Dunyoda yuz berayotgan fitnalar haqida fikr yuritgan kişi çuqur öyga toladi. Din duşmani bölgan “uçinçi tomon”ning qöğirçoğiga aylangan manqurt kimsalar barçaning nafratini qözğamoqda.
Muborak Ramazon oyida ham Iroqning Bağdod şahridagi masjid yonida terrorçi-xudkuş qöporuvçilik qildi. Oqibatda 12 kişi halok böldi. Bir kun ötib Turkiyaning Istanbul şahridagi aeroport hududiga bostirib kirgan 3 nafar jangari öt oçişi natijasida 41 kişi hayotiga zomin böldi. Iroq poytaxtida 3 iyulga ötar keçasi sodir etilgan teraktda halok bölganlar soni 200 kişidan oşdi. Eng açinarlisi Ramazon hayiti arafasida musulmonlar uçun tabarruk joy – Masjidu Nabaviy oldidagi xudkuşlik hammasidan ham ötib tuşdi.
Uşbu mudhiş voqealar yovuz duşman işidir. Afsuski, aqlsiz kimsalar “uçinçi tomon”ning aldovlariga uçib, mana şunday şafqatsizliklarga qöl urmoqda. Bunday “uçinçi tomon” balosidan qanday saqlaniş mumkin? Quyida manfaatdor kuçlar makr-hiylalari oqibatlari, fitnalaridan ogoh böliş borasida söz yuritamiz. “Uçinçi tomon”ning yovuzliklari
Keskin qarama-qarşilik, zimdan tös-töpolonlar uyuştiriş tobora kuçayib borayotgan bir vaziyatda xalqimizni oqni qoradan ajratişga qodir insonlar etib tarbiyalaş, doim huşyor va sezgir bölişga çaqiriş ğoyatda muhimdir.
Ma'lumki, tim qoronği tunda mayoq qaysi tomonni körsatsa, odamlar şu yoqqa qaraydi. Ular qayoqqa qarab yurişlari mayoq tutgan kimsaga boğliqdir. “Uçinçi tomon” nayranglar bilan jamiyatdan özining yoqlovçilarini ajratib olgaç, bu töda ongiga ham “egalik” qiladi. Uşbu töda a'zolarini “erkinlik”, “inson haq-huquqlari”ga doir közböyamaçiliklari bilan qayraydi.
Afsuski, sodda odamlar “mayoq” körsatayotgan tomongagina talpinadi. Uni boşqarayotgan qölni esa körmaydi. Soğlom fikr egalari esa mayoq tutgan şaxsning kimligiga e'tibor beradi.
Hozir xalqni töğri yöldan ozdiriş va qöqqisdan ğalayonlar uyuştiriş ortida “uçinçi tomon”ning qora maqsadlari yotgani heç kimga sir emas. Butun yer yuzida tinçlikka tahdid solayotgan IŞIDning qilmişlari bunga yaqqol misol. Uşbu terrorçi tödalar “uçinçi tomon”ning buyurtmasini bajarib, tös-töpolonlar qilib, xudkuşliklar bilan muborak Islom dinini yomonotliq qilayotganidan barça xabardor bölişi zarur.
Dunyoga razm solsak, ayrim mamlakatlarda fitnalar sabab ibodat qiliş u yoqda tursin, oddiy kun keçirişning özi muammo bölib qolmoqda. Hatto ibodat paytida ham buzğunçilar tomonidan odamlar portlatib yuborilmoqda. Musulmon odam ikki dunyoda bunday qabihliklarga qöl urmaydi. Demak, uçinçi bir manfaatdor tomon, közga körinmas töda borki, manqurtga aylangan gumroh kimsalarni boşqarib turibdi.
Islom olamida e'tirof etilgan ulamolarni masjidlarda, namozxonlar köz oldida qatl etilişi, musulmonlar ardoqlab kelgan maqbaralarni vayron qilinişi öta oğir jinoyatdir. Ayniqsa, islom olamining taniqli ulamosi Muhammad Said Ramazon Butiy talabalarga dars ötayotganda terrorçilar tomonidan portlatib yuborilgani ayni şafqatsizlikdir.
