2024 yilda NATO Yevropa davlatlarining mudofaa xarajatlari Rossiya Ukrainaning Qrim yarimorolini qöşib olgan 2014 yilga nisbatan deyarli 50 foizga köp bölgan. Şu bilan birga, Yevropa davlatlarining qurolli kuçlari «barça harbiy sohalarda u yoki bu darajada AQŞga tayanişda davom etmoqda». Bu haqda Londonda joylaşgan Xalqaro strategik tadqiqotlar instituti (IISS) 8 noyabr, juma kuni çop etilgan hisobotida aytiladi.

Yevropaning harbiy arsenali «sovuq uruş tugaganidan keyin va keyingi ön yilliklardagi siyosiy qarorlar natijasida qisqardi». IISS ma’lumotlariga köra, Yevropada mudofaa sanoati ham qisqartirildi.

Mutaxassislarning ta’kidlaşiça, 2022 yildan beri Rossiyaning Ukrainaga hujumidan keyin havo mudofaasi va artilleriya kabi qator sohalarda işlab çiqariş doimiy ravişda oşib bormoqda. Şunday qilib, Germaniyaning Rheinmetall mudofaa kompaniyasi tomonidan çiqariladigan 155 mm snaryadlarning yillik işlab çiqarilişi ön baravar oşdi va 700 000 donaga yetdi.

Kadrlar tarkibida yetişmovçilik

Şu bilan birga, Yevropada armiya xodimlarining yetişmasligi mavjud, deya ta’kidladi institut. NATO Yevropa mamlakatlari qurolli kuçlari «hali ham yaxşi şakllantirilmagan», deydi tadqiqot mualliflari. Ular yoşlarning şartnoma asosida xizmat qilişlari uçun yetarliça rağbat yöqligini tan olişgan.

Yevropadagi qurol işlab çiqaruvçilar mablağ yetişmasligidan şikoyat qilmoqda

Yevropadagi kiçik va örta mudofaa kompaniyalari Ukrainadagi uruş va boşqa mojarolar tufayli talab ortib borayotgan bölsa ham, innovatsiyalar va işlab çiqariş liniyalarini kengaytiriş uçun zarur bölgan moliyalaştirişga erişa olmayapti, deb xabar berdi Reuters 31 oktyabr kuni. U önga yaqin kompaniyalar, hukumat amaldorlari va mudofaa sohasi ekspertlari bilan suhbatlaşdi va ularning barçasi Yevropa hukumatlari kiçik biznes uçun moliyalaştiriş imkoniyatlarini yaxşilaş yöllarini körib çiqişlari kerak degan fikrga kelişdi.

Hukumat mablağlaridan foydalana olmaslik, byurokratik tösiqlar va banklarning ekologik, ijtimoiy va boşqaruv (ESG) mezonlarini buziş qörquvi tufayli kredit berişni istamasligi Yevropada kiçik va örta mudofaa biznesining rivojlanişiga tösqinlik qilmoqda, deydi suhbatdoşlar. «Sönggi paytlarda mudofaa va xavfsizlik sanoati duç kelgan muammolarning aksariyati mavjud bölib qolmoqda yoki hatto yomonlaşmoqda», dedi Çexiya Mudofaa sanoati uyuşmasi prezidenti Irji Ginek Reuters agentligiga.