Turkiya ham Finlandiya va Shvetsiya alyansga qabul qilinishini qo‘llab-quvvatlaydi. Bu haqda 28 iyun kuni NATO bosh kotibi Yyens Stoltenberg Madriddagi sammit doirasidagi yig‘ilishdan keyin e’lon qildi. «Men Finlandiya va Shvetsiyaning NATOga qo‘shilishi yo‘lidagi to‘siqlarni bartaraf etadigan kelishuvga erishganimizni e’lon qilishdan mamnunman. Turkiya, Finlandiya va Shvetsiya Turkiyaning manfaatlari, jumladan, qurol eksporti va terrorizmga qarshi kurashni inobatga olgan holda memorandum imzoladi», — degan Stoltenberg Madriddagi NATO sammiti o‘tayotgan yig‘ilish kuluarida (asosiy zal tashqarisidagi yo‘lak) jurnalistlarga. Uning so‘zlariga ko‘ra, sammit yakunida Finlandiya va Shvetsiya NATO a’zoligiga taklif etilgan davlatlar maqomini oladi.
NATO sayti xabarida 28 iyun kuni Turkiya prezidenti Rajab Toyyib Erdo‘g‘an, Finlandiya prezidenti Sauli Niinistyo va Shvetsiya bosh vaziri Magdalena Andersson Stoltenberg ishtirokida uchrashuv o‘tkazgani aytilgan. Turkiyaning «Anadolu» agentligi yozishicha, muzokaralar matbuot uchun yopiq rejimda o‘tkazilgan va ikki soat davom etgan.
Mamlakatlar yetakchilari uch tomonlama memorandum bo‘yicha kelishib olishgan, harbiy alyans bayonotida aytilishicha, bu memorandum «Turkiya xavfsizligi muammolarini qonuniy yo‘l» bilan hal qilishni nazarda tutadi. Alyans bosh kotibi muzokaralar chog‘ida tomonlarning «konstruktiv yondashuvi»ni olqishlagan. Yakuniy memorandum uch mamlakat tashqi ishlar vazirlari tomonidan imzolangan.
Finlandiya va Shvetsiya Rossiyaning Ukrainaga bosqinidan keyin betaraflik maqomidan voz kechib, NATO safiga kirishga qaror qilgandi, ammo bunga alyans a’zolaridan biri Turkiya qarshi chiqayotgandi. Ikki mamlakat ham 18 may kuni NATO a’zoligi uchun rasman murojaat qilishgan, ammo Turkiya shu kungacha bu arizalar ko‘rib chiqilishiga to‘sqinlik qilib kelayotgandi. Turkiya o‘ziga zamonaviy qurollar yetkazib berilishiga embargo qo‘yilganidan va skandinav davlatlarida Anqara terrorchilar deb hisoblaydigan kurd jangarilariga boshpana berilganidan norozi edi.
Bloomberg ma’lumotiga ko‘ra, Turkiya qator shartlarini ilgari surgan va shu shartlar bajarilgan taqdirda Finlandiya va Shvetsiyaning tashkilotga qabul qilinishiga rozi bo‘lishini bildirgan. Bunday shartlar orasida — ushbu mamlakatlar Kurdiston ishchilar partiyasini terrorchilik tashkiloti sifatida tan olish, shuningdek 2019 yilda Rossiyaning S-400 havo hujumidan mudofaa tizimlarini sotib olgani uchun Anqaraga qo‘yilgan cheklovlarni bekor qilish.