Payğambarimiz (sollallohu alayhi va sallam) nizolar haqida bunday deganlar: “Albatta, şayton Arab yarim orolida öziga namozxonlar ibodat qilişidan umidini uzdi. Ammo ularni bir-birlariga qarşi gij-gijlaşdan töxtagani yöq” (Imom Muslim).
Şayton doim musulmonlar orasiga nifoq solişga urinadi. Agar insonlar e'tiqodlarida mustahkam tursalar, şayton ular orasiga nizo sololmaydi. Yer yuzining turli mintaqalari, xususan, Suriya va Iroq hududida bölayotgan qarama-qarşiliklar ham körinmas qöl makrhiylasining oqibatidir.
Bunday fitnalarning ortiga teran köz bilan boqiş kerak. Jangarilar va ularning “xalifa”sini öynatayotgan uçinçi qöl parda ortida harakat qilmoqda. Ikki tomonni nizo va kuraşlar girdobiga taşlab, bundan ustalik bilan öz ğarazli maqsadi yölida foydalanayotgan uçinçi qöl haqida bir neça yil oldin Prezidentimiz: “Bunday nozik damlarda uçinçi qölning makkorona, pinhoniy harakatini unutmaylik! Ularning tegirmoniga suv quymaylik”, deya ogohlantirgan edilar. Fitna haqida hadislarda kelgan xabarlar
Imom Ahmad rivoyat qilgan hadisda Rasululloh (sollallohu alayhi va sallam) fitnalar avj olgan paytda musulmonlar bir-birining qonini tökişi, hatto, inson qöşnisini, yaqinining öğlini, qarindoşini öldirişi haqida aytganlar. Şunda odamlar: “Yo Rasululloh, öşa vaqtda aqlimiz özimizda böladimi?” deyişadi. U zot (sollallohu alayhi va sallam): “Yöq. U zamon kişilari köpçiligining aqllari suğurib olinib, johil kimsalar xalifalik qiladi”, dedilar (Ibn Moja).
Bunday fitnalar girdobida qotil nima uçun bir insonni öldirayotganini anglamaydi, haq va botil, savob va gunoh orasini ajrata olmay qoladi. Hozir Iroq va Suriya hududlarida ölayotgan ham, öldirayotgan ham insonlar. Bunday qabihlikni hadisda aytilganidek, faqat va faqat johil kimsalargina qiladi.
Jangarilar heç tap tortmay, oqibatini öylamay, Alloh huzurida qanday javob berişini xayoliga ham keltirmay, öz birodari, ayollar va norasida gödaklarning joniga qasd qilmoqda.
Payğambar (alayhissalom) uruş-janjal avj oladigan davrlar xabarini berganlar. Jumladan, Abu Hurayra (roziyallohu anhu)dan rivoyat qilinadi, Muhammad (alayhissalom): “Zamon tezlaşadi, amal kamayadi, xasislik avj oladi, fitnalar zohir böladi va “harj” köpayadi”, dedilar. Şunda sahobalar: “Yo Rasululloh, “harj” nima?” deyişdi. U zot: “Uruş, uruş”, dedilar (Imom Buxoriy, Imom Muslim).
“Qomus” nomli izohli luğat kitobida “harj” sözi: “harajan nasu” – odamlar fitna, parokandalik va uruşga aralaşdilar, degan ma'noni bildiradi, deb şarh berilgan.
Muoviya ibn Qurraning otasidan rivoyat qilingan hadisda Rasululloh (sollallohu alayhi va sallam): “Qaçon Şom ahli buzilsa, sizlarga yaxşilik yöq!” deganlar (Imom Termiziy). Ya'ni, terrorçilar “Bizning tomonga keling!”, deb har qança jar solayotgan, saflariga qöşilmayotganlarni kofirga çiqarayotgan bölmasin, ularga qöşilişda aslo xayr yöq!
