Yangiyölda 5 bolani bosib ketib, ikki nafarining ölimiga sababçi bölgan haydovçi axloq tuzatiş jazosini oldi
|02:02 / 13.12.202428 6399 min
Jinoyat işlari böyiça Yangiyöl tuman sudida YTH sodir qilib, 2 bolaning ölimiga sababçi bölgan haydovçi sud zalidan qamoqdan ozod qilindi. Sud hukmiga köra, u “oliy ma’lumotli, işli yigit” bölgan. Oradan bir hafta ötib esa YTHda bir kişining ölimiga sababçi bölgan, “ma’lumoti örta-maxsus hamda işsiz” haydovçiga ayni şu sudya hukmi bilan 2 yil ozodlikdan mahrum qiliş jazosi tayinlandi. Har ikki işga bir sudya – Uluğbek Ibragimov raislik qilgan.
Jinoyat işlari böyiça Yangiyöl tuman sudi sudyasi Uluğbek Ibragimov YTH bilan boğliq bir-biriga öxşaş ikki işda turliça hukm çiqardi. Sudya ikki bolaning ölimiga sababçi bölgan haydovçiga axloq tuzatiş işlari, bir kişining ölimiga sababçi bölgan haydovçiga esa ozodlikdan mahrum qiliş jazo tayinlagan.
Birinçi holat
2024 yil 11 noyabr kuni jinoyat işlari böyiça Yangiyöl tuman sudida YTH sodir qilgan haydovçiga sud hukmi öqildi.
Sud hujjatida keltirilişiça, 1993 yilda tuğilgan sudlanuvçi Rustamjon Mirzaxatamov oliy ma’lumotli bölib, “One Cargo” MÇJda dispetçer lavozimida işlagan.
U 2024 yil 21 iyun kuni soat 20:30 larda M-34 “Toşkent-Duşanbe” yölining Yangiyöl tumani Jambul mahallasi hududida ötgan qismida Cobalt maşinasini boşqarib ketayotib, boşqaruvni yöqotgan hamda yölning marza qismida turgan 5 nafar voyaga yetmagan yigit-qizlarni urib yuborgan. YTH oqibatida 18 yoşli O.Z. va 17 yoşli A.Z. Yangiyöl şahar markaziy şifoxonasining jonlantiriş bölimida vafot etgan. Qolganlar esa oğir tan jarohati olgan.
Hukmda Rustamjon Mirzaxatamov YTH sodir etişda “Yöl-harakati qoidalari”ning 5 ta bandini qöpol ravişda buzgani, jumladan, tezlik çeklovlariga amal qilmagani qayd etilgan.
Rustamjon Mirzaxatamov sudda öz aybiga iqrorlik bildirgan hamda yöl-harakati qoidalariga rioya qilmaganini tan olgan. U jabrlanuvçilarga yetkazilgan moddiy va ma’naviy zararni töliq qoplab berganini, bölib ötgan holatdan çin köngildan puşaymondaligini aytib, suddan öziga nisbatan yengillik berişni söragan.
Sudda jabrlanuvçilarning qonuniy vakillari, jumladan, vafot etgan ikki bolaning yaqinlari sudlanuvçi ulardan uzr söraganini, yetkazilgan zararni qoplab berganini ma’lum qilgan va unga nisbatan da’volari yöqligini aytgan.
Sud hukmi bilan Rustamjon Mirzaxatamov Jinoyat kodeksining 266-moddasi 3-qismi “a” bandida nazarda tutilgan jinoyatni (transport vositalari harakati yoki ulardan foydalaniş xavfsizligi qoidalarini buziş odamlar ölimiga sabab bölişi, 10 yilgaça ozodlikdan mahrum qiliş jazosi belgilangan) sodir qilganlikda aybli deb topilgan. Unga Jinoyat kodeksining 57-moddasini qöllab, 3 yil transport vositasini boşqariş huquqidan mahrum qiliş, har oylik iş haqining 20 foizini davlat daromadiga uşlab qolgan holda 3 yil axloq tuzatiş işlari jazosi tayinlangan.
