Технологик ривожланиш шунчалик шиддатли кечяптики, оёғинг остидан ер кетиб қолаётгандек бўласан киши. Бу ёқда Ғарб техногигантлари ўзларининг янгиликлари билан: баъзилари сунъий интеллектни ўқитиш учун бутунбошли атом электр станциялар энергиясини сотиб олишяпти – шунчалик катта энергия талаб қилади уларни ўқитиш. Бошқалари ўз роботлари билан бутунбошли заводларни одамсиз қилишмоқчи.

Бу ёқда эса Хитой ўзининг тўхтовсиз технологик ўсиши билан одамни қўрқитиб юборяпти: гўё яна озроқ вақт ўтади-ю, ҳаммамиз Хитой компартиясининг назоратига ўтамиз: ҳар биримиз ҳақимизда каттакон серверларлар ичида кичкина жой ажратилади.

“Эртага нималарга тайёр бўлишимиз керак?” – бу савол ҳаммамизни қизиқтириши керак. Бироз бўлса-да технодунёда нима бўлаётганидан хабардор бўлиб туриш учун, Kun.uz'нинг “Технодайжест”ини кўриб боринг.

Квант компютери чипи

Google, "Willow" номли янги квант компютер чипини тақдим этди. Компания таъкидлашича, ушбу чип ҳозирда мавжуд компютерлар 10 септиллион йилда ҳал қиладиган масалаларни 5 дақиқада ечиши мумкин.

Септиллион қанақа рақам эканини биласизми? Бирдан кейин 24та нол қўйсангиз септиллион бўлади. Таққослаш учун: Коинотни юзага келтирган катта портлаш 15 млрд йил аввал бўлган дейишади олимлар. Бу эса 1дан кейин атиги 9та нол дегани. Бу сайёрадан қочиб кетгим келяпти...

Квант компютерлари анъанавий компютерлардан фарқ қилиб, квант заррачалари хусусиятини ишга солади. Бу нима дегани? Бу дегани “светни ўчириб ухланг” дегани!.. Нега? Чунки квант дунёсини мўъжизалар дунёси деб бемалол атасак бўлади. Масалан мазкур дунёда битта нуқтадан чиққан иккита заррачанинг биттасига таъсир қилсангиз, иккинчиси ҳам таъсирланади, бирови Коинотнинг бу чекасида, иккинчиси у чекасида бўлса ҳам. Ана шундай ажойиботларга тўла дунёни компютерга тиқишмоқчи!..

"Willow" чипи ҳали тажриба босқичида бўлиб, уни амалий дастурларда қўллаш учун ҳали кўп вақт ва маблағ талаб этилади. Google бу чипни, масалан, дори ишлаб чиқиш ёки ядровий фузион реакторларни лойиҳалаш каби мураккаб жараёнларни тезлаштиришда қўллашни режалаштирмоқда. Натижада ўнлаб йил кетадиган тадқиқотлар саноқли дақиқаларда ўтади, тушуняпсизми?

Инсоният тарихида сунъий идрокдан кейин навбатдаги янги бурилиш – квант компютерлар бўлиши мумкинлиги айтиляпти.