Dunyoda ikkita bir xil davlat uchramaydi. Ikki yuzdan ortiq mamlakatlar shu qadar rang-barangki, ular orasida davlatchilikning oddiy elementlari bo‘lmagan vakillarning ham borligi kishini hayratlantiradi.
Konstitutsiyaning nima keragi bor?
Mutlaq ko‘pchilik davlatlar o‘z konstitutsiyasiga ega va barcha qonunlar o‘sha konstitutsiyaga muvofiq kelishi lozim. Lekin juda oddiy tuyulgan shu talabdan chekingan davlatlar talaygina va ular ham binoyidek turmush kechirishmoqda. Bunday davlatlar orasida hatto yuksak taraqqiy etganlari ham borligi hayratlanarli. Keling, ular bilan tanishamiz:
1. Buyuk Britaniya;
2. Kanada;
3. Yangi Zelandiya;
4. Shvetsiya (umumiy konstitutsiya yo‘q, lekin qonunlardan baland turuvchi aktlar mavjud);
5. San-Marino;
6. Isroil;
7. Liviya (uzoq yillik urushlar natijasida konstitutsiya bekor qilingan. Keyinchalik Konstitutsion assambleya tuzilgan va bu hujjat ustida ishlangan).
Poytaxsiz ham yashash mumkin
Dunyoda rasmiy poytaxti bo‘lmagan davlatlar ham bor va ular soni bir emas, ikkita. Bittasi haqida ko‘pchilik eshitgan – ekvatordan 42 km narida, Tinch okeanida joylashgan bu mitti davlatda 15 mingga yaqin aholi yashaydi. Nauruning kichik davlatligi poytaxti yo‘qligiga asos bo‘lar, ammo rasmiy poytaxsiz ikkinchi davlat nomini eshitsangiz hayron qolasiz. Bu Shveytsariya! Ha, aynan Shveytsariya rasmiy poytaxtga ega emas. To‘g‘ri, davlatchilikning ko‘plab institutlari Bern shahrida joylashgan. Ammo Bern konfederatsiyalardan birining markazi, federal ahamiyatga ega shahar xolos.
Armiyasiz davlatlar ham bor
Hamma davlatlar o‘z armiyasiga ega degan aqidadan chetlashgan davlatlar ham anchagina. Ularning aksariyati “katta og‘alar” himoyasida bo‘lsa, ayrimlari mamlakat mudofaasida armiyadan emas, politsiya, ko‘ngillilar va boshqa huquqni muhofaza qiluvchilarga suyanishni rejalashtirganlar. Lekin boshlariga urush tushsa, qanday yo‘l tutishlarini hozircha hech kim bilmaydi. Bunday davlatlar bilan