Mavzuga oid
Rustamjon Mirzaxatamovga nisbatan qöllangan “qamoqqa oliş” tarzidagi ehtiyot çorasi bekor qilinib, u darhol sud zalida qamoqdan ozod etilgan.
Ikkinçi holat
2024 yil 18 noyabr kuni jinoyat işlari böyiça Yangiyöl tuman sudida YTH sodir etib, inson ölimiga sababçi bölgan yana bir haydovçiga hukm öqilgan.
Sud hukmiga köra, 1997 yilda tuğilgan sudlanuvçi Islomjon Aliboyev örta-maxsus ma’lumotli, vaqtinça işsiz bölgan. U 2024 yil 23 iyun kuni soat 21:00 larda M-39 “Toşkent-Termiz” yölining Yangiyöl tumani Qoratepa mahallasi hududidan ötgan qismida Nexia maşinasini boşqarib ketayotib, YTH sodir qilgan.
Islomjon Aliboyev qarama-qarşi yönalişda kelayotgan maşina çiroqlariga közi qamaşgan bölsa-da, töxtaş çorasini körmasdan harakatlanişda davom etgan hamda yölni kesib ötayotgan piyoda X.I.ni urib yuborgan. Oqibatda piyoda oğir tan jarohati olib, hodisa joyida vafot etgan.
Hukmda Islomjon Aliboyev YTH sodir etişda “Yöl-harakati qoidalari”ning 2 ta bandini buzgani keltirilgan.
Sud majlisida söroq qilingan Islomjon Aliboyev aybiga töliq iqrorlik bildirgan va yöl-harakati qoidalariga rioya qilmaganini tan olgan. Şuningdek, u jabrlanuvçining qarindoşlariga qölidan kelganiça yordam berganini, ularga keyinçalik ham qaraşib turişini aytib, suddan öziga yengillik berişni söragan.
Sudda jabrlanuvçining qonuniy vakili G.I. körsatma berib, vafot etgan X.I. uning turmuş örtoği ekanini, u oiladagi yagona boquvçi bölganini ma’lum qilgan hamda sudlanuvçi mahalladoşi bölgani uçun unga yengillik berişni söragan.
Sud hukmi bilan Islomjon Aliboyev Jinoyat kodeksining 266-moddasi 2-qismida nazarda tutilgan jinoyatni (transport vositalari harakati yoki ulardan foydalaniş xavfsizligi qoidalarini buziş odam ölimiga sabab bölişi, 7 yilgaça ozodlikdan mahrum qiliş jazosi belgilangan) sodir qilganlikda aybli deb topilgan. Unga 2 yil transport vositasini boşqariş huquqidan mahrum qilgan holda 2 yil ozodlikdan mahrum qiliş jazosi tayinlangan.
Sudlanuvçilarning holati deyarli bir xil: ikkisi ham böydoq, ikkisi ham muqaddam sudlanmagan. Farqi – sud zalidan qamoqdan ozod qilingan Rustamjon Mirzaxatamov oliy ma’lumotli va işli. Islomjon Aliboyev esa örta-maxsus ma’lumotli va işsiz.
Ikki sudlanuvçi ham sudda aybiga töliq iqrorlik bildirib, yöl-harakati qoidalarini buzganini tan olgan. Qolaversa, ikkisi ham jabrlanuvçilarga yordam berganini, ularga keyinçalik ham qaraşib turişini aytgan.
Biroq sudya garçi ikki bolaning ölimiga sabab bölgan va yöl-harakati qoidalarining 5 ta bandini buzgan bölişiga qaramay Rustamjon Mirzaxatamovga Jinoyat kodeksining 57-moddasini qöllagan holda axloq tuzatiş işlari jazosi tayinlagan. Yöl-harakati qoidalarining 2 ta bandini buzgan va bir kişining ölimiga sababçi bölgan Islomjon Aliboyevga esa Jinoyat kodeksining 57-moddasi qöllanmagan va u 2 yil ozodlikdan mahrum qiliş jazosiga tortilgan.