Aksinça, savob amallarda sobitqadam bölib, ibodat, ilm bilan maşğul bölgan afzal. Zero, Ma'qil ibn Yasor (roziyallohu anhu)dan rivoyat qilingan hadisda Rasululloh (sollalohu alayhi va sallam): “Harj (kuni)dagi ibodat men tomon qilingan hijrat (ziyorat) kabidir”, deganlar.
Imom Navaviy uşbu hadisning şarhida bunday deydi: “Harjdan murod fitna va parokandalikdir. Bunday kunda kam sonli odamlar ibodat bilan maşğul bölib, boşqalar fitnaga aralaşib qoladi. Şuning uçun mustahkam imon-e'tiqod orqali fitna-fasoddan saqlaniş fazilatdir”.
Imom Tahoviy: Odamlar Rabbisiga ibodat qilişdan, yaxşi işlardan çalğimay, savob amallarni, ibodatlarni köpaytirib boraversa, Rasululloh (sollallohu alayhi va sallam)ni ziyorat qilgandek ulkan savobga erişişlarini aytadi.
Demak, tinçlik-osoyiştalik hukm surib turgan diyorda halol kasb qilib, toat-ibodat bilan band böliş din duşmanlarining botil şiorlariga aldanib qolmaslik omili ekanini Rasul (alayhissalom) alohida ta'kidlab vasiyat qilmoqdalar. Fitna va nizolardan nari bölişni istagan inson özini isloh qilişi, ibodatda bardavom bölişi va ilm bilan şuğullanişi lozim.
Ma'lumki, fisqu fasod işlarni qiliş oxir-oqibat fitnaga qöşiliş bilan yakun topadi. Şu bois makr-hiylalar domiga tuşib qolişdan saqlaniş va ogoh böliş kerak. Imom-xatiblarga tavsiyalar
Haqiqatan ham Rasululloh (sollallohu alayhi va sallam)ning hadislarida fitnalardan ogoh bölişda bizga yordam beruvçi köp hikmatlar bor. Payğambar (alayhissalom)ning sahobalariga aytgan sözlari barça ummatlarga ham tegişlidir. U zot juda köp bor: “Ogoh böling! Albatta kelajakda köp fitnalar böladi”, deb fitnalardan saqlaniş yöllarini tuşuntirganlar va uning muolajasini aniq körsatib berganlar.
Şu nuqtai nazardan qaraganda, mazkur hadislarning mazmun-mohiyatini anglab, “uçinçi tomon”ning nayranglaridan xalqimizni ogoh etişda imom-xatiblarga quyidagi vazifalar tavsiya etiladi:
Birinçidan, butun dunyoda, ayniqsa, Yaqin Şarq mamlakatlarida muborak dinimiz nomini niqob qilib sodir etilayotgan buzğunçiliklardan kimlar manfaatdor ekani, ularning ortida qanday kuçlar turganini teran muşohada etib, butun aholi, xususan, yoşlarni tinçlikning qadriga yetiş, bu ne'matni asraş uçun doimo ogoh va ziyrak bölişga çaqirişni imom-xatiblar aslo töxtatmasliklari kerak.
Şu örinda yaqindagina Toşkent şahrida ötkazilgan Şanxay Hamkorlik Taşkilotining sammitida tinçlik, xavfsizlik va barqarorlikni ta'minlaşga alohida e'tibor qaratilgani va bu borada keng kölamli amaliy işlar qilinayotganini ta'kidlaş lozimdir.
Ikkinçidan, yer yuzining turli mintaqalarida sodir etilayotgan fojiali voqealarning qanday ayançli oqibatlarga olib kelişini çuqur his qilgan holda, imom-xatiblar notinç ölkalarda yaşaş va bir burda non topiş neçoğli qiyin keçayotganini hayotiy misollar bilan tuşuntirişlari lozim.
