“Davlat organining yoki uning mansabdor shaxsining qonunga xilof qarori, harakati yoxud harakatsizligi tufayli yetkazilgan zararning o‘rnini qoplash to‘g‘risida”gi qonun qabul qilindi.
Qonun rasmiy e’lon qilinganidan 6 oy o‘tgach, 2027 yil 28 yanvardan kuchga kiradi.
Qonunga ko‘ra, davlat organining yoki uning mansabdor shaxsining qonunga xilof qarori, harakati yoxud harakatsizligi tufayli jismoniy va (yoki) yuridik shaxslarga moddiy va (yoki) ma’naviy zarar yetgan taqdirda, masala sudda ko‘rib chiqiladi.
Zararning o‘rnini qoplash uchun undiriladigan mablag‘lar miqdori sud qarori asosida aniqlanadi.
Zararni kim to‘laydi?
Qonunga ko‘ra, Qoraqalpog‘iston Respublikasi Vazirlar Kengashi, viloyatlar va Toshkent shahar hokimliklari huzurida Jismoniy va yuridik shaxslarga yetkazilgan zararlarning o‘rnini qoplash bo‘yicha hududiy maqsadli jamg‘armalar faoliyat yuritadi.
Sudning qonuniy kuchga kirgan qarori bilan aniqlangan zararning o‘rni hududiy kompensatsiya jamg‘armasidan pul shaklida qoplanadi.
Agar zarar yetkazilgani uchun aniq bir shaxs sudning qonuniy kuchga kirgan qarori bilan aybdor deb topilgan bo‘lsa, moddiy va (yoki) ma’naviy zararning o‘rni ushbu shaxs tomonidan qoplanishi lozim.
Regress huquqi
Zararning o‘rni sud qarori asosida hududiy kompensatsiya jamg‘armalari hisobidan qoplab berilganda va keyinchalik zarar yetkazgan aybdor shaxsga nisbatan qonunga muvofiq regress huquqi yuzaga kelgan taqdirda Qoraqalpog‘iston Respublikasi Vazirlar Kengashi, viloyatlar va Toshkent shahar hokimliklari aybdor shaxs faoliyat yuritayotgan yoki muqaddam ishlagan davlat organiga talabnoma kiritadi.
Talabnomani olgan davlat organi uch ish kuni ichida mablag‘larni o‘zining byudjyetdan tashqari jamg‘armasi hisobidan tegishli kompensatsiya jamg‘armasiga to‘liq miqdorda o‘tkazib beradi va ushbu mablag‘larni aybdor shaxsdan regress tartibida undirish choralarini ko‘radi.
Davlat organining byudjyetdan tashqari mablag‘lari yetarli bo‘lmasa, o‘z xarajatlar smetasiga tegishli o‘zgartirishlar kiritadi hamda mablag‘lari belgilangan muddatda o‘tkazib beradi.
Zararning o‘rnini qoplash uchun o‘tkazib berilgan mablag‘lar aybdor shaxs tomonidan ixtiyoriy ravishda qaytarilmagan taqdirda, davlat organi ushbu mablag‘larni aybdor shaxsdan sud tartibida undiradi.
Qonun rasmiy e’lon qilingan kundan 6 oy o‘tgach kuchga kiradi.
Bu yer uchastkalari olib qo‘yilishiga nisbatan tatbiq etilmaydi
Mazkur qonun davlat organlarining, ular tarkibiy va hududiy bo‘linmalarining yoki mansabdor shaxslarining qonunga xilof qarori, harakati yoxud harakatsizligi tufayli yetkazilgan zararning o‘rnini qoplashda yuzaga keladigan munosabatlarga nisbatan tatbiq etiladi.
Milliy gvardiya, ichki ishlar, bojxona organlari xodimlarining va harbiy xizmatchilarining g‘ayriqonuniy harakatlari yoki harakatsizligi tufayli hamda davlat notarial idoralari notariuslari tomonidan yetkazilgan zararning o‘rnini qoplash, shuningdek terrorchilikka qarshi operatsiya o‘tkazish natijasida, favqulodda vaziyatlarni bartaraf etishda, favqulodda holatni joriy etish uchun asos bo‘lib xizmat qilgan holatlar natijasida yoxud bunday holatlarga chek qo‘yish yoki ularning oqibatlarini bartaraf etish bo‘yicha choralar qo‘llanilishi munosabati bilan jabrlangan shaxslarga hamda yer uchastkalari kompensatsiya evaziga jamoat ehtiyojlari uchun olib qo‘yilishi munosabati bilan yetkazilgan zararning o‘rnini qoplash tartibi alohida qonunlar bilan belgilanadi.
