“Ijodkor” firibgarlar: bunaqalari kinolarda ham uçramaydi
|23:05 / 06.02.202513 93810 min
Aldaş – firibgarlik jinoyatining asosi. Buni kasb qilib olganlar birovlarni aldaş uçun şunday yolğonlar öylab topişadiki, ularning “ijodkor”ligi kişini hayratga soladi. Kun.uz 2024 yilda Özbekistonda sodir etilgan eng ğaroyib firibgarliklarni töpladi. Ularda firibgarlar “öljasi”ni köziga qarab turgan holda aldab, pul yoki mulkini egallab olgan.
Özbekistonda har yili minglab firibgarlik jinoyati sodir etiladi. Ularning aksariyati aldov yöli bilan özga şaxslar işonçiga kirib, pul yoki mulkini egallab oliş bilan boğliq. Kun.uz 2024 yilda respublikada sodir qilingan ğaroyib firibgarliklarni töpladi.
Taksistlarni “uxlatgan” yigit
Zangiota tumanida yaşovçi 20 yoşli yigit kirakaşlarni çuv tuşirişni maqsad qiladi. Buning uçun u juda oddiy yolğon öylab topgan va kirakaşlar bu yolğonga işongan.
Firibgarlik sxemasi quyidagiça: yigit Toşkent şahri köçalarida yurib, yölovçilardan telefonidan biror daqiqaga foydalanib turişni söragan hamda özi turgan manzilga Yandeks çaqirgan. Çaqiruv böyiça kelgan taksist qöliga esa paketga öralgan buyumni (hid taratuvçi aksessuar) tutqazib, biror manzilga yetkazib berişni söragan.
“Manzilda sizni kutib olgan odam “poçta” uçun 300 ming, yöl haqi uçun 100 ming söm beradi. Siz menga “poçta” pulini berib ketaverasiz”, deya aldagan u jabrlanuvçilarni.
Taksistlar uning gapiga işonib, “poçta” pulini yigitga tutqazib, aytilgan manzilga yöl olişgan. Manzilga yetib borganida esa aldanganini bilişgan. Ilova böyiça taksini çaqirgan odamga boğlanişsa, u begona bölib çiqavergan.
Yigit şu uslubda bir emas, ikki emas, 6 holatda taksistlarni turli miqdordagi pulga çuv tuşirgan. Ammo oxiri qölga tuşgan.
Sudda yigit barça qilmişlarini tan olgan va uşbu işlarda umuman şerigi bölmaganini, bir özi sodir etganini bildirgan. Sud hukmi bilan unga iş haqining 20 foizini davlat daromadi hisobiga uşlab qolgan holda 3 yil axloq tuzatiş işlari jazosi va BHMning 70 baravari (23,8 mln söm) jarima jazosi tayinlangan.
Tekinga tuşgan “ming tiş”
Mazkur firibgarlik jinoyati 2024 yil 17 oktyabr kuni Angren şahrida sodir bölgan. 44 yoşli ayol şaharning Sağbon mahallasida yaşovçi fuqaroga (ayol kişi) özini “eski-tuski” narsalarni sotib oluvçi sifatida taniştirgan.
Mavzuga oid
“Möyna, ya’ni hayvon yoqalarini sotib olaman”, degan u. Ayol möyna borligini aytib, uyga kirib ketgan va birozdan söng palto yoqasini kötarib çiqqan. Biroz savdolaşişdan söng möyna 50 ming sömga sotib olingan.
“Yana nimalar sotib olasiz?”, deya söragan xonadon bekasi. Ayol tilla ziraklar olişini aytgan. Şunda uy egasi quloğidagi zirakni qançaga olişini söragan.
“Qani, olib bering-çi, avval köraylik”, degan eski-tuskiçi. Söngra “Ming tiş” deya ataluvçi zirakni qöliga olib, u haqiqiy tilla emasligini, işonmasa isbotlab berişni bildirgan.
Şu tariqa firibgar zirakni özining yonidagi allaqanday suyuqlikka solgan. Şunda zirak qorayib qolgan.
“Ana, kördingizmi, qorayib qoldi. Tilla qoraymaydi axir. Istasangiz ziragingizni ertaga oqartirib keltirib beraman. Ungaça sizga özimning mana bu ziragimni qoldirib ketaman”, degan u ustamonlik bilan.
Firibgar özining soxta ziragini qoldirib, örniga haqiqiy tilla zirakni olib ketgan. Yoşi ança katta bölgan ayol uning gapiga işonib qolavergan. Oradan 4-5 kun ötib, yöli yana Angren şahriga tuşgan firibgar profilaktika inspektori tomonidan töxtatilib, holat aniqlaştirilgan va unga nisbatan jinoyat işi qözğatilgan.
Sud hukmi bilan firibgar ayolga 8 yil muddatga ozodlikdan mahrum qiliş va BHMning 50 baravari (18 mln 750 ming söm) jarima jazosi tayinlangan. Tayinlangan ozodlikdan mahrum qiliş jazosi Jinoyat kodeksining 72-moddasiga asosan şartli hisoblanib, 3 yil sinov muddati belgilangan.
“Podezdçi” firibgar
1993 yilda tuğilgan yigit tomonidan Qöqon şahrida sodir etilgan “seriyali” firibgarlik ham heç kimning xayoliga kelmagan sxemaga asoslangan. U asosan birovlarning telefonini qölga kiritib, sotib yuboriş orqali pul topişni maqsad qilgan. Uning “öljasi” ham asosan taksistlar bölgan.
