Атлантикада юқори ҳарорат

Атлантика океанида рекорд даражадаги сув ҳарорати сабаб қалқиб чиққан саргассум денгиз ўтлари. Фото: Getty images

14 июн куни Атлантика океанидаги ўртача ҳарорат 22,7 даражага етди. Умуман олганда бу юқори эмас, лекин Атлантика океанининг шу давридаги одатий ҳароратига нисбатан баланд. Чунки океандаги ўртача ҳарорат одатда 20 даражани ташкил қилиб келган. 2 даража баландлик океанда ортиқча иссиқлик тўплангани ва ёз давомида ҳарорат яна исишини англатади. Принстон университети иқлимшунос олими Габриел А.Веcчига кўра, бу йил ёз ноодатий иссиқ бўлади ва Атлантиканинг иссиқ оқимлари дунёдаги ҳароратни ҳам ўзгартириши мумкин.

Атлантика океани юзасидаги ҳарорат Бразилия, Ҳиндистон, Африканинг Саҳел ҳудуди ва АҚШнинг жануби-ғарбий ҳудудларига таъсир ўтказади. Ҳарорат 26 даражага чиқса, ҳалокатли бўронларни пайдо қилади ва океан сатҳини оширади. Бу эса 3 миллиард одамни боқадиган балиқ захирасини қисқартириши мумкин. Исиш фақатгина Атлантикада эмас, бошқа океанларда ҳам кузатиляпти. Масалан, Тинч океанида содир бўлаётган Эл Нино ҳодисаси ҳам глобал ҳарорат ошишига сабаб бўляпти.

Эл Нино нима? 

Фото: NOAA

Тинч океанининг марказий ва шарқий қисмида сув юзасининг иссиқ ёки ўртачадан баланд ҳароратда бўлиши Эл Нино ҳодисаси деб номланади. Бу ҳудудда совуқ ҳаво оқимлари тўпланиши эса Ла Нино дейилади. Иқлимшунослар бу икки жараённи дунё иқлимининг «мотори» дейишади. Яъни уларга қараб фасллардаги ҳароратни тахмин қилиш мумкин. Иқлимшунос Эркин Абдулаҳатов буни шундай тушунтиради.