3 iyul kuni prezident “Ma’muriy islohotlar doirasida oliy ta’lim, fan va innovatsiyalar sohasida davlat boshqaruvini samarali tashkil qilish chora-tadbirlari to‘g‘risida”gi qarorini imzoladi. Unda ko‘rsatilgan eng muhim o‘zgarishlardan biri 2024/2025 o‘quv yilidan abituriyentlar kirish imtihonlarida ishtirok etib, keyin yo‘nalish tanlaydi. Yangi tartibning abituriyentga beradigan afzalligi haqida Bilim va malakalarni baholash agentligi bo‘lim boshlig‘i Hasan Sobirov tushuntirish berdi.

2019 yildan boshlab abituriyentlarga bir nechta ta’lim yo‘nalishlarini tanlash imkoniyati berilgandi. O‘tgan yildan esa ta’lim yo‘nalishlarini turli ta’lim shakllarida (kunduzgi, kechki kabi) tanlash imkoni taqdim etildi. Bu o‘z samarasini ko‘rsatib, bilim darajasi yuqoriroq bo‘lgan abituriyentlarni qamrab olish imkoniyatini berdi. Endilikda abituriyentning o‘qishga kirish imkoniyatini oshirish uchun test javoblari chiqqandan keyin tanlov imkoniyati taqdim etiladi”, – deydi agentlik mutaxassisi.

Uning izohicha, bunda abituriyentlar tanlagan sohasi bo‘yicha fanlardan imtihondan o‘tadi va to‘plagan ballariga qarab ta’lim yo‘nalishini tanlash imkoniyati beriladi. Ya’ni OTMga kirish imkoniyati oshiriladi. Deylik, abituriyent ingliz tili ta’lim yo‘nalishi bo‘yicha imtihon topshirdi va uning to‘plagan balli yetarli bo‘lmadi. Bunday holatda abituriyent test topshirgan fanlari to‘g‘ri keladigan va to‘plagan balli yetadigan boshqa yo‘nalishda o‘qish imkoniyatiga ega bo‘ladi.

Hali buning batafsil mexanizm va tartiblari ishlab chiqiladi. Kvotalar masalasi ham bor. Teng ballilar ko‘payib ketishi mumkin bu vaziyatda, lekin qaysidir ta’lim yo‘nalishida talabalar soni ko‘payib ketmaydi”, – dedi Sobirov.

Yana bir jihat abituriyentlarga “davlat granti” yoki “ta’lim yo‘nalishi” ustuvorliklaridan birini tanlash va tanlagan ustuvorligi bo‘yicha bakalavriat ta’lim yo‘nalishlari ketma-ketligida tanlovda ishtirok etish huquqi berilishi bo‘ldi. Bu tartib o‘tgan o‘quv yili sinov tariqasida o‘tgan bo‘lsa, endilikda har yilgi qabulda saqlanib qoladi.

Grant ustuvorligi tanlanganda, grantga tavsiya etish uchun ketma-ketlikdagi 5ta tanlangan joy ko‘riladi. Agar 5 tasida ham grant uchun ball yetarli bo‘lmasa, undan keyin xuddi shu tartibda to‘lov kontrakti asosida o‘qishga tavsiya etish bo‘yicha ko‘riladi. Ya’ni cheklov yo‘q, faqat ustuvorlikni tanlash imkoni beriladi. Masalan, abituriyent tanlagan birinchi ta’lim yo‘nalishida kontrakt asosida talabalikka tavsiya etilyapti, ikkinchisida esa uning balli grant uchun yetarli. Shunday holatda abituriyent grant ustuvorligini tanlagan bo‘lsa, u ikkinchisi yo qolgan boshqa yo‘nalishlarda grant asosida tavsiya etiladi