“Super kontrakt” tartibi barça OTMlarni çalkaştiryapti. Nega komissiya qarori e’lon qilinmaydi?

Super kontraktda kim öqiydi?

56,7 dan yuqori bölib öqişga kirolmagan yoki boşqa yönalişda öqişga kirgan, lekin birinçi yönalişida öqimoqçi bölgan abituriyent öqiydi. Farqi öqişga kirolmagan talaba özi belgilagan 5 yönalişdan istalgan birida super kontrakt tölab öqişi mumkin. Öqişga kirgan talaba esa faqat birinçi yönalişida super kontraktda öqiy oladi. Bunda şart – abituriyent töplagan balli birinçi ta’lim yönalişida tölov-kontrakt asosidagi ötiş ballidan past bölişi kerak.

Nima muammo bölyapti?

Öqişga kirolmaganlar uçun muammo yöq. Muammo öqişga kirganlarda.

Kun.uz’da “Yuridik universitetga 4 ball yetmadi, şunda ham 317 mln söm tölaşim kerak ekan” — Super kontraktda nima özgardi?” sarlavhali maqola çiqqanidan söng boşqa davlat OTMga talabalikka tavsiya etilganlarning bir guruhi Kun.uz’ga murojaat yölladi. Ularning barçasida bir xil muammo: birinçi yönalişga qöşimça kontraktda öqiy olmasliklarini keç bilib qolişgani, endi ulardan kutilganidan ança köp kontrakt tölaş söralayotgani aytiladi. Çunki ötgan yilgi qabulda bunday tartib bölmagan.

Talaba:

– Men Milliy universitetga qabul qilinganman. Birinçi yönaliş sifatida Diplomatiya universitetiga öqişga qöşimça kontrakt qildirmoqçi böldim. 157,4 ball olganman, ya’ni birinçi yönalişim ötiş balliga 0,9 ball yetmagandi. Dastlab menga bazaviy kontraktning 1,5 baravarini tölaş böyiça şartnoma berilgan. Ma’lum vaqtdan keyin kontrakt 213 million söm bölib özgarib qoldi.

Talabaning akasi:

– Singlim 3-yönaliş Toşkent Tibbiyot akademiyasi Termiz filiali farmatsevtika yönalişiga tölov-kontrakt asosida öqişga tavsiya etildi. Birinçi yönaliş Toşkent Farmatsevtika instituti farmatsiya yönalişiga 0,3 ball yetmagan. Ötgan yilgi tartib böyiça biz qöşimça kontrakt, ya’ni 18 million tölaymiz deb öylagandik. Lekin 135 million söm tölaş kerak deyişyapti. Heç qanaqa qonuniy hujjat taqdim etilmayapti. Biz sarsonmiz.

Talabaning onasi:

– Farzandim 167,8 ball yiğib, tanlangan OTMlaridan 4-yönalişga kontrakt asosida öqişga kirdi. 1-yönalişiga 0,9 ball yetmadi. Biz qöşimça kontraktda öqitmoqçi bölib, 1-yönalişiga ariza yozdik. Bizga 4 sentabr kuni kontraktning 1,5 barobarini tölaş körsatilgan – 44 million sömlik şartnoma berişdi. Uning yarmini töladik. Yaqinda bu şartnoma yaroqli emasligi aytilib, kontraktning 9 barobar miqdori – 260 million söm tölaşimiz söralyapti.

Maxsus komissiyaning yopiq qarori

Talabalarning e’tiroziga sabab bölayotgan tartib 5 sentabr kuni Oliy ta’lim, fan va innovatsiyalar vazirligi Telegram-kanalida e’lon qilingan. Lekin unda öqişga kirgan talabaga qöşimça kontraktda öqiş imkoniyati olib taşlangani haqida batafsil tuşuntiriş berilmagan. Murojaatlardan körinib turibdiki, bundan talabalar ham, OTM ham bexabar bölgan.

Kun.uz maxsus komissiya qarori matnini söradi, biroq vazirlik bu oçiq e’lon qilinmaydigan hujjat ekanini aytib, xizmat doirasida foydalaniş uçungina vazirlik xodimlariga berilişini ma’lum qildi.

Bunda haqli e’tiroz paydo böladi, maxsus komissiya qaysi asosga köra, öqişga kirganlarning qöşimça kontraktda öqişini çeklagan? Nega maxsus komissiya talabalar taqdirini hal qiladigan qarorini jamoatçilikka e’lon qilmaydi?

Şuni alohida ta’kidlaş kerakki, 2024 yilning may oyida Oliy ta’lim mas’ullari, jumladan vazir Qönğirotboy Şaripov ham qabuldagi yangi tartib böyiça prezidentga taqdimot qilgan edi. Biroq unda super kontraktga qabul qilişning tartibida yangilik bölişi aytilmagan.

Zero Özbekiston Respublikasining Ma’muriy tartib-taomillar töğrisidagi qonunining 10-moddasiga köra ma’muriy tartib-taomillar oçiq, şaffof va manfaatdor şaxslar uçun tuşunarli bölişi lozim.

Yangilangan Konstitutsiya talabiga köra, inson bilan davlat organlarining özaro munosabatlarida yuzaga keladigan qonunçilikdagi barça ziddiyatlar va noaniqliklar inson foydasiga talqin etiladi.

Zuhra Abduhalimova,
jurnalist