Ijtimoiy tarmoqlarda çet eldan kelgan fuqarolar pasport ma'lumotlari öğirlanib, boşqa telefonlarga uzimei'dan röyxatdan ötkazilayotgani haqida şikoyatlar köpaymoqda. Kun.uz saytiga ham önlab ana şunday mazmundagi murojaatlar kelib tuşdi.
Murojaatlarda aytilişiça, fuqarolar çet eldan olib kelgan telefon yoki boşqa mobil qurilma (planşet, aqlli soat va boşq.)larini röyxatdan ötkaza olmayapti. Bunga sabab esa allaqaçon ularning pasportiga boşqa telefon röyxatga olingan bölib çiqmoqda. Kamiga bu kabi muammoga duç kelgan fuqarolarning şikoyatlarini körib çiqişni biror idora böyniga olmayotgani aytilmoqda.
Kun.uz mazkur masala yuzasidan Axborot texnologiyalari va kommunikatsiyalarini rivojlantiriş vazirligi bilan boğlandi.
Vazirlik taqdim etgan izohda aytilişiça, Vazirlar Mahkamasining 2018 yil 22 oktyabrdagi 847-sonli «Özbekiston Respublikasida mobil qurilmalarni hisobga oliş tizimini tartibga soliş çora-tadbirlari töğrisidagi» qarori va 2019 yil 17 sentyabrdagi 778-sonli «Özbekiston Respublikasi hududida foydalanilayotgan, sotiş yoki şaxsiy foydalaniş uçun olib kiriladigan va işlab çiqariladigan mobil qurilmalarni röyxatga oliş tartibi töğrisidagi nizomni tasdiqlaş» töğrisidagi qarorlariga asosan mobil qurilmalar IMEI kodlarini röyxatga oliş tizimi joriy etilgan.
Nizomga asosan mobil qurilmalarning IMEI-kodlarini röyxatdan ötkazişda jismoniy va yuridik şaxslar uçun tegişli tartib va talablar belgilangan bölib, unga asosan jismoniy şaxslar uçun röyxatdan ötkazişni onlayn (veb-sayt, yagona interaktiv davlat xizmatlari portali), masofaviy (SMS/USSD-sörovlar) yoki röyxatdan ötkaziş puntklariga şaxsan murojaat etiş orqali amalga oşiriş imkoniyatlari yaratilgan.
Jismoniy şaxslar mobil qurilmalarning IMEI-kodlarni röyxatdan ötkaziş uçun pasport ma'lumotlari, telefon raqami va mobil qurilmaning IMEI-kodini taqdim etişi talab qilinadi. Röyxatdan ötkaziş uçun taqdim qilinayotgan mobil qurilmalarning Özbekiston Respublikasi Prezidentining tegişli qaroriga muvofiq örnatilgan bojsiz olib kiriş normalariga rioya etilganini tekşiriş maqsadida şaxsning pasport ma'lumotlariga asosan fuqaroning Özbekiston Respublikasi Davlat çegarasini kesib ötgani töğrisidagi ma'lumotlar tekşiriladi. Uşbu işlarni amalga oşiriş uçun Tizim operatori va Özbekiston Respublikasi Vazirlar Mahkamasi huzuridagi Davlat personallaştiriş markazi bilan elektron axborot almaşinuvi yölga qöyilgan.
Biroq, röyxatdan ötkaziş masofaviy yoki onlayn tarzda amalga oşirilayotganida foydalanuvçi bilan şaxs örtasida kontakt bölmasligi sababli fuqarolarning pasport ma'lumotlarini aynan şu şaxsning özi yoki boşqa şaxs tomonidan taqdim qilinayotganini tizim orqali aniqlaş imkoni bölmaydi. Şu sababli hozirda uçinçi şaxslarning pasport ma'lumotlaridan foydalangan holda mobil qurilmalar IMEI-kodlarini röyxatdan ötkaziş hollari kuzatilmoqda.
