Германияда жазирамадан 5 минг киши ўлди, Хитой «Бави» тўфонига тайёрланмоқда – кун дайжести

Ўтган кун давомида жаҳонда рўй берган энг асосий воқеа ва янгиликлар шарҳи билан кундалик хабарномада таништирамиз.

Хоминаий дафн қилинди

Пайшанба куни Эроннинг Машҳад шаҳрида олий раҳбар Али Хоминаийнинг якуний дафн маросими бўлиб ўтди.

Хоминаий билан видолашув маросимлари олти кун давом этди. Маросим Эрон ва қўшни Ироқнинг бир нечта шаҳарларида бўлиб ўтди. Олий раҳбарнинг жасади пайшанба куни эрталаб вертолётда Машҳадга олиб келинди.

Хоминаий Машҳад шаҳрида жойлашган Имом Ризо мақбараси ҳудудида дафн этилди. Шунингдек, Исроилнинг ҳаво ҳужуми вақтида ҳалок бўлган Хоминаийнинг оила аъзолари ҳам шу ерга қўйилди.

Мазкур мақбарада 2024 йилда вертолёт ҳалокатида вафот этган Эроннинг собиқ президенти Иброҳим Раисий ҳам дафн этилган.

Маросимда ўн минглаб аҳоли Хоминаийнинг суратлари, Эрон байроқлари ҳамда Доналд Трамп ва Бинямин Нетаняҳуни ўлдиришга чақирувчи плакатларни кўтариб олганди.

Али Хоминаий ва унинг оила аъзолари жорий йил 28 феврал — урушнинг илк кунида АҚШ–Исроил ҳаво ҳужуми оқибатида вафот этган.

Орадан 3 ой ўтиб томонлар сулҳга келишди. Аммо сўнгги кунларда яна Ҳўрмузда эскалация бошланди.

Эрондаги Муҳофизлар корпуси пайшанба куни АҚШ зарбаларига жавобан Иорданиядаги Қўшма Штатларнинг «Азрақ» авиабазасига ўнта баллистик ракета отганини билдирди. Унга қадар Қатар, Кувайт ва Баҳрайнга ҳам зарбалар берилганди.

Россиянинг денгиздаги йўқотишлари

Украина армияси аннексия қилинган Қрим ҳудудидаги Россия логистика занжирига зарбаларни кучайтирмоқда. Қуруқликдаги коридордан кейин яриморолнинг денгиз орқали таъминот йўллари ҳам зарба остида қолди.

Украина армиясининг дронлар бўлинмаси қўмондони Роберт Бровдининг маълум қилишича, ўтган тўрт сутка ичида Азов денгизида камида 25 та кема ҳужумга учраган ва ёқиб юборилган. Уларнинг аксарияти Россиянинг ёқилғи ташувчи танкерларидир.

Дронлар бўлинмаси бошлиғи «Мадяр» бир неча кун ичида FVP-дронлар орқали тасвирга олинган рус кемаларига ҳужум қилинаётгани акс этган ўнлаб видеоларни эълон қилди.

Расман бу маълумотлар ҳозирча тасдиқланмади. Бироқ дастлабки маълумотлар ва уларни тасдиқловчи видео-далиллар унинг ҳақиқийлигини кўрсатмоқда, содир бўлган воқеа кўлами эса ҳайратланарли.

BBC нашрининг ёзишича, Россия ва Совет Иттифоқининг флоти Иккинчи жаҳон урушидан бери бир вақтнинг ўзида бундай йирик йўқотишга учрамаганди.

Россия ҳукумати украин дронларининг танкерлар, юк кемалари ва паромларга қилинаётган ҳужумлари юзасидан расмий изоҳ бермади. Фақат Ростов области губернатори чоршанба куни дронлар ҳужуми туфайли иккита танкер шикастлангани ҳақида хабар берган.

Британияда нафрат жинояти

Пайшанба куни Шимолий Ирландия полицияси Мойгашел қишлоғида ёқилиши режалаштирилган гулхан тепасига масжид макетини қўйган эркакни ҳибсга олди. Ушбу ҳаракат Британия ҳукумати ва маҳаллий сиёсатчилар томонидан кескин қораланди.

Маълум бўлишича, 56 ёшли эркак ёғоч поддонлардан қурилган баланд иншоот устидаги масжид макетини қўйган ва унинг остидаги баннерларга таҳдидли сўзларни ёзган.

Reutersʼга кўра, ўтган йили айнан шу Мойгашел қишлоғида қайиқдаги қочқинлар макетига ҳам ўт қўйилганди.

Аслида бундай гулханлар Британия минтақаси бўйлаб асосан протестант «лоялистлар» маҳаллаларида – 12 июл арафасида ёқилади. Уларнинг мигрантлар ёки мусулмонларга алоқаси йўқ бўлиб, маҳаллий аҳоли 1690 йилда Бойн жангидаги Уилям Оранликнинг ғалабасини хотирлайди.

