Qoʻshimcha funksionallar
-
Tungi ko‘rinish
Olimlar inson organizmida “ikkinchi miyani” aniqlashdi
Foto: pixabay
Inson organizmida “ikkinchi miya” bor, u ichakda joylashgan, hamda avstraliyalik olimlar uning ishlash prinsipini tushunishga muvaffaq bo‘lishgan, deb xabar qilmoqda Science Alert.
Enteral (ichak) asab tizimi (EAT) ko‘p millionlik neyronlardan iborat bo‘lib, ular oshqozon-ichak faoliyati ishini tartibga soladi. Bu tizim chetda va miya hamda orqa miyadan iborat bo‘lgan markaziy asab tizimidan alohida tarzda ishlaydi.
"Bu aslida mustaqil miyaning o‘zi", - deya ma'lum qildi Flinders Universiteti professori Nik Spenser. Uning qo‘shimcha qilishicha, EATni “birinchi miya” deb atasa ham bo‘ladi, sababi bu tizim evolyutsiya davomida markaziy asab tizimidan avval paydo bo‘lgan.
Olimlar ma'lumotiga ko‘ra, oshqozon-ichak traktining noyob xususiyati shundan iboratki, u o‘z asab tizimiga ega hamda bosh miya va orqa miyadan butunlay mustaqil ishlashi mumkin bo‘lgan yagona ichki organ sanaladi.
Mutaxassislar sichqonlarning yo‘g‘on ichagi neyronlarida elektr impulslarini tahlil qilib chiqishdi hamda EAT qo‘zg‘atuvchi va to‘xtatuvchi neyronlarni bir xilda ishlatishi mumkin ekanini aniqlashdi. Ular ichakdagi mushaklar qisqarishiga turtki beradi.
Tadqiqot mualliflarining bildirishicha, avval ilm-fanga EATning millionlab hujayralari elektr impulslarini bir vaqtda ishlab chiqishi ma'lum bo‘lmagan.
Mavzuga oid
22:52 / 29.03.2026
Yonilg‘i narxi oshgani sababli Avstraliyaning ikki shtatida jamoat transporti bepul bo‘ladi
12:00 / 24.03.2026
YeI va Avstraliya bojlarning 99 foizdan ortig‘ini bekor qiladi
10:51 / 20.03.2026
Eng baxtli mamlakatlar ma’lum qilindi
15:09 / 15.03.2026