Inson ommaga qo‘shilgan zahoti fikrlash qobiliyatini yo‘qotadi. Ba’zan kuchli bir ehtiros millionta mantiqiy dalilni yengadi. Siyosatchilarning populizmidan tortib jurnalist-blogerlarning xaypigacha - barchasi bir qonuniyatga asoslanadi. Va eng qizig‘i, siz bundan o‘zingizni himoya qila olmaysiz. Bugun “5 daqiqa”da Gustav Lebonning “Omma psixologiyasi” haqida gaplashamiz.
Ushbu asar omma deb ataladigan katta guruhlar qanday fikrlaydi, qanday harakat qiladi va nega ba’zan mantiqsiz qarorlar qabul qiladi, shuni tushuntirishga qaratilgan. U ommaviy ruhiyatni ochib tashlab, odamlarning ta’sirchan va ehtirosga moyil tabiatini ko‘rsatadi.
Asarning yuragi - “olomon ongi” degan tushuncha. Ya’ni ayrim hollarda odamlar yolg‘iz holatda juda aqlli bo‘lishi mumkin, ammo ommaga qo‘shilgan zahoti mantiqiy fikrdan yiroqlashib ketadi. Odam emas, olomon qaror qabul qiladi. Va bu qaror ko‘pincha ehtiros sababli amalga oshadi.
Olomon ongi nima?
Omma mantiq bilan emas, hissiyot bilan harakat qiladi. Agar bir narsa ularni qo‘rqitsa - qochadi. Ilhomlantirsa - yugurib ketadi. Shubhalansa - hech bir gapga ishonmaydi. Lekin ishonsa, hech narsa ularni to‘xtata olmaydi. Lebonning ta’biri bilan aytganda, omma - bir lahzalik ruhiy to‘lqinlarda yashaydi.
Ommada mantiq o‘rnini ramzlar, obrazlar, shiorlar egallaydi. Agar bir fikr sodda va ta’sirli aytilsa, omma unga ishonadi. Bu vaqtda qanchalik chuqur mantiqiy dalillar keltirilmasin, ommaga ta’sir o‘tkazmaydi. Shuning uchun siyosatda, biznesda va hatto dinga oid masalalarda ham ommani boshqaruvchi asosiy kuch - his-tuyg‘ulardir.
Odamlar liderga muhtoj
Muallifga ko‘ra, Lider - bu dono yoki buyuk inson emas. U ommadagi yashirin hissiyotlarni uyg‘otib bera oladigan odam.
Bu kitobda liderlar ommani qanday boshqarishi haqida juda qiziq ma’lumotlar bor.