Yigitning dastlabki “ovi” şunday bölgan: u yölovçi sifatida taksiga mingan va Qöqon şahar, Alişer Navoiy mavzesi, 32-uyning yoniga borgan.
“Mana şu soatni sotib olmoqçiman. Telefoningizga suratga olib, akamga körsatib çiqsam böladimi? 5 daqiqada qaytaman, siz şu yerda kutib turing”, degan u göyo uyiga kelgan kabi tutib özini.
Kirakaş uning soddalik bilan aytgan gapiga işongan va mayli degan. Yigit taksistning 1,5 mln sömlik telefonini olib, soatni suratga tuşirgan. Söngra soatni taksistga berib, özi “dom” podezdiga kirib ketgan.
Taksist yigitni kutib ötiravergan. Biror soatdan söng maşinadan tuşib, yigit kirib ketgan podezdning narigi tomonidan çiqib ketiş mumkinligini körgan hamda aldanganini bilgan.
“Işi yurişgan” yigit bir neça kundan söng yana bir taksistni yöl haqini uydan çiqarib beriş şarti bilan öşa hududga boşlab borgan.
“Telefoningizni berib turing, uydagilarga qönğiroq qilib olay, pul olib tuşişsin”, degan şovvoz taksistning 2 mln sömlik telefonini olib, özini göyoki gaplaşgan holda uyga kirib çiqayotgandek tutib, ikkinçi tomoni ham oçiq bölgan podezdga kirib ketgan. U şu ketişi böyiça ğoyib bölgan.
Yigit şu uslubda öndan ortiq kirakaşning telefonini ömargan va sotib, öz ehtiyojlariga işlatib yuborgan.
Sud hukmi bilan unga 3 yil muddatga axloq tuzatiş işlari jazosi tayinlangan. Jabrlanuvçilarga yetkazilgan zarar yigitning oila a’zolari tomonidan qoplangan.
Sigaretga ketgan döst
Samarqand viloyatining Urgut tumanida sodir qilingan mazkur firibgarlik jinoyati “Gugurtga ketib” filmini yodga soladi: döstining maşinasi bilan sigaret olib kelişga ketgan döst qaytmaydi. Bu qanday sodir bölgan?
2002 yilda tuğilgan, Urgut tumanining Çağizğon mahallasida yaşovçi yigit yoş bölişiga qaramay “xavfli retsidivist” degan nomni egallagan. Sababi u bungaça ham bir neça bor jinoyat sodir qilib, sudlangan.
Yigit 2024 yil 29 avgust kuni döstining Cobalt maşinasida Urgut tumani Çorçinor mahallasidagi soy böyiga dam olişga boradi. Keçga yaqin döstlarning sigareti tugaydi.
“Döstim, maşinangni berib tur, qişloqqa borib sigaret olib kelay”, deydi u. Dösti esa işonib, unga maşina kalitini tutqazadi. Afsuski, sigaretga ketgan döst qaytmaydi.
Yigit maşinani boşqarib, Samarqand tumani Diyor mahallasidagi avtomaşinalarni ta’mirlaş ustaxonasiga boradi. Öşa yerda maşina “korobkasi” va xotira qutisini, jami 29,2 mln sömlik ehtiyot qismlarini yeçib olib, Toşkent şahrining Sergeli tumaniga keltirib 900 dollarga sotib yuboradi. Maşina egasi uni kutib ötirgan bir paytda yigit döstini çuv tuşirib ketgandi.
Bundan taşqari, xavfli retsidivist Toşkent şahrida kuniga 700 ming söm ijara tölaş şarti bilan Lacetti maşinasini olib, uning 14 mln sömlik ehtiyot qismlarini yeçib sotib yuborgan.
Sud hukmi bilan yigitga 5 yil 1 oy muddatga ozodlikdan mahrum qiliş jazosi tayinlangan. Jazoni qattiq tartibli koloniyada ötaş belgilangan.
Töyxonaning soxta egasi
2024 yil sentabr oyida Toşloq tumanida sodir bölgan firibgarlik jinoyatida ham jabrlanuvçilar juda oddiy va kutilmagan şaklda aldangan. Uşbu firibgarlikni 1988 yilda tuğilgan xavfli retsidivist sodir qilgan.
U 2024 yil 23 sentabr kuni Toşloq tumani, Sadda mahallasidagi “Turon” töyxonasi oldiga kelgan va kim töy ötkazayotganligini bilib olgan. Söngra tuman markazidan “Royal” taksi firmasiga taksi kerakligi haqida buyurtma qilgan.
Buyurtmaga asosan yetib kelgan taksi haydovçisiga telefon orqali “Turon” töyxonasiga borişni hamda telefonni töy egasiga berişni aytgan. Taksist aytilgani kabi töyxonaga borib, telefonni töy ötkazayotgan fuqaroga bergan.
“Men töyxona egasiman, kassa uçun tölovlarni qilayotgandim, töyxona pulini berib yuborsangiz”, degan firibgar töy egasiga. Uning gapiga işongan töy egasi esa 3 mln sömni taksistga tutqazgan. Taksi haydovçisi esa pulni firibgarga keltirib bergan.
Töy yakuniga yetgaç töyxonaning haqiqiy egasi töyçilardan pulni söragan. Töy egasi esa holatdan hayron bölib, boşini uşlab qolavergan.
Sud hukmi bilan firibgarga iş haqining 20 foizini davlat daromadi hisobiga uşlab qolgan holda 2 yil 7 oy muddatga axloq tuzatiş işlari jazosi tayinlangan. Töy egasiga yetkazilgan zarar esa qoplangan.