Uçinçidan, aqidaparast oqimlar ğoyasi xalqimiz asrlar davomida e'tiqod qilib kelayotgan moturidiya aqidasi va hanafiy mazhabiga mutlaqo yot ekanini aniq misol va işonçli dalillar asosida yoritiş imom-xatiblar zimmasidadir. Ayrim taşvişli holatlar, ba'zi yoşlarning çet el mehnat safaridan kelgaç, öz e'tiqodini yangliş deb hisoblab, adaşgan guruhlarning aldovlariga uçib, “bu ibodatni bunday qiliş kerak, u amalni unday qiliş kerak”, deb “örgatiş”gaça borişi imom-xatiblarni xavotirga solişi kerak.
Törtinçidan, ayrim qöşni mamlakatlarda keçayotgan vaziyatni tahlil qilgan kişi radikal kuçlarning faollaşganini xulosa qiladi. Uşbu davlatlarning çekka hududlarida IŞID ta'siridagi guruhlar izğib yurgani kuzatilgan. Yoşlarni avrab, jihodga çaqiruvçi jamoalarning yangi uruş öçoqlarini yuzaga keltirayotgani vaziyatning yanada keskin tus olişiga sabab bölmoqda.
Bunday paytda yurtimizdagi osoyişta muhit öz-özidan qölga kiritilmaganini tuşuntiriş va muhtaram Yurtboşimizning: “Boşimizdan keçirgan mana şunday murakkab tarix saboqlarini odamlarga, avvalo yoşlarimizga yetkaziş, ularning közini haqiqatga oçib beriş barçamizning nafaqat vazifamiz, balki muqaddas burçimizdir” degan sözlariga qat'iy amal qilgan holda imom-xatiblar ğoyaviy tahdidlarga qarşi kuraşçanlikni muttasil olib borişlari darkor.
Beşinçidan, dunyoning ayrim mintaqalarida fitnalar avj olib, qirğinbarot uruşlar bölayotgan bir pallada Nabiy (alayhissalom)ning muborak hadislariga oğişmay amal qilgan holda osuda yurtda Yaratganga çin ixlos ila toatibodat qilib, duoyu iltijolar bilan yaşaşga heç narsa teng kelmasligini imom-xatiblar xalqimiz onggi va şuuriga çuqur singdirişlari kerak.
Aydarbek TULePOV,
Özbekiston musulmonlari idorasi raisi örinbosari
Manba: muslim.uz
Central Asia International Hardware Expo - Markaziy Osiyo quriliş asboblari, uskunalari va mahkamlaş buyumlari bozoriga töğridan-töğri çiqiş imkoniyati
Özbekiston volframi xalqaro eʼtirofga sazovor böldi
Puçon va KT&G Yaşil taşabbusni boşlamoqda
Laboratoriya sokinligining ham harorati bor: Özbekiston uçun Smolensk uskunalari
Uztelecom tarmoği modernizatsiyasi: yölning 90 foizi ortda qoldi. Oldinda yana qanday işlar bor?
Yiliga 25 mingdan ortiq yangi uskuna: Özbekistonda $50 mln investitsiya hisobidan “NURA Electric” elektrotexnika majmuasi işga tuşirildi
Central Asia International Hardware Expo - Markaziy Osiyo quriliş asboblari, uskunalari va mahkamlaş buyumlari bozoriga töğridan-töğri çiqiş imkoniyati
Özbekiston volframi xalqaro eʼtirofga sazovor böldi
Puçon va KT&G Yaşil taşabbusni boşlamoqda
Laboratoriya sokinligining ham harorati bor: Özbekiston uçun Smolensk uskunalari
Uztelecom tarmoği modernizatsiyasi: yölning 90 foizi ortda qoldi. Oldinda yana qanday işlar bor?
Yiliga 25 mingdan ortiq yangi uskuna: Özbekistonda $50 mln investitsiya hisobidan “NURA Electric” elektrotexnika majmuasi işga tuşirildi