Jinoyat kodeksining 57-moddasi yengilroq jazo tayinlaşni nazarda tutadi. Unga köra, sud sodir etilgan jinoyatning ijtimoiy xavflilik darajasini jiddiy kamaytiruvçi holatlarni e’tiborga olib, alohida hollarda jinoyat uçun belgilangan jazoning eng kam qismidan ham kamroq yoki şu moddada nazarda tutilmagan boşqa yengilroq turdagi jazoni tayinlaşi mumkin.
Sodir etilgan qilmiş xususiyatlarini ifodalovçi holatlar, ya’ni aybdorning şaxsi, aybining şakli va darajasi, jinoyat qiliş şaroiti va sabablari, şaxsning jinoyatni sodir qilgunça va undan keyingi xulq-atvori jinoyatning ijtimoiy xavflilik darajasini jiddiy kamaytiruvçi holatlar deb topilişi mumkin.
Sud birinçi holatda Rustamjon Mirzaxatamovga nisbatan jazo tayinlaşda jinoyatning xususiyati va ijtimoiy xavflilik darajasini, qilmişining sabablarini, uning şaxsini, yoşini, iş böyiça yetkazilgan zarar qoplanganini inobatga olib, uning harakatlarida jazoni oğirlaştiruvçi holatlari yöq deb, şu bilan birga sudlanuvçining aybiga töliq iqrorligini, qilmişidan puşaymonligini, muqaddam sudlanmaganini, oilaviy şaroitini, jabrlanuvçilar va qonuniy vakillarning da’vosi yöqligini, yaşaş joyidan berilgan iltimosnomani, jinoyat sodir qilgunça va undan keyingi xulq-atvorini jazoni yengillaştiruvçi va qilmişning ijtimoiy xavflilik darajasini jiddiy kamaytiruvçi holatlar deb baholagan. Söngra unga nisbatan Jinoyat kodeksining 57-moddasini qöllab, ayblanayotgan modda sanksiyasida nazarda tutilmagan boşqa yengilroq jazo, ya’ni axloq tuzatiş işlari jazosi tayinlaşni lozim topgan.
Sud ikkinçi holatda, ya’ni Islomjon Aliboyevga nisbatan jazo tayinlaşda ham jinoyatning xususiyati va ijtimoiy xavflilik darajasini, qilmişining sabablarini, uning şaxsini, yoşini, qonuniy vakilning qisman da’vosi borligini inobatga olib, uning harakatlarida jazoni oğirlaştiruvçi holatlari yöq deb, şu bilan birga sudlanuvçining aybiga töliq iqrorligini, qilmişidan puşaymonligini, muqaddam sudlanmaganini, oilaviy şaroitini jazoni yengillaştiruvçi holatlar deb baholagan. Söngra unga nisbatan ozodlikdan mahrum qiliş jazosi tayinlaşni, jazoni manzil koloniyalarda ötaşni belgilaşni lozim topgan.
Sudyaning bu şaklda “istasa 57-moddani qöllab, istama qöllamasligi”, qolaversa, yöllarda bolalar qoni tökilişi töxtamayotgan bugungi kunda ikki norasidaning ölimiga sabab bölgan haydovçini sud zalidan qamoqdan ozod qilib yuborişi turli şubhalarni uyğotadi. Uşbu holatda adolat tarozisining sudlanuvçi tomon pallasi nimaning hisobiga oğirroq toş bosgani mavhum. Ammo bu holat yöllardagi “uçar”larda “pulim bölsa va zararni qoplasam neçta inson ölimiga sabab bölsam ham qamalmas ekanman” degan fikrni uyğotişi aniq.
Prokuratura hukmni örganmoqçi bölsa, u sud hujjatlari oçiq portalida mavjud.