«Бу анъанага алоқадор эмас ва ҳеч қандай тарзда Шимолий Ирландия аҳолисининг мутлақ кўпчилиги фикрини акс эттирмайди. Биз бирдам бўлишимиз ва бундай нафратни бутунлай рад этишимиз керак», деди Буюк Британиянинг Шимолий Ирландия бўйича вазири Ҳилари Бенн.

Ирландия миллатчи партиялари вакиллари ҳам бу ҳаракатни «яққол нафрат жинояти» деб таърифлаган ҳамда ушбу объектни олиб ташлашга чақирди.

Полициянинг маълум қилишича, 56 ёшли эркак нафрат уйғотишга қаратилган таҳдидли, ҳақоратли ёки камситувчи материалларни намойиш этишда гумонланиб ҳибсга олинган.

Хитой «Бави» тўфонига тайёрланмоқда

Хитой шимолидаги шаҳар ва провинциялар жума куни кучли ёғингарчилик кутилаётгани сабабли юқори шайлик ҳолатига келтирилди. Мамлакат сўнгги йиллардаги энг қудратли бўрон бўлиши кутилаётган «Бави» тўфонига тайёрланмоқда.

Пекинда расмийлар 16 та тумандан олтитасида кучли ёмғир ҳақида энг юқори даражадаги огоҳлантириш эълон қилди. Айрим ҳудудларда олти соат ичида 150 ммгача ёмғир ёғиши прогноз қилинмоқда.

Расмий билдиришномаларга кўра, шаҳарнинг чекка ҳудудларидаги мактаблардаги дарслар ва очиқ ҳаводаги барча тадбирлар тўхтатилди. Аҳолидан уйдан чиқмаслик сўралди.

Расмийлар жума куни ва дам олиш кунларида тўсатдан сув тошқинлари, сел ва ер кўчиши хавфи сезиларли даражада ортиши ҳақида огоҳлантирди.

Ўтган йил июл ойида содир бўлган ҳаддан ташқари кучли ёмғирлар Хитой шимолида камида 60 кишининг ҳаётига зомин бўлган эди.

Пайшанба куни Пекин атрофидаги хавф даражаси юқори бўлган баъзи ҳудудлар аҳолиси зудлик билан эвакуация қилинди. Пекин шаҳар ҳукумати истироҳат боғлари, оммавий тадбирлар, баъзи қурилиш лойиҳалари ҳамда поездлар қатновини вақтинча тўхтатди.

Германияда жазирамадан ўлимлар

Германияда жорий йилда жазирама иссиқ туфайли тахминан 5 минг 120 киши ҳалок бўлди. Ўлим ҳолатларининг аксарияти — қарийб 4 270 таси 75 ва ундан катта ёшдаги одамлар бўлиб, ҳолат июн ойининг охирида қайд этилган.

Бу ҳақда Германиянинг Роберт Кох институти жамоат саломатлиги хизмати маълум қилди. Ҳисоботда айтилишича, эркакларга қараганда аёллар кўпроқ вафот этган. Бунга асосан уларнинг жуда кексалар улушида юқорироқ эканидир.

Германия маълумотлари бутун Европадаги аянчли манзарани янада тўлдиради. Франция, Белгия, Испания ва Нидерландияда ҳам 20-28 июн кунларидаги жазирама иссиқ тўлқини пайтида одатий кўрсаткичдан ташқари 4,7 мингдан ортиқ ўлим юз бергани хабар қилинди.

Парламентдаги музокаралар чоғида Германия Яшиллар партияси етакчиси Дроге — канцлер Фридрих Мерцни ўлим ҳолатлари ортиб бораётгани, шу вақтгача жазирама иссиқ тўлқини ҳақида муносабат билдирмаганликда айблади. Шунингдек, унинг ҳукуматини иқлимни муҳофаза қилиш қонунларини юмшатиб юборишда қоралади.

Германия ҳукумати 2027 йилги бюджет тақчиллигини ёпиш учун иқлимни муҳофаза қилишдан миллиардлаб евро маблағларни қисқартирмоқда. Бу ҳам кескин танқидларга сабаб бўлди.

Хитойда катта ёнғин

Пайшанба куни Хитой шарқидаги пойабзал фабрикасида содир бўлган ёнғинда камида 28 киши ҳалок бўлди.

Хитой Фавқулодда вазиятлар вазирлиги пайшанба куни Фуцзян провинциясидаги фабрикага 200 га яқин ўт ўчирувчи ва қутқарувчи ходимлар сафарбар этилганини маълум қилди.

Тармоқларда тарқалган, воқеа жойидан олинган видеоларда қуюқ тутун кўтарилаётганда ўнлаб ўт ўчириш машиналари бинога сув сепаётгани акс этган. Ҳодиса сабаблари ҳозирча маълум эмас.

Хитой раиси Си Жинпинг барча кучларни сафарбар этган ҳолда қидирув-қутқарув ишларини олиб боришга ва «айбдорларни қатъий жавобгарликка тортиш» учун тергов ўтказишга чақирди.