«Imkonsiz ishlarni qila oladigan odam». Berluskoni Italiya prezidenti bo‘lishi mumkinmi?

Italiya prezidentini yanvar oyida asosan deputat va senatorlardan tashkil topgan, taxminan ming kishidan iborat saylovchilar kollegiyasi tanlaydi.

Italiya prezidenti mamlakatni boshqarmaydi, biroq ayniqsa inqirozlar vaqtida siyosatdagi muhim moderator sanaladi. Berluskonining o‘zi prezidentlikka nomzodi qo‘yilishi haqida hech narsa demadi, ammo Italiyada prezidentlikka nomzodlar odatda oldindan ko‘rsatilmaydi. Biroq Berluskonining «Olg‘a, Italiya» (Forza Italia) partiyasi deputatlari kamida dekabr oyi boshidan beri matbuotga u tayyor ekani va qat’iy qaror qilgani haqida aytib kelishmoqda.

«Berluskoni – tadbirkor sifatida yetakchi, «Milan» egasi sifatida futbolda yetakchi, u transatlantik aloqalarni mustahkamlash ustida tinim bilmay ishlagan mamlakatimiz tarixidagi eng ko‘zga ko‘ringan siyosatchilardan biri», deya fikr yuritadi Antonio Tayani. U 1993 yilda Berluskoni bilan birgalikda «Olg‘a, Italiya» partiyasiga asos solgan. Hozir esa partiya raisi o‘rinbosari hisoblanadi.

Nafaqat «transatlantik munosabatlar ustida ishlagan», balki Rossiya yetakchisi Vladimir Putin uchun «do‘st Silvio» bo‘lgan Berluskonining karera va siyosatdagi yutuqlari so‘nggi o‘n yilliklarda ko‘plab mojaro va rasmiy ayblovlar soyasida qoldi.

Barcha ayblovlardan faqat bittasi sudga tortilgan va hukm qilingan: 62 million yevrolik soliq bilan bog‘liq firibgarlik (Berluskoni 4 yilga qamoq jazosiga hukm qilindi, biroq yoshi tufayli u yerga yuborilmagan).

«Yuraklarni sindiruvchi Rubi» laqabli marokashlik voyaga yetmagan qiz bilan jinsiy aloqada bo‘lganlik ayblovi Berluskonidan olib tashlangan, biroq mazkur ish bo‘yicha ikki guvohni sotib olganlik ayblovi saqlanib qolmoqda. Berluskoni villasida «bunga-bunga» laqabli modellar bilan jinsiy aloqa qilgani haqida esa butun Yevropa biladi.

Ammo Antonio Tayani Berluskoni o‘z imiji bilan prezidentlikka munosibmi, degan savolni qat’iy rad etadi.

«Bularning barida behuda gaplar ko‘p. Bu rasm so‘l partiyalar, gazeta va sudyalar tomonidan chizilgan», deydi u.

Berluskonining o‘zi ham siyosiy raqiblari tomonidan ta’qibga uchragani haqida ko‘p marta gapirgan hamda bir vaqtlar o‘zini «dunyo tarixida eng ko‘p ta’qibga uchragan prokuratura» deb atagan.

Arifmetika Silvioga qarshi

Berluskoni prezident bo‘ladimi, hatto uning prezident sifatida nomzodi qo‘yilishi ma’noga ega bo‘ladimi bu – katta masala.

Prezidentni ko‘pchiligi parlament har ikki palatasidan iborat saylovchilar kollegiyasi tanlaydi. G‘oliblik uchun ovozlarning uchdan ikki qismini to‘plash zarur.

«Olg‘a, Italiya» partiyasi Deputatlar palatasi va senatda bor-yo‘g‘i 129 o‘ringa ega.

«Besh yulduz» harakati yetakchisi, sobiq bosh vazir Juzeppe Konte 20 dekabr kuni uning parlamentdagi eng yirik fraksiyaga ega harakati Berluskonini qo‘llab-quvvatlamasligini aytdi. Parlamentdagi ikkinchi yirik kuch, «Liga» populistik partiyasi yetakchisi Matteo Salvini o‘z fikrini noaniq tarzda bildirmoqda.

Deputat va senatorlari soni bo‘yicha uchinchi o‘rindagi so‘l markazchi Demokratik partiya esa Berluskoniga keskin qarshi.

«Bizning qarshiligimiz faqat mojarolar tufayli emas. Ular ayniqsa xorijda xayolni chalg‘itadi. Biroq biz mamlakatga kerak bo‘lgan narsani qilmagani uchun unga qarshimiz. U o‘ziga kerakli bo‘lgan narsanigina qildi», deydi Demokratik partiya deputati Lia Kuartapelle.

Uning fikriga ko‘ra, Berluskonining nomzodi o‘ngchilar uchun o‘z darvozasiga urilgan golga aylanishi mumkin. Chunki Berluskoni – o‘tmishga qo‘yilgan qadamdir, Italiya esa kelajak tomon harakatlanishni istaydi.

Ayrim italiyalik sharhlovchilarning fikricha, Berluskoni prezident bo‘lishga umid qilmayapti. U boshqa odamning prezident etib saylanishi uning qo‘llab-quvvatlashiga bog‘liq bo‘ladigan vaziyatga tushishni istayapti.

«Fohishalik kafili»

Italiya umummilliy Fatto Quotidiano gazetasi dekabr oyi boshida deputatlarga Berluskoni uchun ovoz bermaslik haqidagi murojaati ostida imzo to‘plashni boshladi.

«Respublika prezidenti bu – konstitutsiya kafili. Silvio Berluskoni – korrupsiya va fohishalik kafili», deyiladi murojaatda.

Berluskonining yoshi – yana bir muhim masala. Hozir u 85 yoshda. Agar prezident bo‘lsa, muddat yakuniga kelib, u 92 yoshda bo‘ladi.

«Qirolicha Yelizavetaga qarang», deydi mazkur fikrga javoban Antonio Tayani.

«Gap yoshda emas, boshda. Silvio Berluskoni bu – nafaqat o‘tmish, balki hozirgi vaqt hamdir. 1994 yildan beri va hozirga qadar unga qarshi ko‘plab hujumlarga qaramay, u siyosiy debatlar markazida qolmoqda. Bu – uning g‘alabasi», deydi u.

Berluskonini qo‘llab-quvvatlovchilar ham, uni yoqtirmaydiganlar ham bir masalada hamfikr: u – Italiya uchun ramziy shaxs. Ba’zi saylovchilarning «teflon» sevimlisi, Donald Trampdan 22 yil avval siyosat cho‘qqisiga chiqqan populist, magnat.

«Berluskoni – yorqin shaxs, ziddiyatli, biroq muhim. Ehtimol, u hozir qasosni emas, reabilitatsiyani istar. U mamlakat uni jinoiy ishda ayblanuvchi emas, davlat arbobi sifatida tan olishini istaydi», deydik rimlik siyosatchi Jovanni Orsina.

Professor Orsinaning fikriga ko‘ra, hozir Berluskonini kamsitmaslik kerak: «U imkonsiz narsaga erishishga qodir bo‘lgan odam».