Сўнгги олти йилда, яъни Гарет Саутгейт жамоага келгандан кейин Англия бир марта Европа чемпионати финалида, бир марта мундиал яримфиналида ўйнади. Қатардаги жаҳон чемпионати чорак финалида Францияга тенг курашларда 1:2 ҳисобида бой берди. Англиянинг тарихдаги исталган олти йиллик даврини олинг, бундан яхшироқ натижаларни топа олмайсиз. Лекин Гарет Саутгейт менимча, футбол тарихидаги Англия мураббийлари ичида энг кўп танқидга учрагани бўлса ажаб эмас – шундай юлдузли таркиб билан бундан ҳам яхшироқ бўлиши мумкин эди.
Ростдан ҳам, ҳатто Дешам ҳам ҳавас қилса керак, ахир учта энг яхши лиганинг энг яхши ўйинчилари таркибда, бирданига уч футболчи – Беллинҳэм, Кейн ва Фоден «Олтин тўп» курашида кучли ўнликдан жой олишса ажаб эмас. Бу таркиб билан Англия чемпион бўлиши керак. Доим чемпион бўлиши керак. Саутгейт эса мана шундай иқтидорли авлод салоҳиятини кўмиш билан шуғулланяпти.
Яна бошқа тарафдан қараганда, қанақа олтин авлод, ахир доим инглизларда ёрқин футболчилар бўлмаганми? Жеррард, Лэмпард, Бекҳэм, Оуэн, Руни – ҳаммаси инглиз футболи афсоналари ва бирга тўп сурганлар ҳам. 2007-2009 йилларда Чемпионлар Лигаси яримфиналида таркиби англиялик юлдузлар билан тўла бўлган учтадан инглиз жамоаси ўйнаган ва Евро-2008 финал босқичига Англия чиқа олмаган ҳам, тасаввур қиляпсизми? Терри, Фердинанд ёки Эшли Коул олдига Трипье ёки Гейи, Магуайрни қўя оласизми? Ўша таркиблар ҳам мундиалда яримфинални кўрмагач, Саутгейтга Фоден, Сака ёки Палмерни миннат қилишимиз қанчалик тўғри?
Аслида гап бошқа ёқда. Саутгейт аввалги ҳамкасбларидан фарқли равишда, яққол кўриниб турган, ҳаммага тушунарли ва ёқимли қарорларни қабул қилмаяпти. У жуда хавфли юриш қилмоқда – ё миллат қаҳрамони бўласан ёки бир неча ой ўтиб, нафрат дарёсида чўмиласан.
Зиддият ҳам шунда: ҳамма савол беради – нега Трент Александр-Арнолд асосий таркибда ўйнамайди, нега Санчо жалб қилинмаяпти, Магуайрга ишонч қаердан, Грилиш ёки Мэддисон нега Еврога олиб келинмади ва ҳоказо. Нафақат таркибни, футболчиларни танлашда, балким, ўйинларга бўлган муносабатлар ҳам тушунарсиз – Англия шу қадар эҳтиёткорки, худди агар устунлик бой берилса, бошқа гол уришга ишонч йўқдек.
Икки ўйинда Англия ўртача 0.72 xG қайд этди. Рақиблар – Дания ва Сербия ҳам ўзига яраша кучли жамоалар, лекин биласизми, Премьер-лигада «Лутон Таун»нинг ўртача кўрсаткичи 1.36 xG га тенг экан. Аммо қаранг, бошқа тарафдан, мана шу ўйинларда инглизлар ҳимояда ўртача 0.44 xG қўйиб юбордилар. Бу турнирда энг яхши кўрсаткич, ҳатто Франция ва Испаниядан ҳам яхшироқ. Хулоса қилиш мумкинки, Англиянинг бу зерикарли, эҳтиёткор ўйини – танлов меваси, атайлаб қилинмоқда, яъни ўйиннинг ёмон ташкил этилганидан эмас. Бундай танлов ва қарорлар қачонки, жамоа кубокни боши узра кўтарганда мураббийни даҳога айлантиради, аксинча ҳолатда эса саволлар янада баланд овозда янграйверади, янграйверади.
