi.
